Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2024/9718 K.2024/11114

Taraflar arasındaki Bağ-Kur sigortalılığının tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı Kurum vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, davacının 01.03.1999 tarihinde isteğe bağlı Tarım Bağ-Kur Sigortasına kayıt olduğunu, 22.03.1999 tarihinde 4.550.000 TL prim ödemesi yaptığını ancak Kurumda Bağ-Kur hizmetinin 0 olarak görüldüğünü, Kuruma 26.11.2021 tarihinde yazı ile başvurarak 01.03.1999 tarihindeki Bağ-Kur kaydının sisteme işlenmesini talep ettiğini ancak bu konuda olumlu cevap alamadığını belirterek 01.03.1999 tarihli ve 88804114573 Bağ-Kur no ile kaydı yapılan Tarım Bağ-Kur kaydının kabulünü ve Bağ-Kur sürelerinin tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle, sigortalıların primleri tam ay karşılığı olarak alındığından ve davacının ödediği tutar bulunduğu ayın primini tam olarak karşılamadığından davacının sigortalılığının sigortalılık tescil tarihi olan 01.03.1999 tarihinde sonlandırıldığını savunarak davanın reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulü ile davacı ...'ın ([TCKN]) 01.03.1999-16.03.1999 tarihleri arası isteğe bağlı Tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tespitine, aksi yöndeki Kurum işleminin iptaline karar verilmiştir. Kararın gerekçesinde;

"Davacı tarafça 01.03.1999 tarihinde isteğe bağlı tarım sigortalısı olmak için fındık tarım üretimi yaptığı beyanı ile Kuruma giriş bildirgesi verilmiş, Kurum tarafından kendisine 12.03.1999 tarihli yazı ile 8.160.548 TL prim borcu olduğu bildirilmiş, davacı tarafça 22.03.1999 tarihinde 4.550.000 TL ödeme yapılması üzerine Kurum tarafından sigortalıların primlerinin tam ay olarak alındığından ve davacının ödediği tutar bulunduğu ayın primini tam olarak karşılamadığından davacının sigortalılığı, tescil tarihi olan 01.03.1999 tarihinde sonlandırılmıştır.

Davacı taraf Kuruma tekrar bu durum için 26.11.2021 tarihinde başvurmuş ancak Kurumun 02.12.2021 tarihinde olumsuz cevap vermesi üzerine 20.12.2021 tarihinde dava açmıştır.

Yukarıda zikredilen Bölge Adliye Mahkemesi kararına binaen davalı Kurum ile yazışma yapılmış ve davacının ödemiş olduğu 4.550.000 TL primin kaç güne karşılık geldiğinin bildirilmesi istenmesine rağmen Kurum tarafından ödemelerin aylık olarak hesaplandığı, bu yüzden güne karşılık hesaplama yapılamayacağı bildirilmiştir.

Denetime elverişli bilirkişi tarafından hazırlanan 13.10.2022 havale tarihli bilirkişi raporundaki ödeme miktarına tekabül eden prim günün hesaplanması ile ortaya çıkan 1 günlük prim bedelinin 272,02 TL ile davacının 16,7 prim günü karşılığı ödeme yaptığı, davacının talebi ile bağlı kalınarak 01.03.1999-16.03.1999 tarihleri arasında isteğe bağlı Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tespitine karar vermek gerektiği” belirtilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

Davalı Kurum vekili İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle, davacının Yomra Esnaf ve Sanatkarlar Odası, Yomra Ziraat Odası Başkanlığı ve Ortahisar İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğünde kaydının olmaması göz önüne alınmadan davanın kabulüne karar verilmesinin hatalı olduğunu, davacının isteğe bağlı sigortalılık istediği tarih aralığı yönünden mevzuat ve mevzuat değişiklikleri tam irdelenmeden ve bu yönde alınan bilirkişi raporu karar vermeye ve denetime elverişli olmadan kabul yönünde karar verilmesinin de eksiklik olduğunu,

davacının 01.03.1999 tarihinde başlayan isteğe bağlı sigortasına aylık prim borcu yerine aylık değil de kısmi ödeme yapması ve ödenen miktarın aylık primi tam olarak karşılanmaması, ödenen kısmın gün kadar hesap yapılamayacağı da göz ardı edilerek iş bu yönde karar verilmesinin hatalı olduğunu belirterek kararı istinaf etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "Davacının 01.03.1999 tarihinde isteğe bağlı Bağ-Kur sigortalısı olarak kaydedildiği, davacının 22.03.1999 tarihinde prim ödemesi yaptığı, davacının ödediği miktar bir aylık primi karşılamadığından Kurumca davacının sigortalılığının başlangıç tarihi itibariyle sona erdirildiği, davacının iş bu dava ile 1479 sayılı Kanuna tabi olarak isteğe bağlı sigortalı olduğunun tespitini istediği anlaşılmaktadır.

Kanun koyucu 04.10.2000 öncesi isteğe bağlı sigortalı olanların prim borçlarının tasfiyesi yönünde çeşitli tarihlerde hükümler getirmiştir. Hal böyle olunca, prim ödemesinin karşılayacağı prim gün sayısı belirlenerek bu husustaki talebin kabulüne karar verilmesinde hata bulunmamaktadır." gerekçesiyle davalı Kurumun istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Davalı Kurum vekili Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı Kurum vekili, istinaf sebepleri doğrultusunda temyiz isteminde bulunmuştur.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, 1479 sayılı Kanun kapsamında sigortalılık süresinin tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 1479 sayılı Kanun'un ilgili maddeleri.

3. Değerlendirme 1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, dosyada yer alan tüm bilgi ve belgelerin incelenmesinde davalı Kurum vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,