Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2025/4901 K.2026/120

Bölge Adliye Mahkemesince bozmaya uyularak verilen karar davacı birleşen davalarda davalı vekili, davalı birleşen davalarda davacı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I.DAVA

1.Davacı-birleşen davalarda davalı vekili asıl dava dilekçesinde özetle; davacının, Kurum denetmen raporuna istinaden dava dışı işyerlerinden bildirilen hizmetlerinin iptal edilerek yaşlılık aylığının kesildiğini ve tarafına yersiz ödeme çıkarıldığını, oysa ki davacının çalışmalarının gerçek ve fiili olduğunu ileri sürerek, Kurum işleminin iptali ile çalışmaların gerçek ve fiili olduğunun tespitine, yersiz ödeme nedeniyle talep edilen borcun iptaline, iptalin mümkün olmaması halinde borcun faizsiz ödenmesine karar verilmesini istemiştir.

2.Davalı-birleşen ... 3. İş Mahkemesinin 2021/718 E. sayılı dosyasında davacı Kurum vekili dava dilekçesinde özetle; yetki itirazında bulunduklarını, davalı aleyhine iptal edilen sigortalılığına bağlı olarak tarafına yersiz ödenen aylıklar nedeniyle başlatılan ilamsız icra takibine vaki itirazın iptaline karar verilmesini istemiştir.

3.Davalı-birleşen ... 3. İş Mahkemesinin 2021/720 E. sayılı dosyasında davacı Kurum vekili dava dilekçesinde özetle; yetki itirazında bulunduklarını, davalı aleyhine iptal edilen sigortalılığına bağlı olarak tarafına yersiz ödenen ikramiyeler nedeniyle başlatılan ilamsız icra takibine vaki itirazın iptaline karar verilmesini istemiştir.

II.CEVAP

Davalı-birleşen davalarda davacı Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; Kurum kontrol memurlarınca yapılan işlemlerin usul ve kanuna uygun olduğunu belirterek, davanın reddini istemiştir.

III.İLK DERECE MAHKEME KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 11.05.2022 tarih ve 2021/391 - 2022/315 E.K. sayılı kararıyla; ispatlanamayan asıl davanın reddine, birleşen davalarda dava dilekçelerinin yetki yönünden reddine karar verilmiştir.

IV.İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı-birleşen davalarda davalı vekili ve davalı-birleşen davalarda davacı Kurum vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin 16.01.2024 tarih ve 2022/1917 - 2024/69 E.K. sayılı kararı ile istinaf başvurularının ayrı ayrı esastan reddine karar verilmiştir.

V.BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararının süresi içinde davacı-birleşen davalarda davalı vekili ve davalı-birleşen davalarda davacı Kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Daire kararı ile "İnceleme konusu eldeki davada, İlk Derece Mahkemesinin 11.05.2022 tarihli ve 2021/391 E. - 2022/315 K. sayılı gerekçeli kararının, davalı-birleşen davalarda davacı ... vekili Av. ...'a 05.06.2022 tarihinde tebliğ edildiği, davalı-birleşen davalarda davacı ... vekilince istinaf başvuru dilekçesinin 14.06.2022 tarihinde UYAP sistemine gönderildiği,

ancak Bölge Adliye Mahkemesince davalı-birleşen davalarda davacı ... vekilinin istinaf talebi incelenmeksizin, sadece davacı-birleşen davalarda davalı vekilinin istinaf istemi hakkında hüküm kurulduğu anlaşılmaktadır. Bölge Adliye Mahkemesince davalı-birleşen davalarda davacı ... vekilinin istinaf başvurusu hakkında olumlu veya olumsuz bir karar verilmemiş olması usul ve yasaya aykırı olup bozma sebebidir." şeklindeki gerekçeyle hüküm usul yönünden bozulmuştur.

B. Bölge Adliye Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Bölge Adliye Mahkemesinin 04.07.2024 tarih ve 2024/1287 - 2024/1488 E.K. sayılı kararı ile Yargıtay bozma kararına uyularak yapılan yargılama ile istinaf başvurularının ayrı ayrı esastan reddine karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

1.Davacı birleşen davalarda davalı vekili temyiz dilekçesinde özetle; asıl dava yönünden verilen kararın hatalı olduğunu, birleşen davalar yönünden verilen karar doğru ise de icra inkar tazminatına hükmedilmemesinin hatalı olduğunu belirterek, kararın bu yönüyle bozulmasını istemiştir.

2.Davalı birleşen davalarda davacı Kurum vekili temyiz dilekçesinde özetle; birleşen davalar yönünden kararın hatalı değerlendirmeye dayalı olduğunu, Kurum işlemlerinde herhangi bir hata bulunmadığını, işlemi yapan alacaklı Kurum İl Müdürlüğü ...'da olduğundan ... İcra Dairelerinin de yetkili olduğunu, yetkisizlik nedeniyle davanın reddine dair verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek, kararın bu yönüyle bozulmasını istemiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Dosya içeriğine, bozmanın mahiyeti ve kapsamına göre taraflar arasındaki uyuşmazlık, asıl davada fiili çalışmaya dayalı olmadığı gerekçesiyle bir kısım sigortalılık iptali ile yaşlılık aylığının iptal edilerek borç tahakkuk ettirilmesine dair Kurum işleminin iptali, iptal mümkün olmadığı takdirde talep edilen borcun faizsiz ödenmesi, birleşen davalarda itirazın iptaline ilişkindir.

Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Temyizen incelenen Mahkeme kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII. KARAR