Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2025/2831 K.2025/10718

Bölge Adliye Mahkemesinin kararı davalı şirket vekili ile davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının davalı şirket bünyesinde 12/10/1998 tarihinden işten çıkarıldığı 08/04/2009 tarihine kadar fasılasız olarak çalıştığını, 08/04/2009 tarihinde haksız ve mesnetsiz bir şekilde işten çıkarıldığını, davalı şirket bünyesinde ilk olarak etiket işlemi yaptığını, bu çalışmasının 8-9 ay sürdüğünü, kalan çalışma döneminde ise iplik temizleme bölümünde çalıştığını, kesintisiz bir şekilde çalışmasına rağmen sigortalılık süresinin eksik ve bazı ayların hiç bildirilmediğini, bu nedenlerle 12/10/1998 tarihinden 08/04/2009 tarihine kadar davalı nezdinde hizmet akdi ile çalıştığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Davalı işveren vekili cevap dilekçesinde özetle, müvekkili şirketin ... ilçesinde yasalara uygun, işçi hakları konusunda tüm hak ve yükümlülüklerini yerine getirerek çalışan sayılı firmalardan olduğunu, davacının çalışmadığı, raporlu ve istirahatli olduğu dönemlerin SGK'ya bildirilmemesi nedeniyle müvekkili şirket ve Sosyal Güvenlik Kurumu aleyhine dava ikame ettiğini, davacı tarafın çalışmalarının puantaj usulüne göre diğer davalı Kuruma eksiksiz bildirildiğini, davacının primlerinin tam olarak yatırıldığını, zamanaşımı itirazında bulunduklarını, müvekkili şirketin 01/10/2002 tarihinde kurulduğunu, bu nedenlerle davanın reddine karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.

Davalı Kurum vekili, davacının tespiti istenilen dönemde 10/11/1998 tarihinde kendi imzasını taşıyan dava dışı ... Konf. San. Tic.

A.Ş.'ye ait işe giriş bildirgesi bulunduğunu, söz konusu işyerinde 12/10/1998 ile 30/09/2002 tarihleri arasında 1209 gün sigortalı çalışmasının bulunduğunu, yine davacının davalı iş yerine ait kendi imzasını taşıyan 30/09/2002 tarihli işe giriş bildirgesi bulunduğunu, davacının davalı işyerinde 01/10/2002 tarihi ile 13/04/2009 tarihleri arasında 1870 gün sigortalı çalışmasının mevcut olduğunu, bu durumda davacının 1998 tarihinden 2009 tarihine kadar davalı işyerinde kesintisiz çalıştığından söz edilemeyeceğini,

ayrıca davacının 01/05/2004 tarihinden sonraki eksik çalışmalarının davalı işverence eksik gün nedeni 07 (puantaj kayıtları) ve 01 ( istirahatli) olarak belirtildiğini, Kurum kayıtlarının asıl olduğunu ve aksi beyanları kabul etmediklerini, öncelikle yasa gereği davanın açıldığı tarihten geriye doğru 5 yıllık hak düşürücü süre nedeni ile davanın reddinin gerektiğini beyanla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk derece mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davanın kısmen kabulüne, davacının davalı şirketteki çalışmalarının ay be ay kararda gösterilen şekilde, toplam 468 gün olduğunun tespitine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili, davalı vekili ile fer’i müdahil Kurum vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile istinaf taleplerinin esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili özetle,

1.Müvekkili şirkette mevsim geçişlerinde sezon boşluğu adı verilen dönemlerin bulunduğunu, ilgili dönemlerde fabrikanın kapalı olup hiç bir işçinin çalışmadığını,tanık beyanlarıyla da bu hususun doğrulandığını, bu dönemlerde işçilerin ücretsiz izinde olup bu döneme ilişkin hizmet tespiti yapılmasının mümkün olmadığını, yerel mahkemece bu hususun göz ardı edilerek davacının kesintisiz çalıştığı yönünde karar verilmesinin hatalı olduğunu,

2.Mevcut dosyada yazılı delil olarak imzalı ve imzası inkar edilemeyen puantaj kayıtları ve eksik gün formları olmasına rağmen çelişkili tanık beyanları dikkate alınarak hüküm kurulmasının usul ve yasaya aykırı olduğunu,

3.Tanık beyanlarında davacının kesintisiz çalışmasına ilişkin netlik bulunmadığını, davacının davasını ispatlayamamış olmasına rağmen yerel mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu ileri sürerek kararın bozulmasını talep etmiştir.

Davalı Kurum vekili özetle,

1.Hükme esas alınan tanık beyanlarının çelişkili olduğunu,

2.Davacının çalıştığı iş yerinden ayrıldıktan sonra başka bir iş yerinde çalışmaya başlaması durumunda kesintili çalışma olacağı için kesintinin olduğu andan itibaren hak düşürücü sürenin işlemeye başladığını, emsal Yargıtay kararlarının da bu doğrultuda olduğunu, Mahkemece hak düşürücü süre göz önünde bulundurulmadan karar verildiğini ileri sürerek kararın bozulmasını talep etmiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, hizmet tespiti istemine ilişkindir.

1.Davanın yasal dayanağı 506 sayılı Kanun'un 79/10. ve 5510 sayılı Kanun'un 86/9. maddeleri olup bu tür sigortalı hizmetlerin tespitine ilişkin davaların, kamu düzeniyle ilgili olduğu ve bu nedenle de özel bir duyarlılıkla ve özenle yürütülmesinin zorunlu ve gerekli bulunduğu açıktır. Bu çerçevede, hak kayıplarının ve gerçeğe aykırı sigortalılık süresi edinme durumlarının önlenmesi, temel insan haklarından olan sosyal güvenlik hakkının korunabilmesi için, bu tür davalarda tarafların gösterdiği kanıtlarla yetinilmeyip, gerek görüldüğünde re'sen araştırma yapılarak kanıt toplanabileceği de göz önünde bulundurulmalıdır.

2. Eldeki davada davacının 12/10/1998 - 08/04/2009 tarihleri arasındaki hizmetlerinin tespitini istediği, Mahkemece daha önce verilen karara karşı davacı istinaf başvurusunda bulunmadığından, usuli kazanılmış hak ilkesi gözetilerek 2003/10 ile 2009/4 dönemleri arasında ay içindeki eksik bildirimlerin 30 güne tamamlanmak suretiyle toplam 468 günlük çalışmanın tespitine karar verildiği anlaşılmaktadır.

Ancak dosya kapsamındaki puantaj kayıtlarının çoğunun imzalı olduğu ve puantaj kayıtlarındaki imzanın kendisine ait olduğunun davacı tarafça beyan edilip imza inkârında bulunulmadığı görülmekle imzası inkâr edilmeyen puantaj kayıtlarının dikkate alınarak hizmet sürelerinin belirlenmesi gerekirken, yazılı şekilde hüküm tesisi isabetli olmamıştır.

Diğer taraftan Bölge Adliye Mahkemesinin karar başlığında davalı şirketin mükerrer yazılması da hatalıdır.

VI. KARAR