Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2025/17354 K.2025/17549

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde, davacının, ... unvanlı iş yerinde 13.04.1990 tarihinde çalışmaya başladığını, sigorta giriş bildirgesinin Kuruma verildiğini ancak davalı işveren tarafından primlerinin ödenmemiş olması nedeniyle çalışmasının gözükmediğini beyan ederek, sigortalılık başlangıç tarihinin 13.04.1990 tarihi olarak tespitini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı ...'nin vefat etmesi üzerine mirasçılarının davaya dahil edildikleri, adlarına çıkartılan tebligatların usulüne uygun olarak tebliğ edildikleri görülmüştür.

Mirasçı ...; davalı ...'nin babası olduğunu, kendisinin bir konfeksiyon iş yeri olduğunu, davacının bu konfeksiyon iş yerinde çalıştığını ancak hangi tarihte işe girdiğini hatırlamadığını beyan etmiştir.

Mirasçı ...; davalı ...'nin babası olduğunu, kendisinin bir konfeksiyon iş yeri olduğunu, davacının bu konfeksiyon iş yerinde çalıştığını ancak hangi tarihte işe girdiğini hatırlamadığını, 10-15 yıl çalıştığını beyan etmiştir.

Mirasçı ...; davalı ...'nin babası olduğunu, kendisinin bir konfeksiyon iş yeri olduğunu, davacının bu konfeksiyon iş yerinde çalıştığını ancak hangi tarihte işe girdiğini hatırlamadığını,10-15 yıl çalıştığını, kendisinin bu iş yerinde hiç çaışmadığını beyan etmiştir.

Davalı Kurum vekili; davacının 1990 yılının hizmet tespitine ilişkin talebinin zamanaşımına uğradığını, davacının iş yerinde hizmet akdiyle çalışmış olduğunun tanık beyanları dışında resmi, yazılı deliller ile (iş yeri kayıtları, ücret tediye bordrosu, makbuz, ticari defterler, zabıta kayıt ve defterleri, vergi karnesi vs…) ispatlanması gerektiğini, Kurum kayıtlarının esas olduğunu beyan ederek, davanın reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesince yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "... ''...incelenen dosya kapsamı ve toplanan delillere göre; davacının 13.04.1990 tarihinde davalı iş yerinde işe başladığına dair işe giriş bildirgesinin Kuruma verilmiş olması karşısında hak düşürücü sürenin söz konusu olmadığı, davalı iş yerinin talep konusu dönemde Kanun kapsamına alındığı, işe giriş bildirgesindeki kimlik bilgilerinin davacıya ait olduğu, bu işe giriş bildirgesi ile verilen sigorta sicil numarasının devam ettiği, davacıya ait sigortalı hizmet cetveline göre başka iş yerinden bildiriminin bulunmadığı,

işe giriş bildirgesi üzerinde grafoloji incelemesi yaptırıldığı, 24.10.2023 tarihli rapora göre bildirgedeki imzanın davacıya ait olduğu anlaşılmış olup, Kurum kayıtlarına intikal ettirilen işe giriş bildirgesinin iş yerinde en az 1 gün süre ile çalışmaya karine teşkil ettiği, SGM işlem dosyaları, iş yeri sicil kaydı, vergi dairesi, iş yeri faaliyetine dair kayıtlar,

fiili çalışmayı doğrulayan tanık beyanları hep birlikte değerlendirildiğinde davacının fiili çalışma olgusunu ispat etmesi nedeniyle davacının ... unvanlı ... sicil numaralı davalı iş yerinde 13.04.1990 tarihinde 1 gün süre ile çalıştığının tespitine dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur...'' gerekçesiyle davanın kabulü ile davacı ...'nin davalı ... unvanlı ... sicil numaralı iş yerinde sigorta başlangıç tarihinin 13.04.1990 olduğunun tespitine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı davalı Kurum vekili süresi içinde istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "..somut olayda sigorta giriş bildirgesinin Kuruma verilmiş olması karşısında hak düşürücü sürenin işlemediği, fiili çalışmanın komşu iş yeri sahibi tanık beyanı ile doğrulandığı, işe giriş bildirgesindeki kimlik bilgileri ile davacının nüfus kayıtlarının uyumlu olduğu, sigortalı sicil numarasının davacının daha sonraki çalışmalarında kullanılan sicil numarası olduğu, iş yerinin bu tarihte Kanun kapsamında olduğu,

Kurum kayıtlarında gözüken sigortalılık başlangıç tarihine göre eldeki davanın açılmasında davacının hukuki yararının bulunduğu anlaşılmakla, davacının işe giriş bildirgesinde yazan tarihte fiili çalışmasının bulunduğu kabul edilerek sigortalılık başlangıç tarihinin tespitine dair mahkeme kararının yerinde olduğu anlaşılmıştır...." gerekçesiyle istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili temyiz dilekçesinde, eksik araştırmayla karar verildiğini, işe giriş bildirgesinin verilmesinin tek başına yeterli olmayıp, ayrıca eylemli çalışma olgusunun ortaya konulması gerektiğini belirterek, temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, sigorta başlangıcının tespiti istemine ilişkindir.

Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR