Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2025/2947 K.2025/7272

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak verilen karar, davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili ...'ın 30.12.2022 tarih ve 59813544 varide numaralı dilekçesi ile davalı Kuruma başvurarak 1999 yılı öncesi çalışmaları kapsamında yapılan prim kesintileri dahil olmak üzere ilgili bilgi, belge ve tescil kayıtlarına ulaşarak EYT'den yararlanmak istediğini, ancak Boğazlıyan Sosyal Güvenlik Merkezinin 02.02.2023 tarihli yazısı ile böyle bir hakkı olmadığı ve dolayısıyla EYT'den yararlanamayacağına dair bir cevap verildiğini, söz konusu Kurum cevap yazısı ile davacı hakkında mülga 2626 Kanun hükümlerine göre işlem yapılamayacağının bildirildiğini,

her ne kadar Kurumca müvekkilinin 1995 yılında 18 yaşını doldurmadığından bahisle tescilinin bu yıl için yapılamayacağından söz edilmiş ise de müvekkilinin 04.11.1980 doğum tarihli olmakla birlikte 05.11.1998 tarihinde 18 yaşını doldurmuş bulunduğunu, buna göre müvekkilin tescilinin 05.11.1998 tarihinden sonrası için (en azından 01.12.1998 tarihi için) yapılmasının gerektiğini, Kurum yazı cevabında 1996, 1998 ve 2002 yıllarına ait tevkifatların müvekkile iade edildiğinden bahisle bu tarihlerde de tescilinin yapılamayacağının ifade edildiğini,

ancak Kurumdan bu hususa ilişkin dekont yahut resmi belge talep edildiğinde böyle bir evrak bulunmadığını, resmi evrak niteliği taşımayan ve herkesçe düzenlenebilecek bir belge ile tevkifat tutarının müvekkile iade edildiği iddiasını kabul etmediklerini, zira müvekkilinin böyle bir iade ödemesi almadığını, müvekkilinin 1999 yılı öncesine dair çalışması karşılığı tevkifatı da yapılan döneme ilişkin tescilin yapılması gerektiğini, kendisine tanınan emeklilik hakkından yararlanamayacağını belirterek 1995, 1996, 1998 ve 2002 yıllarına ait kesintileri yapılan Bağ-Kur dönemlerine ait tescilinin yapılmasını talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde; davacının 30.12.2022 tarihinde 1998-2000 yıllarındaki pancar kesintilerine istinaden geriye dönük tescilinin yapılarak hizmet almak için Kuruma başvuruda bulunduğunu, başvuru üzerine tevkifat kesinti listelerinin incelenmesinde 1998-2000 yıllarındaki pancar kesintilerininin davacı ...'a iade olarak not yazıldığının tespit edildiğini, ancak davacının geçmise yönelik af kapsamında prim ödemesi icra tehdidi (ihtarı) veya icra yoluyla prim ödemesinin bulunup bulunmadıgı hususunda tespit yapılamadığını,

dava konusu talep edilen 1995-2004 döneminde davacının baskaca bir sosyal güvenlik kuruluşuna ilişkin kaydının (506, 1479, 5434, 2925 sayılı Kanun kapsamındaki zorunlu sigortalılık sürelerinin) bulunup bulunmadıgı hakkında yapılan incelemede ise davacı ...'ın 01.04.2004 tarihi itibariyle 2925 sayılı Kanun kapsamında sigortalılık işlemlerinin başladığı ve halen devam ettiğinin tespit edilmiş olduğunu beyanla davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 24.10.2023 kararı ile davanın kabulü ile ... TC kimlik numaralı davacı ...'ın ilk prim tevfikat tarihi olan 1995 yılında henüz 18 yaşını doldurmadığından 01.12.1998 tarihi itibariyle (1) gün Tarım Bağ-Kur sigortalı olduğunun tespitine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin 24.10.2023 tarihli kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin 11.01.2024 tarihli kararı ile davalı vekilinin istinaf başvurusunun, HMK'nın 353/1-b maddesinin (1) numaralı bendi uyarınca esastan reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

Bölge Adliye Mahkemesinin 11.01.2024 tarihli kararının süresi içinde davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Dairece, "...uyuşmazlık konusu incelendiğinde; davacının dava dilekçesindeki talebinin tevkifat kesintilerine istinaden Tarım Bağ-Kur sigortalılığının tespitine yönelik olduğu, davacının ilk prim tevkifat tarihi olan 1995 yılında henüz 18 yaşını doldurmadığından,

18 yaşını doldurduğu tarihe göre sigorta başlangıcının belirlenmesinde hukuki yararının bulunmadığı gözetildiğinde, 2926 sayılı Kanun'un 5 inci maddesi gereğince davacının 18 yaşını doldurduğu 01.12.1998 tarihini takip eden yılbaşından itibaren sigortalı sayılması gerekeceğinden 01.01.1999-31.12.1999 tarihleri arasında Tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tespitine karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde hüküm kurulması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir..."gerekçesiyle bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulü ile ... TC Kimlik numaralı davacı ... 'ın 01.01.1999-31.12.1999 tarihleri arasında Tarım Bağ-Kur sigortalı olduğunun tespitine karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davalı Kurum vekili temyiz dilekçesinde; Mahkeme kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu, davacının 30.12.2022 tarihli dilekçesi ile 1998-2000 yıllarındaki pancar kesintilerine istinaden geriye dönük tescilinin yapılarak hizmet almak için davalı Kuruma başvuruda bulunduğunu, bunun üzerine tevkifat kesinti listelerinin incelenmesinde 1998-2000 yıllarındaki pancar kesintilerininin davacı ...'a iade olarak not yazıldığının tespit edildiğini, ancak davacının geçmişe yönelik af kapsamında prim ödemesinin icra tehdidi (ihtarı) veya icra yoluyla prim ödemesinin bulunup bulunmadığı hususunda tespitin yapılamadığını, davacı ...'ın 01.04.2004 tarihi itibariyle 2925 sayılı Kanun kapsamında sigortalılık işlemlerinin başladığı ve halen devam ettiğinin tespit edildiğini beyan etmektedir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Dosya içeriğine, bozmanın mahiyeti ve kapsamına göre taraflar arasındaki uyuşmazlık, davacının 2926 sayılı Kanun kapsamında sigortalılık süresinin tespiti istemine ilişkindir.

Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR