Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2025/11653 K.2026/115

Bölge ... Mahkemesi kararı fer'i müdahil Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlenildikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I.DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının, davalılara ait ... Taksi...Cad No:7 ...adresindeki işyerinde, durağa ait bölümde özel araç parkını engellemek, araçların işe çıkış sıralarını düzenlemek, durağın genel intizam ve işleyişini sağlamakla görevli olduğunu, yıllardır çalışmasına rağmen sigorta girişinin yapılmadığını, çalıştığı dönemde asgari ücret üzerinden ücret aldığını, haftada beş gün esası ile her gün saat 07.00-17.30 arası çalıştığını, sigorta girişinin yapılması ve alacaklarının ödenmesi taleplerinin karşılanmaması nedeniyle iş akdinin 15.09.2014 tarihi itibariyle feshedildiğini ileri sürerek, davacının 27.10.2010 – 15.09.2014 tarihleri arasında Kuruma bildirilmeyen sürelerdeki hizmetlerinin tespitine karar verilmesini istemiştir.

II.CEVAP

1.Davalılar ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ...,..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... ve ... cevap dilekçelerinde özetle; davacı ile aralarında hizmet akdi olmadığını, çalışmanın olduğu iddia edilen yerin taksi durağı olduğunu, tüm davalılar gibi davacının da durakta hisse sahibi olduğunu, bu sebeple durağa gelip gittiğini, davacının yaptığını iddia ettiği işleri durakta bulunan tüm hisse sahiplerinin uygunluk durumuna göre yaptığını, resmi kurumlar ile ilgili işlemleri tüm durak hissedarları ve şoförlerin yaptığını, durakta hisse sahibi olan davacıya diğer hissedarlar tarafından ücret ödenmediğini,

yaşı ilerlemiş olmasından dolayı iş yapamayan ve ekonomik gücü sınırlı olan davacının taksi durağına ait olan özel alanın para karşılığı davacı tarafından avukatlara park yeri olarak kullandırılması suretiyle gelir elde edilmesine göz yumulduğunu, iddia edilenin aksine tüm hisse sahipleri gibi davacı da durakta hisse sahibi olmasından dolayı herhangi bir hizmet akdine ve ücret ödemesine bağlı olmaksızın diğer tüm hissedarların yaptığı gibi durak işlerine yardımcı olduğunu belirterek, davanın reddini istemiştir.

2.Davalılar ..., ... ...... ... ...ile ... vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın reddini istemiştir.

3.Dahili davalı asil ... 23.03.2023 tarihli celsedeki beyanında.

"Ben talep edilen dönemde taksi durağında isimlerini hatırlamadığım başkalarına ait birçok araçta taksi şoförlüğü yapıyordum, benim işveren sıfatım bulunmamaktadır, 3 yıldan beri de şoförlüğü bıraktım yapmıyorum, davacı asil uzun süre taksi durağında bizimle beraber şoför olarak çalıştı, hatta kendisi bizden daha eski idi, yaşlanıp kalp krizi geçirdikten sonra durağa bağlı araçların sıra sistemini düzenlemek, yabancı araçların durak önünde park etmesine mani olmak üzere durak işlerine yardımcı olmak üzere çalışmaya devam edeyim dedi ve bu şekilde 2007 den itibaren 9 yıl öncesine kadar haftada 5 gün 07.00-17.00 saatleri arasında çalıştı,

durağa ödediğimiz aidattan ücreti ödeniyordu, çalıştığımız dönemde şoförler odasından bir görevli nezaretinde aramızda seçim yapmak suretiyle taksi durağına başkan seçiliyordu, 2007’den sonra ... başkanlık yapmıştı, ... başkanlık yapmıştı, davacı şoförlüğü bıraktıktan sonra taksi durağının işlerine yardımcı olarak çalışırken de şoför olarak çalışmamasına ve kendisine ait kayıtlı araç olmamasına rağmen durak aidatını ödüyordu, biz de 2016 yılına kadar durağa olan aidatlarımızı ödedik, bana yönelik davanın reddine karar verilsin" dedi.

4.Dahili davalı asil ... 23.03.2023 tarihli celsedeki beyanında.

"Bana sormuş olduğunuz ... halen taksi durağında isimlerini hatırlamadığım başkalarına ait birçok araçta şoför olarak çalışmaktadır, ayrıca ... başkasına ait araçta şoför olarak çalışmıştı, şu anda 85 yaşındadır bu nedenle duruşmaya katılmamış olabilir, ... da taksi durağında başkasına ait araçta şoför olarak çalışmakta idi, 5 yıl kadar önce ölmüştü, ...ve ...isimli iki oğlu ile adını bilmediğim bir kızı mevcuttu, .........'ın oğlu olup adına almış olduğu araçla taksi durağında şoför olarak halen çalışmaktadır, ... da babası adına kayıtlı araçta şoförlük yapıyordu şu anda şoför olarak çalışmadığını biliyorum,

ancak biz çalıştığımız dönemde taksi durağına gelip gitmekteydi, ayrıca ben talep edilen dönemde taksi durağında başkasına ait araçlarda taksi şoförlüğü yapıyordum, benim işveren sıfatım bulunmamaktadır, ben de 7 yıldan beri çalışmamaktayım, ben de az önce beyanda bulunan ...’un beyanlarına aynen iştirak ediyorum, süreç anlattığı şekilde oluşmuştur, bana yönelik davanın reddine karar verilsin" dedi.

5.Davalı asil ... 30.05.2023 tarihli celsedeki beyanında. "Ben 1988 yılından itibaren ...

Taksi durağında değişik kişilere ait araçlarda şoförlük yaptım, benim hiçbir zaman kendime ait aracım olmadı, davacı ... başlangıçta başkasına ait araçta taksi şoförlüğü yapmaktaydı, rahatsızlık geçirince taksi şoförlüğü yapamaz oldu biz de kendisini taksi durağına çektik, kendisi taksi durağına bağlı araçların sırasını takip edip düzenliyordu, diğer gelen özel şahıslara ve avukatlara ait araçlara da park için yer gösterirdi, telefonlara bakardı, durağın temizliğini yapar, bizlere çay pişirir dağıtırdı, 8-10 sene bu şekilde çalıştı, 8 yıl öncesine kadar bu şekilde çalışmıştı, durak aidatlarını davacı topluyordu,

daha sonra da durağın masraflarına harcıyordu, durak başkanı da ...'di, durak başkanı olarak öncesinde de..., ...,... vardı, şoförler cemiyeti aracılığıyla kendi aramızda durak başkanını seçiyorduk, durak başkanı herhangi bir ücret almıyordu, davacı bizden gerekse bizden talimatları alıyordu, bana sormuş olduğunuz ... daha sonra durak başkanlığını ve şoförlüğü bıraktı, şu anda kardeşi şoförlük yapmaktadır, davacı açmış olduğu davada haklıdır, durağa hizmette bulunmuştur." dedi.

6.Fer'i müdahil Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; eylemli ve gerçek çalışma olgusunun hiçbir kuşku ve duraksamaya yer bırakmayacak şekilde ispatlanması gerektiğini belirterek, davanın reddini istemiştir.

III.İLK DERECE MAHKEME KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile yapılan yargılama, toplanan deliller, Kurum kayıtları, tanık beyanları,...Umum Otomobilciler ve Şoförler Esnaf Odasınca düzenlenen ve davacıya elektrik bağlanması için yetki verildiğini belirten 27.10.2010 tarihli belge, davacı adına düzenlenen ve taksi durak görevlisi olduğunu gösteren renkli kimlik fotokopisi, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, davanın kabulü ile davacının ...sicil sayılı işyerinde 27.10.2010-15.09.2014 tarihleri arasında 5510 sayılı Kanun'a tabi olarak günlük brüt asgari ücret üzerinden hizmet akdiyle fiili olarak çalıştığının tespitine,

02.12.2024 tarihli ek kararla; istinaf harç ve masrafların tamamlatılması hakkında usulüne uygun muhtıra tebliğine rağmen yatırılması gereken eksik harçların HMK. 344. maddesine göre bir haftalık kesin süre içerisinde tamamlanmadığı anlaşıldığından, davalılar..., ... ve ... vekilinin istinaf kanun yolu başvurusunun yapılmamış sayılmasına karar verilmiştir.

IV.İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılardan ... vekili ve fer'i müdahil Kurum vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine, Bölge ... Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

V.TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge ... Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde fer'i müdahil Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Fer'i müdahil Kurum vekili temyiz dilekçesinde özetle; Mahkemece eksik inceleme ve araştırma ile hüküm kurulduğunu, eylemli ve gerçek çalışma olgusunun yöntemince ortaya konulamadığını, Kurum resmi kayıtlarının aksinin eşdeğer yazılı delillerle kanıtlanması gerektiğini belirterek, usul ve yasaya aykırı verilen kararın temyizen bozulmasını istemiştir.

C. Değerlendirme ve Gerekçe

1.Dosyadaki yazılara, toplanan delillere ve hükmün dayandığı gerektirici sebeplere göre fer'i müdahil Kurum vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki sair temyiz itirazlarının reddi gerekir.

2.İnceleme konusu eldeki davada, İlk Derece Mahkemesince yapılan yargılama sonucunda davanın kabulüne dair verilen karar yerinde ise de gerek İlk Derece Mahkemesi gerekse Bölge ... Mahkemesi karar başlığında Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığının davalı olarak gösterildiği, 6552 sayılı Kanun'un 11.09.2014 tarihinde yürürlüğe giren 64. maddesiyle 5521 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu'nun 7. maddesine eklenen 4. fıkra uyarınca Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığının davada fer'i müdahil olarak yer alması gerektiği dikkate alınarak, Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığının fer'i müdahil olarak kabulünün gerektiği, ayrıca yargılama giderleri ve vekalet ücretinden sorumlu tutulamayacağının gözetilmemesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

Ne var ki bu konuların düzeltilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden hüküm bozulmamalı, 01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 370 inci maddesi gereğince düzeltilerek onanmalıdır.

VI. KARAR

1.Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge ... Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

2.Fer'i müdahil Kurum vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile İlk Derece Mahkemesi ve karar başlığında "Davalı" olarak gösterilen Sosyal Güvenlik Kurumunun sıfatının "Fer'i Müdahil" olarak değiştirilmesine,

Hükmün (2) numaralı bendinin silinerek yerine "2-Alınması gereken 269,85 TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak Hazineye gelir kaydına" yazılması suretiyle kararın bu biçimiyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge ... Mahkemesine gönderilmesine,