Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2025/13451 K.2026/1857

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının SGK’dan getirtilecek sigortalılık dosyası ile ilişikte Ek-1 olarak örneği sunulan “Çay Üretici Hesap Cüzdanı” başlıklı belgenin birlikte incelenmesinden anlaşılacağı üzere 26.09.1994 tarihinden başlayarak "..." isimli işyerine çay teslim ederek çalışmaya başladığını, sözü edilen çalışmaları SGK bildirilmeyince bu sürelerin kayıt dışı kaldığını, yapılan araştırmalar sonucu fabrikanın kapandığı, sahibinin de ölmüş olduğunun saptandığını, bağlı olarak Kurumca istenilen belgelere de bu güne değin ulaşılamadığını belirterek davacının 26.09.1994 tarihinden geçerli olmak üzere sigortalı sayılmasına, bu tarihden başlayarak yaşlılık sigorta haklarının tanınmasına karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının hangi dönem aralığı için bu tespitin yapılmasını talep ettiğininin açıklatılması gerektiğini, davacının çay teslimi yapmış olmasının tek başına sigortalılığının tespiti için yeterli olmadığını, 2926 sayılı Kanun'un 9. maddesi hükmünden yararlanması için kişinin kendi başvurusu ya da muhtarlıkların re'sen bildirimde bulunması gerekmekte olup, davacı açısından bu şartların hiçbirinin gerçekleşmediğini, yine 01.10.2008 tarihinde yürürlüğe giren 5510 sayılı Kanun ile tarımsal satıştan yapılan tevkifat tahsilat sisteminin değiştiğini, tevkifata göre tescilin kaldırıldığını,

tevkifat yapılabilmesi için tescil şartının ve sigortalının Kuruma prim borcu olmaması şartının getirildiğini, Kurumun mevzuatına göre işlem yapmak zorunda olup davacının 29 26... sayılı Kanun'un 4-1/b kapsamından şartları oluşmadan, üstelik Kuruma usulüne uygun bir başvurusu olmadan işbu dava açıldığından açık mevzuat hükümlerine aykırı davanın reddine karar verilmesi gerektiğini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile istinaf isteminin esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; davacının 26.09.1994 tarihinden başlayarak "..." isimli işyerine çay teslim ederek çalışmaya başladığını, yapılan araştırmalar sonucu fabrikanın kapandığı sahibinin de ölmüş olduğunun saptandığını, Kurumca istenilen belgelere de bugüne değin ulaşılamadığını, davacının değinilen fabrikaya çay vererek çalıştığını, durumun yargılama sırasınde belge düzeyinde saptandığı gibi tanık anlatımlarıyla da kanıtlandığını,

2926 sayılı Kanun'un 9.maddesindeki (...Bu Kanuna göre sigortalı sayılanlardan sigortalılıklarının başladığı tarihten itibaren üç ay içinde Kuruma kayıt ve tescillerini yaptırmayanların tescil işlemleri, Kurumca re'sen yapılır...) düzenleme birlikte değerlendirildiğinde davacının müstahsil makbuzları ile tevfikat çizelgelerinin işverence davalıya sunulmamasının bedelinin davacıya ödettirilemeyeceğini belirterek kararının bozulmasını talep etmiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, prim tevkifatına dayalı olarak Tarım Bağ-Kur sigortalılığının tespiti ve yaşlılık aylığı bağlanması istemine ilişkindir.

Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR