Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2025/16326 K.2026/1789

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü;

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının Konya ili, ... ilçesi ... mahallesinde 1994-2003 yıllarında tarım ve çiftçilikle uğraştığını, 19 94... yılların da ... ... Fabrikasına pancar sattığını ve ilgili tevkifat kesintileri yapıldığını, bu sürelerin Tarım Bağ-Kur süresi olarak tespitini içerir dilekçesini sunduğunu, Kurumun 08.08.2023 tarih, 78462014 sayılı Kurum işlem yazısı ile ... ...

Fabrikasındaki 1994-1995 yıllarındaki tevkifatlara ilişkin olarak 1994 yılında 18 yaşından küçük olması gerekçesi ile 1995 yılında ise kesintilerin iade edildiği gerekçesiyle 19 94... yıllarına ilişkin çalışmaları Tarım Bağ-Kur sigortalısı olarak kabul edilmediğinin belirtildiği, 08.08.2023 tarih, 78462014 sayılı Kurum işleminin iptali ile davacının ilk tevkifatın kesildiği tarihi takip eden aybaşı tarihi olan 01.04.19 95... .12.1995 tarihleri arasında zorunlu Bağ-Kur Tarım sigortalısı olduğunun tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı Kurum vekili, davacı ...'ün ... ... Fabrikasına ait 19 94... yıllarındaki tevkifat kesintileri ile ilgili olarak tevkifat serisi ile yapılan yazışmalar doğrultusunda 1994 yılındaki kesintinin 18 yaşından küçük olması ve 1995 yılındaki kesintinin ise fabrikaya iade edilmesi nedeniyle yükleme işlemi yapılamadığı, Kurumun yürürlükteki yasal mevzuata aykırı işlem tesis etmesinin mümkün olmadığı, Kurum kayıtlarının esas olduğunu, haksız ve yersiz davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kısmen kabulüne, ... ... fabrikasına ait 1995 yılına ilişkin tevkifata istinaden davacının 01.05.1996-31.12.1996 tarihleri arası dönem 2926 sayılı Kanun kapsamında Tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tespitine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davalı Kurum vekili, davacı iddiaları ve taleplerinin, haksız ve hukuka aykırı olduğunu, Kurumun resmi kayıtları esas olup, söz konusu kayıtlar çerçevesinde hareket edildiğini, davacının dayandığı iddiaları, hukuki bir temele dayanmadığı gibi somut ve geçerli bir delille de desteklenmediğini beyanla; davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, Tarım Bağ-Kur sigortalılığının tespiti istemine ilişkindir.

Uyuşmazlık döneminde yürürlükte bulunan 2926 sayılı Kanun'un 2. maddesi gereğince kendi adına tarımsal faaliyette bulunan 22 yaşını doldurmuş erkeklerin zorunlu sigortalı sayılacaklarının düzenlendiği, bu şekilde çalışma yapanları köy ve mahalle muhtarlarının Kuruma bildirmesinin gerektiği, Kurumun da bu şekilde çalışmaları re'sen tespit görevinin bulunduğu, aynı Kanun'un 5. maddesine göre zorunlu sigortalı olmaktan kaçınılamayacağı, 2926 sayılı Kanun'da sigortalılığın tespiti davasının açılması ile ilgili bir ön koşulun düzenlenmediği açıktır.

Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 2013/21-620 Esas, 2014/203 K. sayılı kararına göre talep edenin 22 yaşını takip eden yılbaşından itibaren sigortalı sayılacağına ilişkin koşulun mevcudiyetine karşı 01.04.1977 doğumlu davacının tevkifat tarihinde 22 yaşını doldurmadığı anlaşılmakla yazılı şekilde hüküm kurulması, usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

VI. KARAR