Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2025/11086 K.2025/12846

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde, davacının 01.10.1992- 31.07.1996 tarihleri arasında ... Eğt. Hiz. İth. İhr. San. Tic. Ltd.

Şti. kurumunda işçi olarak çalıştığını, davacının 01.10.1992 tarihinde sigortalı sayılarak sigorta kaydının yapılması ve bu suretle emeklilik işlemlerinin başlatılarak hak ediş tarihinden itibaren emekli edilmesi için SGK İzmir İl Müdürlüğüne başvuruda bulunduğunu, başvuruya istinaden davalı tarafından işe giriş bildirgesi verildiğini, ancak sonrasında herhangi bir işlem yapılmadığını, müvekkilinin çalışmasının bildirilmediği ve prim de ödenmediği cevabı verildiğini, mevcut durum nedeniyle davacının prim ödeme gün sayısı ve hizmet yılı bakımından emeklilik şartlarını haiz olup,

yaş şartı nedeniyle emekliye ayrılamadığını belirterek davanın kabulü ile davacının sigorta başlangıç tarihinin 01.10.1992 olduğunun tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde, yetki itirazında bulunduklarını, davacının iddia ettiği iş yerinin adresinin Aksaray olduğunu, yetkili mahkemenin Aksaray İş Mahkemesi olduğunu, müvekkili Kurumca yatırılmış bir husumet söz konusu olmadığını, davayı ikame etmekte hiçbir hukuki yararı ve haklı yanı bulunmadığını, hak düşürücü sürenin düştüğünü, işe giriş bildirgesinin verilmiş olmasının, iş yerinde bir gün çalışıldığına dahi yeterli karine teşkil etmediğini, sigortalılık koşullarının oluşup oluşmadığının tespiti gerektiğini, işe giriş bildirgesinin verilmesinin tek başına yeterli olmadığını,

ayrıca eylemli çalışma olgusunun varlığı kesin bir şekilde somut ve inandırıcı delillerle ortaya konulması gerektiğini beyanla öncelikle yetkisizlik kararı verilmesini, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesince yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "...Bu bağlamda Mahkememizce yapılan yargılama, toplanan deliller, getirtilen ve ibraz edilen bilgi ve belgeler ile tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; gerek davacının çalışma tarihinde 18 yaşını ikmal etmiş olması, gerek davacı adına verilen işe giriş bildirgesi, gerek işyerinin ihtilaf konusu dönemde Kanun kapsamında bulunması, gerek Milli Eğitim kayıtları ve gerekse fiili çalışmayı doğrulayan kamu tanıkları ... ve ... 'ın beyanları ve bu beyanları destekleyen diğer davacı tanık beyanı karşısında, davacının ... sicil sayılı dosya üzerinden işlem gören ..

Sanayi Ticaret Limited Şirketi emrinde 01.10.1992 tarihinde mülga 506 sayılı Kanun 108. madde gereği davacının sigorta başlangıç tarihi olduğu kanaatine varılmakla..." gerekçesiyle davanın kabulü ile davacının sigortalılık başlangıç tarihinin 01.10.1992 tarihi olduğunun tespitine, karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı davalı Kurum vekili süresi içinde istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili teyiz dilekçesinde, salt tanık beyanlarına dayanılarak hüküm kurulamayacağını, eksik araştırmayla karar verildiğini, işe giriş bildirgesinin verilmesinin tek başına yeterli olmayıp, ayrıca eylemli çalışma olgusunun ortaya konulması gerektiğini belirterek temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, sigorta başlangıcının tespiti istemine ilişkindir.

1.Eldeki davada, Mahkemece davanın kabulü ile davacının 01.10.1992 tarihinin sigorta başlangıcı olduğunun tespitine yönelik verilen karar isabetli ise de sigortalılığın başlangıcı, işverence yasal süresinde verilmekle zorunlu sigortalılık tescilinin dayanağını oluşturan bildirgede işe giriş günü olarak yazılı tarihin kabul edilmemesi yönündeki Kurum işleminin iptali ile anılan bir günlük çalışma süresinin geçerliliğinin tespiti niteliğinde olduğundan, davacının 01.10.1992 tarihinin sigorta başlangıcı olduğunun yanı sıra 01.10.1992 tarihinde asgari ücretle 1 gün çalıştığının tespitine ve işveren ünvan ve işyeri sicil no.su da belirtilmek suretiyle infaza elverişli şekilde hüküm kurulması gerektiğinin gözetilmemiş olması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

2.Ne var ki bu konunun düzeltilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden hüküm bozulmamalı, 01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 370 inci maddesi gereğince düzeltilerek onanmalıdır.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

1.Davalı Kurumun sair temyiz itirazlarının reddine;

2.Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

3.Davalı Kurumun temyiz itirazının kabulü ile

İlk Derece Mahkemesi hükmününün (1) no.lu bendinin silinerek yerine "Davanın kabulü ile davacının dava dışı... Eğit. Hizm. İhr. San. Tic. Ltd. Şti. ünvanlı işverenin ... sicil no.lu işyerinde, asgari ücretle 01.10.1992 tarihinde (1) gün süre ile çalıştığının tespiti ile sigorta başlangıç tarihinin 01.10.1992 tarihi olduğunun tespitine," ibarelerinin yazılmasına ve hükmün bu şekliyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA,