Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2025/114 K.2025/4973

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili, davacının 26.01.2019 tarihinde geçirdiği kazanın iş kazası olduğunun tespitini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı şirket vekili özetle davanın reddini talep etmiştir. 2.Davalı Kurum vekili cevap dilekçesi sunmamıştır.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile konusuz kalan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine, Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile yargılama aşamasında davalı Kurum tarafından talebin kabul edildiğini, dava açılmadan önce kazadan haberdar edilmesi nedeni ile davalı Kurumun dava açılmasına sebebiyet verdiği gerekçesiyle istinaf isteminin reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davalı Kurum vekili, Kuruma başvuru yapılmadığını, lehe vekalet ücreti verilmesi gerektiğini belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık iş kazası tespitine ilişkin talebin konusuz kalıp kalmadığına ilişkindir.

1.Dava açılmadan önce veya açıldıktan sonra meydana gelen bir olay nedeniyle dava konusunun ortadan kalkması; eş söyleyişle tarafların, davanın esası hakkında karar verilmesinde hukuki yararının kalmaması halinde, bu olayın hükümde göz önüne alınması ve Mahkemenin, davanın konusuz kalması nedeniyle esas hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi gerekir. Dava tüm tarafları bakımından konusuz kalmadıkça inceleme yapılması ve uyuşmazlığın sonuçlandırılması gerekir.

2.Somut olayda, 5510 sayılı Kanun'un 13. maddesi uyarınca iş kazası olduğunun tespit edildiğine dair SGK Başkanlığının yazısı nezdinde, konusuz kalan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına dair karar verilmiş ise de; davalı işverenlik yönünden, süresinde iş kazası bildiriminde bulunulması ve somut uyuşmazlık yönünden işveren açısından ihtilafın bulunmadığı, dolayısıyla işverenin dava açılmasına sebebiyet vermediği de dikkate alınarak işverenlik yönünden davanın reddine karar verilmesi gerektiğinin gözetilmemesi, usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

3.Diğer taraftan, süresinde iş kazası bildirimi yapıldığı halde, yargılama aşamasında olayı iş kazası olarak kabul eden Kurumun işbu davada, davanın açılmasına sebebiyet verdiği gözetilerek yargılama giderlerine hükmedilmesi gerekmektedir.

Bu maddi ve hukuki olgular göz önünde bulundurulmaksızın, yazılı şekilde karar tesisi, usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; 1. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA, 2. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, Üyeler ... ve ...'ın muhalefetlerine karşı, Başkan ... ile Üyeler ... ve ...'nın oyları ve oy çokluğuyla, 26.03.2025 tarihinde karar verildi.

KARŞI OY

Davacının 26.11.2019 tarihinde işyerinde geçirdiği kazanın iş kazası olduğunun tespiti talebiyle açılan davanın yapılan yargılamasında; davalı işveren tarafından iş kazası bildiriminin aynı gün 26.11.2019 tarihinde Kurumun ilgili birimine yapıldığı, Kurum tarafından bir karar verilmediğinden 9.10.2020 tarihinde bu davanın açıldığı, yargılama devam ederken Kurum tarafından 3.6.2021 tarihinde olayın iş kazası sayılmasına karar verilmesi üzerine mahkemece davanın konusuz kalması nedeniyle karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

Kararın Kurum tarafından temyiz edilmesi üzerine sayın çoğunluk tarafından davalı işveren tarafından dava açılmadan önce iş kazası bildiriminde bulunulması nedeniyle işveren yönünden ihtilafın bulunmaması ve davanın açılmasına sebebiyet vermediği de dikkate alınarak işveren açısından davanın reddine karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle kararın bozulmasına karar verilmiştir. Aşağıdaki gerekçelerle çoğunluk görüşüne katılınmamıştır.

İş kazasının tespiti davaları sosyal güvenlik hakkına dayalı kamu düzenine ilişkin davalardan olup resen araştırma ilkesine tabidir. Bu davalar sigortalıyı, işveren ve SGK nu birlikte ilgilendirdiği için aralarında zorunlu dava arkadaşlığı bulunmaktadır. Yargılama sonunda bir olayın iş kazası olup olmadığına tek hükümle karar verilmelidir. Bir olayın SGK yönünden iş işveren, yönünden iş kazası sayılmaması, davanın niteliği ve sonuçları itibariyle yasal olarak mümkün değildir.

Çünkü iş kazası tespit kararı sonrasında sigortalı veya hak sahiplerine gelir bağlanmakta olup, bu bağlanan gelirler de işverene rücu edilmektedir. İşveren yönünden iş kazası sayılmaması halinde rücu davası sonuçsuz kalacaktır. Aynı şekilde işveren aleyhine maddi, manevi tazminat davası açma imkanı kalmayacaktır. Nitekim HGK2022/10-287 Esas 2023/83 Karar sayılı kararı da bu yöndedir.

Somut olayda; davalı işveren tarafından iş kazası bildirimi yapılmış olup, dava açıldıktan sonra yargılama sırasında SGK tarafından yapılan tahkikat sonucu olay iş kazası sayılmış olduğundan Mahkemece dava konusu olayın her iki davalı yönünden iş kazası sayılması nedeniyle karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiş olması isabetli olmuştur. Doğru olan kararın onanması gerektiği kanaatindeyiz.