Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2025/3576 K.2025/10135

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalılar ile bir kısım dahili davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının 1992 ile 12.08.2013 tarihleri arasındaki çalışmasının tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalılar ile bir kısım dahili davalılar vekilleri; davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı SGK vekili; davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacının uyuşmazlık konusu dönemde çakışan hizmetinin bulunmadığı, uyuşmazlık konusu dönemde davacıya ücret ödendiğine dair bir belge ibraz edilmediği, Gaziantep Büyükşehir Belediye Başkanlığı Zabıta Daire Başkanlığı Ulaşım Denetleme Şube Müdürlüğünün 04.03.2014 tarihli cevabi yazısında.

12.04.2013 tarih ve 221 sayılı Gaziantep Büyükşehir Belediyesi Meclis Kararı ve 15.05.2013 tarih ve 2013-090 sayılı UKOME kararı ile illeri genelinde M plaka toplu taşıma araçlarının H olarak otobüse dönüştürülmüş olduğunun bildirildiği, tanık ...'ın; davacının davalılara ait işyerinde yaklaşık 20 yıl çalışmış olabileceği beyanı, ... ... 2005 yılının sonu ile 2006 yılının başlarından itibaren 2011 yılına kadar ... Eczanesinde kalfa olarak çalışmaya başladığı, davacıyı ...

Eczanesinde çalışmaya başladığı tarihten itibaren 3-4 yıl hastanenin önündeki durakta gördüğü, ...

Eczanesindeki işinden ayrıldığı tarihte davacının adliyenin yakınındaki durakta kahya olarak çalışmaya devam ettiği beyanı, tanık ... ... davacıyı 2 yıl öncesine kadar dolmuş durağında gördüğü beyanı, tanık ...'nun davacının dolmuş duraklarında elinde bir kağıtla çalıştığı, tahminine göre 2008-2009 yılları arasında çalıştığı, davacının bu dolmuş hattında en az 2-3 yıl kadar çalışmış olabileceği beyanı, kamu tanığı .... ...'in ...

Eczanesinde 2005 yılından beri çalıştığı, işe başladığında davacının hastanenin önündeki eczanenin yaklaşık 50 metre çaprazındaki dolmuş durağında kahya olarak çalıştığı, 5-6 yıl öncesine kadar da çalıştığı beyanı, davalı tanığı ...'ın dahi kendisinin işe başladığı 1995 tarihinden itibaren davacının duraktaki şoförlere bozuk para temin ettiği beyanı, ülkemizde değnekçi ya da çığırtkan olarak nitelendirdiğimiz bir çalışmanın mevcut olduğu ve bunu tüm araç sahiplerinin de bildiği, davacının araç sahiplerinin bilgisi olmaksızın durakta kendi başına bu işi yapmasının hayatın olağan akışına aykırı olduğu,

davacının 20 yıl boyunca hiç ücret almaksızın sadece duraklarda bozuk para temin etmesinin ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; davacının dolmuş adı altında şehir içi toplu taşımacılık yapan araçların özel halk otobüsüne dönüştürüldüğü tarihe kadar davacının duraklarda çalıştığının anlaşıldığı,

dolmuşların özel halk otobüslerine dönüştürüldüğü tarihe kadar çalışmış olabileceğine Mahkemece kanaat getirilmiş ve davacının davalıların hak sahibi olduğu Cezaevi-Karagöz-Yukarıbayır-Yeşilevler dolmuşları toplu taşımacılık hattı duraklarında kahya olarak 12.08.1993-12.08.2013 tarihleri arasında hizmet akdine tabi olarak sigorta primine esas kazancın alt sınırından çalıştığına dair;

davanın kısmen kabul kısmen reddi ile davacının davalıların hak sahibi olduğu Cezaevi-Karagöz-Yukarıbayır-Yeşilevler dolmuşları toplu taşımacılık hattı duraklarında kahya olarak 12.08.1993-12.08.2013 tarihleri arasında aralıksız olarak hizmet akdine tabi olarak sigorta primine esas kazancın alt sınırından çalıştığının tespitine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davalı Kurum vekili temyiz dilekçesinde; davanın reddine karar verilmesi gerektiğini belirterek kararın bozulmasını istemiştir. Davalılar vekilleri ile bir kısım dahili davalılar vekilinin temyiz dilekçesinde; davanın reddine karar verilmesi gerektiğini belirterek kararın bozulmasını istemiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık hizmet tespiti istemine ilişkindir.

Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Dosya kapsamı incelendiğinde, davanın yasal dayanaklarından olan 506 sayılı Kanun'un 79. maddesinin 10. fıkrası, 5510 sayılı Kanun'un 86. maddesinin 9. fıkrası ile müzekkere cevapları, tanık beyanları ile tüm dosya kapsamı dikkate alındığında kararın yerinde olduğu anlaşılmıştır.

Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalılar vekilleri ile bir kısım dahili davalılar vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR