Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2024/9106 K.2024/12876

Taraflar arasındaki prime esas kazanç tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Kararın taraf vekillerince istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kararı taraf vekillerince temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili, davacı müvekkilinin 03.08.2011 tarihinde davalının yanında silindir operatörü olarak çalışmaya başladığını, iş akdinin haklı neden olmaksızın işverence feshedildiği 22.01.2016 tarihine kadar kesintisiz olarak devam ettirdiğini, müvekkilinin davalı işyerinde 03.08.2011 tarihinden 2015 Ağustos ayına kadar çalıştığı süre içinde primlerin eksik bildirildiğini beyanla, çalışma süresince aldığı gerçek ücretlerin, (prime esas kazancının) tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının aldığı ücretlerin SGK'ya doğru ve gerçek olarak bildirildiğini, bankaya yatan paraların gerçek ücret olduğunu beyanla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. 2.Davalı SGK vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili Kurum kayıtlarının işverenin bildirdiği rakamlara göre oluşturulduğunu bu nedenle Kurum kayıtları resmi belge olduğundan aksinin eşit belgelerle ispatı gerektiğini beyanla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesi davanın kısmen kabulüne; Davacının davalı şirket yanında çalıştığı süreler içerisinde; 01.10.2011 - 31.12.2011 tarihleri arasında brüt 1.885,74 TL 01.01.2012 - 31.05.2012 tarihleri arasında brüt 1.958,69 TL 01.06.2012 - 15.12.2012 tarihleri arasında brüt 2.130,19 TL 22.02.2013 - 09.04.2013 tarihleri arasında brüt 2.234,95 TL 11.06.2013 - 31.07.2013 tarihleri arasında brüt 2.234,95 TL 01.08.2013 - 31.12.2013 tarihleri arasında brüt 2.377,92 TL 01.01.2014 - 31.12.2014 tarihleri arasında brüt 2.517,80 TL 01.01.2015 - 30.06.2015 tarihleri arasında brüt 2.538,57 TL ücretle çalıştığının tespitine, karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

1.Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; Mahkemece verilen kararın hukuka aykırı olduğunu, hükme esas alınan bilirkişi raporu incelendiğinde emsal ücretin ve tanık anlatımlarının dikkate alınmadığının anlaşıldığını, davacının davalı yanında kesintisiz olarak çalıştığı, 16.12.2012-22.02.2013 ve 10.04.2013-11.06.2013 arası dönem için de ücret tespitine karar verilmesi gerektiğini, bilirkişinin taleplerimizin altında ve dosyada yer alan yazı cevaplarına aykırı olacak şekilde ücret tespiti yaptığını belirterek, kararın kaldırılmasını, dava dilekçesinde belirtilen ücretlere göre kabulünü istemiştir.

2.Davalı ... İnş…A.Ş. vekili istinaf dilekçesinde özetle; Mahkemece dosyaya sunulan delillerin ve beyanların dikkate alınmaksızın şirket aleyhine davası bulunan tanık beyanları ve emsal ücret araştırması doğrultusunda esas kazancın belirlenmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu, bilirkişi raporlarında esas alınan ve bildirilen emsal ücretlerin son derece fahiş miktarda olduğunu, kabulünün mümkün olmadığını belirterek, kararın kaldırılmasını, davanın reddini istemiştir.

3.Davalı SGK vekili istinaf dilekçesinde özetle; Mahkemece verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu, Kurumun işverenin bildirmiş olduğu kazanç üzerinden prim tahakkuk ettirmekte olup, bu kapsamda bir kusur atfedilmeyeceği halde yargılama giderlerinden sorumlu tutulmasının da hukuka aykırı olduğunu, Mahkemece eksik inceleme ve değerlendirme sonucunda hüküm kurulduğunu belirterek, kararın kaldırılmasını, davanın reddini istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesince, Mahkemece dinlenen tanık beyanları ve toplanan deliller doğrultusunda davanın kısmen kabule karar verilmesinde isabetsizlik olmadığı, Mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla, istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1.Davacı vekili temyiz dilekçesinde, istinaf gerekçelerini tekrarla temyiz isteminde bulunmuştur. 2.Davalı Kurum vekili istinaf gerekçelerini tekrarla temyiz isteminde bulunmuştur. 3.Davalı şirket vekili istinaf gerekçelerini tekrarla temyiz isteminde bulunmuştur.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, prime esas kazanç tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369. maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371. maddeleri ile 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun Geçici 7. maddesi uyarınca yasal dayanağı 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu'nun 77 ve 5510 sayılı Kanun'un 80. maddesi, 6552 sayılı İş Kanun'u ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması ve Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılmasına Dair Kanun 64. maddesi, 5521 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu'nun 7. maddesi.

3. Değerlendirme

1.Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre tüm taraf vekillerinin aşağıdaki paragrafın kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2.Eldeki davada davacı vekili davacının 03.08.2011 ile 2015 yılı Ağustos ayı arasındaki gerçek ücretlerinin tespitini talep etmiş, Mahkemece davacının 01.10.2011 -30.06.2015 tarihleri arası gerçek ücretlerinin tespitine şeklinde kısmen kabule karar verildiği halde davanın kabulüne şeklinde hüküm kurulduğu ve davalı şirket ile davalı Kurum lehine vekalet ücretine hükmedilmediği ayrıca yargılama giderlerinin de hatalı şekilde hüküm altına alındığı anlaşılmakla; iş bu husus usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

Ne var ki bu konuların düzeltilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden hüküm bozulmamalı, 01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 370 inci maddesi gereğince düzeltilerek onanmalıdır.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

1.Davacının tüm, davalı şiket ve davalı Kurum vekillerinin sair temyiz itirazlarının reddine,

2.Temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA, İlk Derece Mahkemesi hükmünün,

Birinci bendindeki "davanın kabulüne " ibaresinin silinerek yerine "davanın kısmen kabulüne" ibaresinin yazılmasına,

Vekalet ücretine ilişkin olan 3 üncü bendine "Karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesaplanan 17.900,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine," ibaresinin eklenmesine ,

4 üncü bendinin silinerek yerine "Davacı tarafından yapılan 1.440,00 TL yargılama giderinin, davanın kabul ve ret durumuna göre 1.319,04 TL'sinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline ve davacıya ödenmesine, bakiyenin davacı üzerinde bırakılmasına," ibaresinin yazılmasına,

"Davacıdan tahsil edilen 58,40 TL harcın davalı ....... A.Ş.'den alınıp davacıya verilmesine" cümlesinin eklenmesine,

5 inci bendinin silinerek yerine " Davalı ... ...A.Ş. tarafından yapılan 636 TL yargılama giderinin, davanın kabul ve ret durumuna göre 53,04 TL'sinin davacıdan tahsiline ve davalı ... A.Ş.'ye ödenmesine, bakiyenin davalı ... A.Ş. üzerinde bırakılmasına, yine davalı Kurum tarafından yapılan 427 TL yargılama giderinin, davanın kabul ve ret durumuna göre 35,61 TL'sinin davacıdan tahsiline ve davalı Kuruma ödenmesine, bakiyenin davalı Kurum üzerinde bırakılmasına " ibaresinin yazılması suretiyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek halinde ilgililere iadesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,