Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2025/10769 K.2025/15995

Bölge Adliye Mahkemesince bozmaya uyularak verilen karar, davacı, davalı ve fer'i müdahil Kurum vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda; temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlenildikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I.DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının 01.09.2000 – 30.12.2011 tarihleri arasında davalı işverene ait işyerinde kesintisiz ve sürekli olarak geçen çalışmalarının tespitine karar verilmesini istemiştir.

II.CEVAP

1.Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının çalışmalarının kesintisiz olmadığını, çalıştığı sürelere ilişkin sigorta bildirimlerinin yapıldığını, işyerinin mevsimlik nitelikte olduğunu belirterek, davanın reddini istemiştir. 2.Fer'i müdahil Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; hak düşürücü süre itirazında bulunduklarını, davacının iddiasını yazılı belgeler bağlamında somut ve inandırıcı delillerle kanıtlaması gerektiğini belirterek, davanın reddini istemiştir.

III.İLK DERECE MAHKEME KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 21.10.2020 tarih ve 2020/93 - 2020/567 E.K. sayılı kararıyla davanın kabulü ile davacı ...'in ... sicil numaralı davalı ...Tic. ve Gıda San A.Ş. adlı işyerinde 01.09.2000 tarihinde işe başladığının, 30.12.2011 tarihine kadar Eylül, Ekim, Kasım, Aralık aylarında aralıksız, diğer aylarda ayda 10 gün, diğer aylardan 10 günden fazla Kurumu bildirim yapılan aylarda ise bildirim yapılan gün kadar olmak üzere toplamda 2053 gün çalıştığının, bu çalışmalarının 497 gününün Kuruma bildirildiğinin, 1556 gününün ise bildiriminin yapılmadığının, bildirim yapılmayan günlerde asgari ücret aldığının tespitine karar verilmiştir.

IV.İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı, süresi içinde davalı vekili ve fer'i müdahil Kurum vekilleri tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin 13.04.2022 tarih ve 2020/1986 - 2022/836 E.K. sayılı kararı ile istinaf başvurularının kabulü ile Aydın 2. İş Mahkemesi kararının kaldırılmasına, davanın kısmen kabulüne, davacı ...’in ... sicil numaralı davalı ...Tic. ve Gıda San A.Ş. adlı işyerinde;

a) 01.09.2000 – 21.09.2003 tarihleri arasındaki döneme ilişkin isteminde hak düşürücü süre geçtiğinden reddine,

b) 22.09.2003 – 25.08.2014 tarihleri arasında, 2003/3. döneminde 92 gün, 2005/9. ayında 16 gün, 2005/10. ayında 2 gün, 2005/11. ayında 28 gün, 2005/12. ayında 25 gün, 2006/12. ayında 30 gün, 2009/11. ayında 27 gün, 2009/12. ayında 30 gün, 2010/10. ayında 23 gün, 2010/11. ayında 29 gün, 2010/12. ayında 30 gün, 2011/10. ayında 6 gün, 2011/12. ayında 29 gün, asgari ücrete tabi çalışmalarının fer’i müdahil SGK Başkanlığına bildirilmediğinin tespitine,

c) Fazlaya ilişkin istemin reddine, karar verilmiştir.

V.BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı, davalı ve fer'i müdahil Kurum vekilleri tarafından temyiz isteminde bulunulmuştur.

2. Daire kararı ile "Eldeki dosyada, davacı adına ilk işe giriş bildirgesinin 23.09.2003 tarihinde verilmesi ve çalışmalarının bu tarihten itibaren Kuruma bildirilmesi karşısında, hüküm bölümünde işe giriş tarihinin 22.09.2003 olarak gösterilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma sebebidir.

Öte yandan, İlk Derece Mahkemesinin duruşma tutanaklarının incelenmesinden, Mahkemece dosyaya ibraz edilen ücret bordrolarına ilişkin olarak davacıdan ücret bordrolarındaki imzaları kabul edip etmediğinin sorulmadığı, davacının bu belgelerdeki imzalara itirazı olup olmadığının araştırılmadığı anlaşılmaktadır.

Bölge Adliye Mahkemesinin işyerinin yılın Eylül ayı ila Aralık ayları arasında yoğun olarak çalıştığı, sipariş üzerine diğer aylardaki çalışmanın arızi nitelikte bulunduğu, dinlenen tanık beyanlarında da, davacının sezon dışında çalışmalarına ilişkin somut beyan olmadığına dair değerlendirmesi isabetli bulunmuş ise de hizmet tespiti davalarının kamu düzenine ilişkin olduğu, Mahkemece resen araştırma yapılarak kanıt toplanması gerektiği göz önünde bulundurulmaksızın, dosyaya ibraz edilen ücret bordrolarındaki imzalara itirazı olup olmadığının davacıya açıklatılması gerektiği hususu dikkate alınmadan karar verilmesi bozmayı gerektirmiştir.

Yapılacak iş, dosyaya ibraz edilen belgelerden sigortalının imzasını içerenler yönünden imzanın kendisine aidiyeti sigortalı tarafından kabul edilenler ile inkar edilip de aidiyeti ehil bilirkişi incelemesiyle saptananlardan, yine sigortalıca hata-hile-ikrah durumu iddia ve ispat edilemeyenler bakımından, işbu yazılı belgelerin aksini eşdeğerde delillerle kanıtlaması için davacıya süre verilmeli; imzalı ücret bordrosu/puantaj kaydı olmayan veya olup da itiraz edilen imzaların davacıya ait olmadığı anlaşılan dönemlerde; davacının davalı işyerinde hangi işlerde çalıştığı netleştirilerek, bu kapsamda davalı işyerinin dava konusu döneme ait dönem bordrolarında ihtilaflı dönemin tamamında kayıtlı ve tarafsız tanıklar saptanarak bunların bilgilerine başvurulmak suretiyle karar verilmelidir.

Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular göz önünde tutulmaksızın, eksik inceleme ve araştırmayla yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir." şeklindeki gerekçelerle hüküm bozulmuştur.

B. Bölge Adliye Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Bölge Adliye Mahkemesinin 17.04.2025 tarih ve 2025/364 - 2025/1471 E.K. sayılı kararı ile Yargıtay bozma kararına uyularak yapılan yargılama, toplanan deliller, ATK raporları, bordro tanıklarının beyanları ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, davanın kısmen kabulü ile 2...8 TC. Kimlik numaralı davacı ...’in 28305.09 sicil numaralı davalı ...Tic. ve Gıda San A.Ş. adlı işyerinde;

a) 01.09.2000 – 22.09.2003 tarihleri arasındaki döneme ilişkin istemin hak düşürücü süre geçtiğinden reddine,

b) 23.09.2003 – 30.12.2011 tarihleri arasında; 2003/3. döneminde 29 gün, 2004/9. ayında 24 gün, 2005/9. ayında 16 gün, 2005/10. ayında 2 gün, 2005/11. ayında 28 gün, 2005/12. ayında 25 gün, 2006/9. ayında 30 gün, 2006/10. ayında 25 gün, 2007/9. ayında 18 gün, 2007/10. ayında 20 gün, 2008/10. ayında 12 gün, 2008/11. ayında 12 gün, 2008/12. ayında 19 gün, 2009/9. ayında 30 gün, 2009/10. ayında 29 gün, 2009/11. ayında 27 gün, 2009/12. ayında 30 gün, 2010/9. ayında 24 gün, 2010/10. ayında 23 gün, 2010/11. ayında 29 gün, 2010/12. ayında 30 gün, 2011/9. ayında 21 gün, 2011/10. ayında 6 gün, 2011/11. ayında 24 gün, 2011/12. ayında 29 gün, asgari ücrete tabi çalışmalarının fer’i müdahil SGK Başkanlığına bildirilmediğinin tespitine,

c) Fazlaya ilişkin istemin reddine, karar verilmiştir.

VI.TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

1.Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; fotokopi belgeler üzerinde inceleme yapıldığını, belge asıllarının işverence sunulmadığını, belge asılları sunulmadığı takdirde ilgili belgelerdeki imzaların davacıya ait olmadığının kesinlik kazandığını, Mahkemece bu hususun göz ardı edildiğini belirterek, kararın bozulmasını istemiştir.

2.Davalı vekili temiz dilekçesinde özetle; hak düşürücü sürenin geçtiğini, davacının mevsimlik işçi olduğunu, Mahkemece davacının 23.09.2003 – 30.12.2011 tarihleri arasında Eylül, Ekim, Kasım ve Aralık aylarının tümünde kesintisiz ve sürekli çalıştığı yönündeki kabulünün hatalı olduğunu, davacının tüm çalışmalarının eksiksiz Kuruma bildiriminin yapıldığını belirterek, kararın bozulmasını istemiştir.

3.Fer'i müdahil Kurum vekili temyiz dilekçesinde özetle; hak düşürücü süre itirazlarının dikkate alınmadığını, çalışma olgusunun tespiti yönünden eksik inceleme ve araştırma ile hüküm kurulduğunu, Kurum aleyhine yargılama giderleri ve vekalet ücretine hükmedilmemesi gerektiğini belirterek, kararın bozulmasını istemiştir.

VII. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Davacı, davalı ve fer'i müdahil Kurum vekillerinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 25.11.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.