Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2025/3212 K.2025/9316

Taraflar arasındaki hizmet tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne dair karar verilmiştir. Kararın, davalı ve fer'i müdahil Kurum vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince, başvuruların esastan reddine karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davalı ve fer'i müdahil Kurum vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili özetle; davalı şirkette 20.01.2014 tarihinden 24.02.2020 tarihine kadar şef aşçı olarak çalıştığını, işten ayrıldığında aylık 5.000 TL ücret aldığının tespitini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili, davacının şirkette herhangi bir çalışmasının bulunmadığını beyan ederek, davanın reddini talep etmiştir. Fer’i müdahil SGK Başkanlığı vekili, eylemli ve gerçek çalışmanın ispat edilmesi gerektiğini beyan ederek, davanın reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesince, davacının davasının kabulüne, davacı ... (T.C: ..)'ın davalı Konya .. Turizm Gıda Maddeleri Emlak Pazarlama Sanayi ve Ticaret Ltd. (Sicil no.lu ..)nde hizmet akdiyle 20.01.2014 - 31.01.2014 döneminde 12 gün, 01.02.2014 - 31.12.2014 döneminde 330 gün, 01.01.2015 - 31.12.2019 döneminde her yıl 360 günden 1800 gün, 01.01.2020 - 24.02.2020 döneminde 54 gün süreyle asgari ücretle çalıştığının tespitine, dair karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde, davalı ve fer'i müdahil vekilleri tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile başvuruların esastan reddine, dair karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili, eksik araştırma ve inceleme ile karar verildiği, tanık beyanlarının Mahkemece hükmüne esas alındığı, bilirkişi raporunda yer alan seçenekli hesaplamalardan davacının kısmi süreli çalıştığı yönündeki seçeneğe itibar edilmesi ve davanın reddi gerektiğini beyan etmiştir. Fer'i müdahil Kurum vekili, Kurum kayıtlarının aksinin aynı nitelikte belgeler ile ispatlanması gerektiğini, hizmet akdine dayalı fiili ve tam zamanlı çalışmasının varlığının ispat edilemediğini beyan etmiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, hizmet tespiti istemine ilişkindir.

Davanın yasal dayanağını oluşturan 5510 sayılı Kanun'un 86/9. maddeleri bu tip hizmet tespiti davaları için özel bir ispat yöntemi öngörmemiş ise de davanın niteliği kamu düzenini ilgilendirdiği ve bu nedenle özel bir duyarlılık ve özenle yürütülmesi gerektiği Yargıtayın ve giderek Dairemizin yerleşmiş içtihadı gereğidir.

Bu tür davalarda öncelikle davacının çalışmasına ilişkin belgelerin işveren tarafından verilip verilmediği yöntemince araştırılmalıdır. Bu koşul oluşmuşsa işyerinin gerçekten var olup olmadığı Kanun kapsamında veya kapsama alınacak nitelikte bulunup bulunmadığı eksiksiz bir şekilde belirlenmeli daha sonra çalışma olgusunun varlığı özel bir duyarlılıkla araştırılmalıdır.

Çalışma olgusu her türlü delille ispat edilebilirse de çalışmanın konusu niteliği başlangıç ve bitiş tarihleri hususlarında tanık sözleri değerlendirilmeli, dinlenen tanıkların davacı ile aynı dönemlerde işyerinde çalışmış ve işverenin resmi kayıtlara geçmiş bordro tanıkları yada komşu işverenlerin aynı nitelikte işi yapan ve bordrolarına resmi kayıtlarına geçmiş çalışanlardan seçilmesine özen gösterilmelidir. Bu tanıkların ifadeleri ile çalışma olgusu hiçbir kuşku ve duraksamaya yer vermeyecek şekilde belirlenmelidir. Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 16.09.1999 gün 1999/21-510-527, 30.06.1999 gün 1999/21-549-555- 03.11.2004 gün 2004/21- 480-579 sayılı kararları da bu doğrultudadır.

Eldeki davada, davacının 20.01.2014 tarihinde çalışmaya başladığı, 24.02.2020 tarihine kadar da çalıştığı iddiası ile dava açılmış olup bordro tanığı ..., 2012 yılında işe başladığında davacının çalıştığını, diğer bordro tanığı ..

2005 yılında işe başladığında davacının kendisinden önce işe başladığını; diğer bordro tanığı .. ise 2005 yılında işe giriş yaptığında davacının işyerinde çalıştığını beyan etmiş olup davacı talebi ile beyanlar arasında çelişkiler bulunduğu anlaşılmakla; tanıklar yeniden dinlenilerek davacı talebi ile çelişki giderilerek, beyanlarının doğruluğu açıklığa kavuşturulmalı, çelişki giderilemediği taktirde davacının talep dönemi itibari ile re'sen seçilecek bordro tanıkları kendi çalışma dönemleri de tespit edilip, gösterilere; davacının çalışma dönemi hususunda beyanlarına başvurularak,

davacının hizmetleri tereddütsüz ortaya konularak karar verilmelidir.

Mahkemece bu maddi ve hukuki olgulara gözetilmeksizin, yazılı şekilde karar verilmesi usul ve Kanuna aykırı olup bozma nedenidir.

VI.KARAR