Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2025/275 K.2025/5546

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle davacının Konya İl Müdürlüğünün 1069092.42 sicil sayılı işyerinde çalışırken, engelliler için öngörülen erken yaşlılık aylığından yararlanmak amacıyla 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu'nun 31. maddesi gereğince engellilik indiriminden yararlanma başvurusunda bulunduğunu, davacının "Çalışma gücünün yüzde kırk birini (%41) kaybettiğine" karar verildiğini, 06.06.2008 tarihinde davalı Kurumdan yaşlılık aylığı tahsis isteminde bulunduğunu ve kendisine 15.06.2008 tarihinden itibaren yaşlılık aylığı bağlandığını;

dava sonra davacının kontrol muayenesine tabi tutulduğunu ve hakem hastane raporu ile engel oranının yüzde 0 olarak tespit edildiğini, söz konusu rapor tarihini izleyen ödeme dönemi olan 21.07.2018 tarihinden itibaren yaşlılık aylığının kesildiğini ve yersiz ödeme nedeniyle borç tahakkuk ettirildiğini belirterek davacının genel koşullara göre 506 sayılı Kanun'un geçici madde 81/B-c bendi gereğince 15.06.2018 tarihinden itibaren yaşlılık aylığına hak kazandığının tespitini ve Kurumun aksi yöndeki 21.12.2018 tarih ve E-17499743 sayılı işlemi ile 08.04.2019 tarih ve E.541838 sayılı işleminin iptalini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Davalı Kurum vekili özetle, davanın reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne, davacının 12.06.2018 tarih 5816993 varide numaralı tahsis nosu ile 506 sayılı Kanun'un geçici 81/B-c bendi gereğince 15.06.2018 tarihinden itibaren yaşlılık aylığını hak kazandığının tespitine, aksi yöndeki 21.12.2018 tarihli 17499743 Esas sayılı işlem ile 08.04.2019 tarih ve 5417838 Esas sayılı Kurum işleminin ayrı ayrı iptaline karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine, Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile

"Davalı Kurumca davacı hakkında yapılan 21.12.2018 tarih ve 17498864 sayılı ve 21.12.2018 tarihli, 17551516 sayılı işlemlerle, davacının aylığının kesilip kesilmeyeceği hakkında hakem hastane raporunun Kurumca beklendiği aşamada davacının yaptığı 12.06.2018 tarihli tahsis talebinin değerlendirileceği belirtilmiş iken davacıdan daha sonra 21.12.2018 tarihli tahsis talebinin alınarak davacıya 506 sayılı Kanun'un geçici 81. maddesi kapsamında 15.01.2019 tarihi itibari ile yaşlılık aylığının bağlanmış olduğu,

ne var ki Selçuk Üniversitesi raporuna göre davacının 25.06.2018 tarihi itibari ile aylık bağlanma koşullarının kaybolması nedeniyle 28.12.2018 tarihli ve 17499743 sayılı işlemi ile raporu takiben 21.07.2018-15.01.2019 tarihleri arasında davacıya ödenen 18.718,27 TL tutarlı aylığın 5510 sayılı Kanun'un 96. maddesinin b bendi kapsamında yersiz ödeme borcu olarak tahakkuk ettirildiği,

eldeki davanın ise davacının 12.06.2018 tarihli tahsis talebine dayalı olarak 506 sayılı Kanun'un geçici 81. maddesi hükümlerine göre tahsis talebi ile açıldığı anlaşılmakta olup, Mahkemece 12.06.2018 tarihi itibari ile 7432 prim günü olan davacının 506 sayılı Kanun'un geçici 81. maddesinde yer alan yaşlılık aylığı şartlarını taşımakta olduğu anlaşıldığından davacının tahsis talebinin kabulüne dair karar verilmesinin yerinde olduğu " gerekçesiyle davalı Kurum vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davalı Kurum vekili, temyiz dilekçesinde özetle, davacının kontrol muayenesi sonrasında gelen sağlık kurulu raporlarının Gelir İdaresi Başkanlığına gönderildiğini, Gelir İdaresinin 21.11.2018 tarih ve 150812 sayılı yazısında davacının engellilik oranının %0 (SIFIR) olduğunun ve 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu'nun 31. maddesi uyarınca çalışma gücü kayıp oranı en az % 40 ve üzeri olanların engellilik indiriminden faydalanabileceğinin, bu sebeple davacının artık vergi indiriminden faydalanmasının mümkün bulunmadığının belirtildiğini, buna istinaden Kurum işlemlerinin tesis edildiğini, dolayısıyla müvekkili Kurum işlemlerinin mevzuata uygun olduğunu ileri sürerek kararın bozulmasını talep etmiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, daha önce davacıya bağlanmış olan vergi indirimine dayalı yaşlılık aylığı yerine, genel koşullara göre yaşlılık aylığına hak kazandığının tespiti ile Kurumca tahakkuk ettirilen borçtan sorumlu olmadığının tespitine ve aksi yöndeki Kurum işlemlerinin iptali istemine ilişkindir.

Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, davalı Kurum vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR