Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2025/2281 K.2025/8217

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak verilen karar; davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının 01.01.1987-31.12.2013 tarihleri arasında davalı işverene ait iş yerinde geçen ve Kuruma bildirilmeyen sigortalı çalışmalarının tespitini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Davalı ...Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; şirket kayıtlarında davacının herhangi bir kaydının bulunamadığını, talep ettiği tarihlerin farazi tarihler olduğunu, davanın reddini talep etmiştir.

Davalı SGK vekili cevap dilekçesinde özetle; resmi kayıtların incelenmesini, tanık dinlenilmesi gerekiyorsa tanıkların çalıştığı iddia edilen işyerindeki işi bilen ve tanıyan aynı zamanda dönem bordrolarında adı geçen kişilerden olmasına dikkat edilmesini, Kurumun yazılı kayıtları ile çelişen tanık beyanlarının hükme esas alınmamasını, davanın reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 22.10.2020 tarihli bozma sonrası ikinci kararı ile açılan davanın kısmen kabulü kısmen reddine; davacının davalı işyerinde 01.04.2000-10.10.2000 ve 03.12.2000-28.02.2001 tarihleri arasında çalıştığının tespitine, fazlaya ilişkin tespit talebinin reddine karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

İlk Derece Mahkemesinin22.10.2020 tarihli kararının süresi içinde davacı ve davalı taraf vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine Dairenin 30.12.2021 tarihli bozla ilamı ile Mahkemece kurulan ilk hükmü davacı taraf temyiz etmediğinden ihtilaf konusu olan dönem 01.01.1987- 05.05.2003 tarihleri arasıdır.

Somut olayda; kamu düzenine ilişkin olan ve her aşamada resen dikkate alınması gereken husumet şartı gözetilerek öncelikle davacıyı çalıştıran gerçek işverenin tespitinin yapılması gerekmektedir.Bu doğrultuda öncelikle 01.09.1999-31.03.2000 tarihleri arasında 34198 sicil numaralı dava dışı ... Motor Otomotiv Tic.

A.Ş. isimli işverenlikçe davacı adına hizmet bildiriminde bulunulduğu, bu işyerinin de ... tarafından devir alındığı anlaşılmakla adı geçen şirketin Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 124. maddesi de nazara alınarak yasal ve yöntemine uygun bir biçimde davaya katılımı sağlanıp göstereceği deliller değerlendirilmelidir.

Yine ihtilaf konusu dönem içerisinde (01.01.1987- 05.05.2003 tarihleri arası) dava dışı işyerlerinde geçen çalışmalarının (01.05.1994-18.10.1994 tarihleri arasında dava dışı ... sicil numarali ... Mimarlık Müh. Yapı Dekorasyon Tic. Ltd. Şti. ünvanlı işyeri, 01.06.1996-02.09.1999 tarihleri arasında .. sicil numaralı ..... ünvanlı işyeri, 11.10.2000-02.12.2000 tarihleri arasında 1011212 sicil numaralı ... Org. Sos. Hiz. Tic. Ltd.

Şti. ünvanlı işyeri, 01.03.2001-15.03.2003 tarihleri arasında ... sicil numaralı ... ünvanlı işyeri) gerçek ve fiili bir çalışma olup olmadığı, bu işyerlerinde geçen hizmetlerini iptal etmek isteyip istemediği davacıdan sorulmalı, davacının dava dışı işyerlerince bildirilmiş hizmetlerinin iptalini istemesi halinde eldeki davanın dava dışı işyerlerinin de hak alanını ilgilendirdiği ve onlar yönünden de bir takım sorumluluk ve yükümlülükler doğurabileceği belirgin bulunduğundan bu işyeri sahiplerinin de davaya katılımları usulünce sağlanarak gösterecekleri bütün deliller toplanmalı,

ihtilaf konusu dönem içerisinde bozma ilamı öncesi dinlenen tüm tanık beyanları birlikte değerlendirilmeli ve gerektiğinde tespiti istenen dönemde çalışması bulunan ve davacının çalışmasını bilebilecek nitelikte davalı işyeri/işyerlerinin bordrolu tanıkları tespit edilerek bu tanıkların duruşmalarda bilgi ve görgülerine başvurulmalı, bordrolarda adı geçen kişilerin adreslerinin tespit edilememesi veya bunların tanıklığıyla yetinilmediği taktirde, SGK ilgili İl Müdürlüğünden, gerekirse zabıta,

vergi dairesi ve meslek odası aracılığı ve muhtarlık marifetiyle işyerine o tarihte komşu olan diğer işyerlerinde uyuşmazlık konusu dönemde çalıştığı tespit edilen kayıtlı komşu iş yeri çalışanlarının; yoksa işyeri sahipleri araştırılıp tespit edilerek çalışmanın niteliği ile sürekli bir çalışma olup olmadığı yönünde yöntemince beyanları alınmalı, sonucuna göre mükerrer hizmet oluşturmayacak şekilde infaza enverişli bir karar verilmelidir, gerekçesiyle İlk Derece Mahkemesi ikinci kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili, tanıklarla çalışmanın ıspatlandığını, hak düşürücü süre geçtiğine yönelik gerekçeye katılmadıklarını, çalışmanın kesintisiz olduğunu beyanla eksik incelemeye dayalı kararın bozulmasını istemiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Dosya içeriğine, bozmanın mahiyeti ve kapsamına göre taraflar arasındaki uyuşmazlık, hizmet tespiti istemine ilişkindir. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 1086 sayılı Kanun'un 428. maddesi ile 439. maddesinin ikinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Davacı ve davalı Kurum vekillerinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,