Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2025/2301 K.2025/9661

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili ve davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili davacı şirketin SGK ... Sosyal Güvenlik Merkezi nezdinde işlem gördüğünü, ... SGM, 12.06.2017 tarih ve 67234681-240678.006-14.019.190 sayılı, "Belge hk." konulu ve taraflarına 08.12.2017 tarihinde tebliğ olunan yazısında, özetle.

Kurum Sosyal Güvenlik Denetmeniliğince düzenlenen 25.10.217 tarih ve 2017/077 sayılı rapora istinaden; sigortalı ... ile ilgili olarak 01.01.2016 tarihi itibariyle işe giriş bildirgesinin, yazı ekindeki tabloda belirtilen aylara ilişkin, ek aylık prim ve hizmet bildirgesinin, yazının tebliğinden itibaren bir ay içinde düzenlenip Müdürlüğe verilmesini veya gönderilmesinin istendiğini, Kurum yazısında; yazının tarihinde maddi hata bulunduğu düşünüldüğünü, Kurumun yazısına karşı 22.12.2017 tarihli itiraz ettiklerini, ...

Sosyal Güvenlik Merkezinin 03.01.2018 tarihinde tarafımıza tebliğ edilen 26.12.2017 tarih, “itiraz hk” konulu. 67234681/240678.006/15.754.598 sayılı yazısı ekindeki.

Prim Tahakkuk İtiraz Komisyonunun 26.12.2017 tarih 2017/15.754.598 Esas. 2017/47 Karar sayılı kararında özetle; işlemin, Kurum Sosyal Güvenlik Denetmeni denetmen raporunun, “aksi sabit oluncaya kadar geçerli” olması gerekçesiyle, başkaca bir neden de gösterilmeksizin ve söz konusu rapor da yine taraflarına tebliğ edilmeksizin başvurularının reddedildiğinin bildirildiğini, Kurum işleminde, sadece bir denetmen raporu ile sigortalı ...'ün,

01.01.2016-31.05.2016 tarihleri arası için 'sigortalı çalıştığının tespiti ve Kurumca bildirilen P.E.K. üzerinden primlerinin yatırılması' ile 01.06.2016-09.09.2016 dönemi için de 'P.E.K. farkı tespit ve talep edildiğini, davacının anılan kişinin 01.06.2016-09.09.2016 dönemindeki somut çalışmasını ve buna dair primlerini, gerçek durum ve gerçek geliri üzerinden Kuruma eksiksiz olarak bildirdiğini ve gerekli primlerini de ödediğini, bunun dışında bir çalışma veya fark prime esas kazanç hususu söz konusu olmadığını, 'hizmet tespitinin kamu düzeni ile ilgili olduğunu, taraflarına tebliğ olunmayan, içeriği bilinmeyen,

hangi somut ve hukuki dayanağa sahip olduğu anlaşılamayan bir denetmen raporuyla, kısa bir dönem müvekkili şirkette çalışmış olan kişinin, hem prime esas kazancının daha yüksek olduğu, hem de Kuruma bildirilmeyen çalışmasının bulunduğu yönünde tespit yapılmasının somut ve hukuki dayanağı bulunmadığı gibi yerleşik kararlara da açıkça aykırı olduğunu, ilgili kişinin (sigortalı ...), açacağı bir hizmet tespiti ve prime esas kazancının tespitine yönelik bir dava ile yöntemince hizmetinin ve prime esas kazancının tespitini talep ve ispat etmesi gerektiğini belirterek dava konusu kurum işleminin iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; müdürlüklerinde .... sicil sayılı dosyada işlem gören ... ... Makine Diş. ve Gıd. San. Ltd.

Şti.'ye iş yeri ile ilgili olarak Kurumun Sosyal Güvenlik Denetmenliğince düzenlenen 25.10.2017 tarih 2017/077 sayılı rapora istinaden, .. ...'e ait 01.01.2016 işe başlama tarihli işe giriş bildirgesi, 2016/01 dönemi için 30 günlük 4.954,66 TL, 2016/02 dönemi için 30 günlük 2.442,44 TL, 2016/03 dönemi için 30 günlük 4.884,87 TL, 2016/04 dönemi için 30 günlük 6.978,39 TL, 2016/05 dönemi için 30 günlük 6.978,39 TL, 2016/06 dönemi için 5.331,39 TL, 2016/07 dönemi için 3.237,87 TL, 2016/08 dönemi için 11.611,94 TL,

2016/09 dönemi için 5.331,39 TL ek aylık prim ve hizmet Belgeleri 20.11.2017 tarih 14.019.190 sayılı yazı ile istenmiş ve 08.12.2017 tarihinde işverene tebliğ edildiğini, işverenin Müdürlüklerine verdiği 22.12.2017 posta tarihli dilekçesinde ... için 01.06.2016-09.09.2016 devresi için sigortalı olarak çalıştığım ve primleri de yatırıldığından dolayı fark prim tahakkukuna, ... adına 01.01.2016-31.05.2016 döneminde bir çalışması olmadığından bu dönemlere ilişkin " sigortalı çalışma" ve "tespit edilen S.P.E.K üzerinden primlerin yatırılması" yönündeki talepleri,

S.P.E.K. tutarının nasıl tespit edildiğine dair açıklama olmaması ve çalıştığı dönem için ilgili primleri gerçek kazanç üzerinden yatırılmış olduğundan 01.01.2016-09.09.2016 dönemine ilişkin fark S.P.E.K tutarına itiraz edildiğini belirtilerek belge isteme yazısının iptalini talep ettiğini, işveren itirazının müdürlükleri Prim Tahakkuk İtiraz Komisyonu tarafından 26.12.2017 tarihinde 5510 sayılı Kanun'un 59. maddesi gereğince müfettiş raporları aksi sabit oluncaya kadar geçerli olduğu gerekçesi ile itirazın reddine karar verildiğini, kurum işlemlerinin yerinde ve yasal mevzuata uygun olduğunu beyanla, davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kısmen kabulüne ve davacı şirkete ait 2 ... 01 ....sicil sayılı iş yeri hakkında dahili davalı ... ile ilgili eksik gün ve spek işçilik bildirimi yapıldığına ilişkin davalı Kurumun 12.06.2017 tarihli ve 67234681- 240678.006- 14.019.190 sayılı vade sayılı işlemin uygun olduğuna ancak Kurumca fazladan tespit edilen 2016/1. ayına ait 231,73 TL, 2016/4.ayına ait 157,29 TL, 2016/5. ayına ait 157,29 TL, 2016/6. ayına ait 435,66 TL, 2016/8. ayına ait 5.317,44 TL, 2016/9. ayına ait 2.613,83 TL fark prime kazancın iptali gerektiğinin tespitine, fazla istemin reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili ve davalı Kurum vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile istinaf isteminin esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde: a. Gerek dava dilekçesinde, gerekse sonraki aşamalardaki beyan, itiraz ve taleplerinin istinaf aşamasında da dikkate alınmadığını ve karşılanmadığını, b. Usûle yönelik ihtilaflar ve itirazları çözülmeden, davanın sonraki aşamasına geçilerek, eksik inceleme ve hatalı değerlendirmeye dayalı olarak karar verildiğini, beyan etmektedir. Davalı Kurum vekili temyiz dilekçesinde; Kurumca tesis edilen işlemde Kanun ve mevzuat hükümlerine aykırılık arz eden bir husus bulunmadığını beyan etmektedir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, ek prim tahakkukuna yönelik Kurum işleminin iptali istemine ilişkindir.

Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekili ve davalı Kurum vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR