Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2024/9529 K.2024/10847

Taraflar arasında iş kazasından kaynaklı maddi ve manevi tazminat istemi davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabul ve kısmen reddine karar verilmiştir. Kararın davalılardan Sompo Sigorta A.Ş. vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine istinaf başvurularının esastan reddine dair karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalılardan Sompo Sigorta A.Ş. vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar vekili dilekçesinde özetle; davalı ... ... Ltd. Şti.'de çalışan davacının 06.06.2014 tarihinde meydana gelen trafik - iş kazası sonucu sürekli iş göremezliğe uğradığını, kazanın meydana gelmesinde davalı işverenin kusurlu olduğunu, davalı işverene ait kaza yapan 16 T 1588 plakalı aracın diğer davalı ... tarafından sigortalandığını ileri sürerek maddi ve manevi tazminat talebinde bulunmuştur.

II. CEVAP

1.Davalı ... ... Ltd. Şti. vekili cevap dilekçesinde özetle; kazanın meydana gelmesinde davalı işverenin bir kusurunun olmadığını, kazanın tamamen davacının kendi kusuru sonucu meydana geldiğini, tedavi giderlerinin SGK tarafından karşılanması ayrıca hesaplamaların asgari ücret üzerinden yapılması gerektiğini savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. 2.Davalı ...Ş. vekili cevap dilekçesinde; kazanın meydana gelmesinde kusurlunun davacı olduğunu ve aracı hızlı kullanması nedeniyle kazanın meydana geldiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesi yukarıda tarih ve numarası yazılı kararında özetle; "...tespit edilen kusur ve maluliyet oranları doğrultusunda, davacının karşılanmayan zararlarının belirlenmesi ile ilgili olarak hesap bilirkişisinden rapor aldırılmıştır. Bilirkişi ... tarafından teknik ve detaylı düzenlenen 06.07.2022 tarihli rapora göre; % 49 davacı maluliyeti ve %70 işveren kusuru karşılığında bağlanan gelirin davalı kusuruna karşılık gelen miktarı ve ödendiği ispatlanan geçici ödeme ve tedavi gideri miktarlarının tenzili ile davacıların nihai toplam maddi zararının 955.555,16 TL olduğu hesaplanmış ve Mahkememizce hüküm altına alınmıştır..." gerekçesi ile "...davanın kısmen kabulü ile

1-Davacıların maddi tazminat talebinin kabulü ile 955.555,16 TL maddi tazminatın kaza tarihi olan 06.06.2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan (davalı ... şirketleri poliçe limiti ile sınırlı biçimde ve dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile sorumlu olmak üzere) müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılara veraset ilamındaki payları oranında verilmesine,

2-Davacıların manevi tazminat talebinin kabulü ile 70.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 06.06.2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ... dışındaki davalı ... Uluslararası Taş. Tarım ve Hayvancılık Gıda ... Tic. Ltd. Şti.'den tahsili ile davacılara veraset ilamındaki payları oranında verilmesine.." karar verildiği anlaşılmıştır.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ... vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı; "..Sigorta şirketleri, sigortaladığı aracın sürücüsü ile şayet tespit edilmişse araç malikinin kusurlarıyla ve poliçe limitleriyle sınırlı biçimde zarardan sorumlu tutulabilirler.

Kurumun kanundan ... rücu hakkı nedeniyle, tazmin sorumlularının sigortalı ya da hak sahiplerine yapmış oldukları ödemelerin rücu alacağından düşülmemesi gerekmekte ise de sigorta şirketinin 2918 sayılı Kanun kapsamında poliçeye dayalı akdi sorumluluğu nedeniyle poliçe limitini teşkil eden miktarın sigortalı ya da hak sahiplerine ödediğini geçerli belgelerle kanıtlaması durumunda; sigorta şirketinin mükerrer ödeme ile karşı karşıya bırakılmaması için ödedikleri miktar oranında sorumlu tutulmaması,

yargılama giderleri ile vekalet ücretinden sorumluluklarının ise poliçe limiti kapsamındaki ödeme yükümlülüğüyle orantılı olarak belirlenmesi gerekir. Nitekim Yargıtay 10. Hukuk Dairesinin 24.09.2018 tarih, 2018/1761 E. 2018/6940 K. sayılı kararı da bu yöndedir.

Somut olayda; davalı ... şirketinin gerek hüküm altına alınan maddi tazminattan gerekse yargılama giderleri ile vekalet ücretinden poliçe limiti ile sınırlı olarak sorumlu tutulduğu dolayısıyla davalı ... şirketinin istinaf nedenlerinin yerinde olmadığı anlaşıldığından istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b.1 maddesi uyarınca esastan reddine.." karar verildiği anlaşılmıştır.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davalı ...Ş. vekili temyiz dilekçesinde özetle; müvekkili sigorta şirketinin sorumlu olduğu tazminat miktarının, yargılama gideri ile vekalet ücretinin hükümde açıkça belirtilmediğini, müvekkil şirket tarafından yapılan geçici ödemenin düşülerek bakiye poliçe teminat miktarının açıkça belirtilmesi gerektiği, harç yönünden de sınırlı sorumlu tutulmadıklarını, bu yönü ile kararın kaldırılması ayrıca davanın reddine karar verilmesi gerektiğini ileri sürmüştür.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, iş kazası neticesinde sürekli iş göremezliğe uğrayan ... sigortalının maddi ve manevi tazminat istemlerine ilişkindir.

1.Dosya kapsamında aşamalarda davalı ... tarafından yapılan 20.000,00 TL tutarındaki ödemenin hüküm kurulurken dikkate alınmadığı, alınması gereken karar ve ilam harcının hatalı hesaplandığı, davalı ... şirketinin harç ve yargılama giderlerinden sorumluluğu hakkında hüküm kurulurken sorumlu tutulduğu tazminat tutarının gözetilmediği anlaşılmaktadır.

2.Ne var ki bu hataların giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 370. maddesinin ikinci fıkrası hükmü uyarınca Bölge Adliye Mahkemesi kararının bu kısımları düzeltilerek onanması gerekir.

VII. KARAR

1-Davalı ... vekili tarafından temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

2-İlk Derece Mahkemesinin 30.11.2023 tarihli kararının hüküm fıkrasının tamamen silinerek yerine geçmek üzere;

"Davanın kısmen kabulü ile

1-Davacı tarafın maddi tazminat talebinin kabulü ile 955.555,16 TL maddi tazminatın davalı ... şirketinin yaptığı 20.000,00 TL'lik ödeme dikkate alındığında 248.000,00 TL'lik tüketilmemiş poliçe limitinden davalıların müştereken ve müteselsilen, kalan kısmından davalı ... Uluslararası Taş. Tarım ve Hayvancılık Gıda. Tic. Ltd. Şti. Tek başına sorumlu olacak şekilde, davalı şirket yönünden kaza tarihi olan 06.06.2014 tarihinden itibaren, sigorta şirketi yönünden dava tarihi olan 04.07.2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan tahsili ile davacılara veraset ilamındaki payları oranında verilmesine,

2-Davacıların manevi tazminat talebinin kabulü ile 70.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 06.06.2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ... dışındaki davalı ... Uluslararası Taş. Tarım ve Hayvancılık Gıda ... Tic. Ltd. Şti'den tahsili ile davacılara veraset ilamındaki payları oranında verilmesine,

3-Davalı ... şirketinin sorumluluğu 16.940,88 TL ile sınırlı olmak üzere alınması gerekli 70.055,67 TL karar ve ilam harcından aşamalarda davacı tarafından peşin olarak yatırılan 447,45-TL peşin harç, 16.318,49 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 16.765,94 TL, yine daha önce harç tahsil müzekkeresi yazılan 70.511,44 TL harcın mahsubuna, yeniden harç alınmasına yer olmadığına, fazla yatırılan harcın yatıran ilgilisine iadesine,

4-Davacı tarafça yatırılan 447,45 TL peşin harç, 25,20 TL başvurma harcı, 16.318,49 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 16.791,14 TL'nin davalı ... şirketinin sorumluluğu 4.576,77 TL ve poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere müştereken ve müteselsilen, kalan kısmın davalı ... Uluslararası Taş. Tarım ve Hayvancılık Gıda. Tic. Ltd. Şti. alınarak davacı tarafa verilmesine,

5-Davacı tarafça yapılan yargılama gideri toplamı olan 4.087,50 TL'den kabul-red oranına göre 3.842,25 TL'nin davalı ... poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı tarafa verilmesine,

6-Davalı ... Uluslararası Taş. Tarım ve Hayvancılık Gıda. Tic. Ltd. Şti. tarafça yapılan yargılama gideri toplamı olan 2.835,13 TL'den kabul-red oranına göre 170,10 TL'nin davacılardan alınarak davalıya verilmesine,

7-Davalı ... tarafça yapılan yargılama gideri toplamı olan 900,00 TL'den kabul-red oranına göre 54,00 TL'nin davacılardan alınarak davalıya verilmesine,

8-Davacı taraf kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden hüküm tarihi itibariyle yürürlükte olan AAÜT'ye göre kabul edilen değer üzerinden hesaplanan takdiren maddi tazminat yönünden 135.111,07 TL vekalet ücretinin davalı ... şirketinin poliçe limiti ile sınırlı olarak sorumluluğu 42.200,00-TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen, kalan kısmının davalı ... Uluslararası Taş. Tarım ve Hayvancılık Gıda. Tic. Ltd. Şti. alınarak davacı tarafa verilmesine,

9-Davacı taraf kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden hüküm tarihi itibariyle yürürlükte olan AAÜT'ye göre kabul edilen değer üzerinden hesaplanan takdiren manevi tazminat yönünden 17.900,00 TL vekalet ücretinin davalı ... Uluslararası Taş. Tarım ve Hayvancılık Gıda ... Tic. Ltd. Şti.'den tahsili ile davacıya verilmesine,

10-Davalı ... Uluslararası Taş. Tarım ve Hayvancılık Gıda ... Tic. Ltd. Şti.'den taraf kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden hüküm tarihi itibariyle yürürlükte olan AAÜT'ye göre reddedilen miktar üzerinden hesaplanan takdiren manevi tazminat yönünden 17.900,00 TL vekalet ücretinin davacılardan alınarak davalıya verilmesine,

11-Karar kesinleştikten sonra yatırılan ve kullanılmayan arta kalan gider avansının HMK 333. maddesi gereğince yatıran tarafa iadesine,

12-Gerekçeli kararın taraflara resen tebliğine," ibarelerinin yazılması suretiyle kararın DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

İstek hâlinde temyiz harcının ilgilisine iadesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,