Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2025/3755 K.2025/16312

Taraflar arasındaki Kurum işleminin iptali, eksik ödenen yaşlılık aylığının tahsili ile fazladan ödenen primlerin iadesi davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararının taraf vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine Dairemizin 25.02.2021 tarihli, 2020/3909 Esas ve 2021/2221 Karar sayılı kararıyla kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Bozmaya uyularak yapılan yargılama neticesinde Mahkemece davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Dairemizin 14.04.2022 tarihli, 2022/3327 Esas ve 2022/5609 Karar sayılı kararıyla kararının onanmasına karar verilmiştir.

Davacı vekili maddi hatanın düzeltilmesi talepli dilekçesinde; Daire kararının kaldırılmasını ve dilekçede belirtilen sebeplerden kararın bozulmasını talep etmiştir.

Davacı vekili tarafından kararın düzeltilmesi istenilmiş olmakla; Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I-DAVA

Davacı, 23.01.20 01... .02.2003 tarihleri arasında yaşlılık aylığı almaya hak kazandığının tespiti ile mahrum kılınan 4.743,75 TL alacağın 23.01.2001 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline ve fazladan ödenen 23... günlük prim miktarına isabet eden şimdilik 1.000,00 TL alacağın 23.01.2001 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II-CEVAP

Davalı Kurum davacının talebini kabul etmeyerek, davanın reddini savunmuştur.

III-MAHKEME KARARI

A-İLK DERECE MAHKEME KARARI

Davanın kısmen kabul kısmen reddi ile Davacının 01.02.2001 tarihinden itibaren yaşlılık aylığı almaya hak kazandığının tespitine; 01.02.2001 - 01.02.2003 tarihleri arasında alması gereken 4.597,50 TL aylık ve 146,25 TL sosyal yardım zammı toplamı 4.743,75 TL nin bilirkişi ...'nın dosyaya sunduğu 06.12.2016 tarihli raporunda belirttiği her bir aylık ve sosyal yardım zammı ödemesi gereken tarihlerden itibaren yasal faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, Yatırılan primlerin iadesine ilişkin talebin zaman aşımı nedeniyle reddine, karar verilmiştir.

B-BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI

Tarafların istinaf başvurularının ayrı ayrı esastan reddine karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

Daire kararıyla; uyuşmazlık devresi olan 20.04.1982-22.03.1985 tarihleri arası dönemde bağımsız çalışmaya ilişkin vergi kaydı bulunmayan, bu dönem primlerinin icra tehdidi altında veya 3780 sayılı Kanun, 4247 sayılı Kanun hükümleri kapsamında ödemediği anlaşılan davacının, anılan uyuşmazlık devresinde sigortalı sayılabilmesi mümkün olmadığından davanın reddine karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve kanuna aykırı olduğu gerekçesiyle bozulmasına karar verilmiştir.

Bozmaya uyularak yapılan yargılama neticesinde Mahkemece; davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Dairemizin 14.04.2022 tarihli, 2022/3327 Esas ve 2022/5609 Karar sayılı kararıyla kararının onanmasına karar verilmiştir.

V. KARAR DÜZELTME

A. Karar Düzeltme Yoluna Başvuranlar

Dairemiz bozma kararına karşı davacı vekili karar düzeltme isteminde bulunmuştur.

B. Karar Düzeltme Sebepleri

Davacı vekili dilekçesinde özetle; kararın usul ve kanuna aykırı olduğu belirterek kararın düzeltmesi ve bozulmasını talebinde bulunmuştur.

C. Uyuşmazlık

Uyuşmazlık, Kurum işleminin iptali, eksik ödenen yaşlılık aylığının tahsili ile fazladan ödenen primlerin iadesi istemine ilişkindir.

D. Gerekçe

1. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369. maddesinin birinci fıkrası ile 370. ve 371. ve 1479 sayılı Kanun'un 24. ve 25. madde hükümleridir. 2. Değerlendirme A)25.10.2017 tarihinde yürürlüğe giren 7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu’nun 7. maddesinin üçüncü fıkrası gereğince 12.01.2011 tarihli ve 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) kanun yollarına ilişkin hükümleri, İş Mahkemelerince verilen kararlar hakkında da uygulanır. 6100 sayılı Kanun’da ise karar düzeltme kanun yolu düzenlemesine yer verilmediği anlaşılmakla birlikte kamu düzenine ilişkin maddi hataların her zaman düzeltilmesi mümkün bulunmaktadır.

B)Davacının vergi kaydının 01.04.1977-01.04.1978, 19.08.1985-28.03.19 89... .09.1999-31.12.2001 tarihleri arasında mevcut olduğu, esnaf ve sanatkarlar sicil kaydının 02.05.1986 tarihinde başladığı ve devam ettiği, ...

Tornacı ve Tesfiyeciler Oda kaydının 19.10.1976 tarihinde başladığı ve devam ettiği, oda kaydına istinaden 19.10.1976 tarihinden itibaren 1479 sayılı Kanun kapsamında sigortalı olarak tescil edilen, ve 19.10.1976 – 20.04.19 82... .03.1985-22.01.2003 tarihleri arasında 1479 sayılı Kanun kapsamında Bağ-Kur sigortalılığı bulunan davacının,

20.04.1982-22.03.1985 tarihleri arasında primleri ödenmiş sigortalılık sürelerinin 1479 sayılı Kanun'un 24. ve 25. maddesindeki değişiklik nedeniyle vergi kaydı olmadığından Bağ-Kur sigortalısı olma niteliği bulunmadığından davacının 23.01.2001 tarihli tahsis başvurusunun 25 yıl sigortalılık süresi bulunmaması nedeniyle reddedilmesi üzerine eldeki davanın açıldığı, davacının kuruma intikal eden 05.03.1981 tarihli giriş bildirgesine istinaden 19.10.1976 tarihinde bağkur tescilinin yapıldığı,

davacının 23.1.2001 tarihli tahsis talebinden sonra Kurumca 20.4.1982-22.3.1985 tarihleri arası vergi kaydının bulunmadığı gerekçesiyle bu dönem yönünden sigortalılığının iptal edildiği, 20.12.2004 tarihli İB formunda ... odasında su tesisatı meslek kolunda ... üye no.su ile 19.10.1976-17.12.2004 tarihleri arası oda kaydının bulunduğu anlaşılmakta olup davacının Bağ-Kur sigortalığının tescil tarihinde yasal düzenleme gözetildiğinde kendi nam ve hesabına çalışmanın Bağ-Kur sigortalı olarak kabul edildiği,

Dairemiz müstakar içtihatları gereği sonradan yürürlüğe giren mevcut durumu ağırlaştıran yasal değişikliğin aleyhe işletilemeyeceği yönündeki kararlarımız karşısında bağkur sigortalılığı talep edilen dönemde oda kaydının devam ettiği anlaşılan davacı yönünden sigortalılığının kabulü gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi hata olup bu bağlamda maddi hata şekilinde Diremiz kararlarının ortadan kaldırılarak İlk Derece Mahkemesi kararının onanmasına karar verilmesi gerekmiştir.

VI. KARAR