Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2025/172 K.2025/9102

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının 23.07.2010–01.04.2015 tarihleri arasında davalı şirkette çalıştığını, davacının davalıdan olan işçilik alacaklarının tespiti ile hüküm altına alınması için Bakırköy 27. İş Mahkemesinin 2015/199 E. sayılı dosyası ile davalı aleyhine alacak davası ikame ettiğini, yargılama sonunda ikramiye, bayram/genel tatil ücreti, fazla mesai ücreti alacaklarının davalıdan tahsiline karar verildiğini ve kararın kesinleştiğini,

Mahkeme kararının icrası için Bakırköy 8. İcra Müdürlüğünün 2016/5005 E. sayılı dosyası ile davalı aleyhine ilamlı icra takibi başlatıldığını ve davacının kesinleşmiş ilamdan kaynaklanan ücret alacaklarının davalı yanca ilgili icra dosyasına ödendiğini, 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun prime esas kazançlar başlıklı 80. maddesi de göz önüne alındığında, Mahkeme kararına istinaden yapılan ücret niteliğindeki ödemelerin ödendiği ayın kazancına,

eğer hizmet akdinin mevcut olmadığı bir tarihte ödeme yapılmış ise prime esas kazancın tabi olduğu en son ayın kazancına dahil edilerek prime esas kazancın tespit edileceğini, Yargıtay 10. Hukuk Dairesinin 2020/2601 E. 30.12.2020 tarihli 2020/7943 K. sayılı. 2020/105 E. 11.03.2020 tarihli 2020/2309 K. sayılı. 2017/5556 E.23.10.2019 tarihli 2019/7818 K. sayılı.

2018/1745 E. 12.12.2019 tarihli 2019/9833 K. sayılı, 2014/19943 E. 11.05.2015 tarihli 2015/9093 K. sayılı ilamlarının emsal nitelikli olduğunu belirterek davacıya ait prime esas fark kazancının olduğunun ve miktarının tespitini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı Kurum vekili: 5521 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu'nun 7. maddesine göre müvekkili Kurumun hizmet tespiti davalarında fer’i müdahil olduğunu, davanın 5 yıllık hak düşürücü süre içinde açılmamış olduğunu, davacının talebini kanıtlayan belgelerin bulunmaması ve müvekkili Kuruma da bu primlerin ödenmemiş olması halinde ödenmeyen primlerin sigortalılıktan sayılmasının yasal olarak mümkün olmadığını, fiili ve gerçek çalışmayı ortaya koyacak belgelerin işe giriş bildirgesi ile birlikte ilgili yasa uyarınca belirtilen sigortalılığın gün sayısını,

kazanç durumunu çalışma tarihleri ile birlikte ortaya koyan aylık sigorta gün bilgileri ile aylık prim hizmet belgeleri gibi Kuruma verilmesi zorunlu belgeler olduğunu, çalışma konusu işin niteliği, devamlılık gösterip göstermediği dikkate alınarak ücret konusunun titizlikle araştırılması gerektiğini davacının iş yerinde devamlı olarak hizmet akdiyle çalışmış olduğunu tanık beyanları dışında resmi, yazılı ve sağlıklı deliller ile (iş yeri kayıtları, ücret tediye bordrosu, makbuz, ticari defterler, zabıta kayıt ve defterleri, vergi karnesi vs.) ispatlamasının gerektiğini,

Yargıtay 10. Hukuk Dairesinin 2019/3393 E. 2019/5439 K. sayılı kararının ve 2017/1337 E. 2019/4286 K. sayılı kararının emsal nitelikte olduğunu savunarak davanın reddini savunmuştur..

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne, davacı ...'un davalı ... ünvanlı iş yerindeki 01.03.2015-30.03.2015 döneminde geçen son çalışma ayında prime esas kazancının brüt 7.809,90 TL olduğunun tespitine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile istinaf isteminin esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davalı Kurum vekili: a.Hak düşürücü süre nedeniyle davanın reddi gerektiğini, b.Fiili çalışmanın dosyada ispat edilemediğini, prime esas kazancın da reddi gerektiğini beyanla kararın bozulmasını istemiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, prime esas kazancın tespitine ilişkindir. 1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davalı Kurum vekilinin aşağıdaki paragrafların kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2. Mahkemenin prime esas kazanç yönünden, prime esas aylık tavan miktarının dikkate alınarak işçilik alacağı dosyasından hüküm altına alınan ücretin son ayın prime esas kazancına dahil edilmesi yönündeki yaklaşımı yerinde ise de, davacının iş aktinin 02.04.2015 tarihinde sonlandırıldığı, bu tarih itibariyle gün ve prime esas kazanç bildiriminin yapılmadığı, buna göre prime esas kazanç tavanı 7.809,90 TL olmakla 2015/3. ayda bildirim yapılan 1.538,66 TL SPEK miktarının tavan miktardan mahsubu ile 6.271,24 TL SPEK'e hükmedilmesi gerekirken tavanı aşacak şekilde hüküm kurulması hatalı olup bozma nedenidir.

Ne var ki bu yanlışlığın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 370/2. hükmü uyarınca kararın düzeltilerek onanması gerekir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; 1.Davalı Kurum vekilinin sair temyiz itirazlarının reddine; 2.Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

3. İlk Derece Mahkemesinin hüküm fıkrasının 2. bendinin silinerek yerine "Davacı ...'un davalı ... ünvanlı iş yerindeki 01.03.2015-30.03.2015 döneminde geçen son çalışma ayında prime esas kazancının bildirilen prime esas kazanca ek 6.271,24 TL olduğunun tespitine", ibaresinin yazılması suretiyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA,