Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2025/574 K.2025/11289

Taraflar arasındaki iş kazasından kaynaklanan maddi ve manevi tazminat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Kararın davacılar vekili ile davalı PTT vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince taraf vekillerinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacılar vekili ile davalı PTT vekili tarafından temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar vekili dava dilekçesinde, müvekkillerinin murisi ...'ın 17.08.2012 tarihinde geçirdiği trafik iş kazası sonucu vefat ettiğini, murisin davalı PTT işletmesine bağlı ... Şirketinde PTT görevlisi olarak çalıştığını, olay günü PTT tarafından servis aracı olarak tahsis edilen araca bindiğini, davalı Kurum çalışanı şoför ...'nın sevk ve idaresindeki mülkiyeti davalı ...

Şirketine ait ...plakalı aracın karıştığı kaza sonucu vefat ettiğini, murisin yolcu konumunda olduğunu ve kusursuz olduğunu, murisin ölümü sonrasında geriye ablası ......................nin kaldığını, olay nedeni ile Ankara 9. Ağır Ceza Mahkemesinin 2012/312 Esas sayılı dosyasında yargılama yapıldığını, sanıklar ... ve ...'ün mahkumiyetine karar verildiğini, muris...nın bekar olduğunu, annesi ile yaşadığını, annesinin yaşlı ve bakıma muhtaç olduğunu, muris ...'nın hayatta iken annesinin geçimini sağladığını, davacı ...'nin düşük miktarda aldığı maaştan başka gelirinin bulunmadığını, diğer çocukları evli olduğu için onlarla yaşayamadığını,

olayda davalı ... ...'nın asli davalı ...'ün tali kusurlu olduğunu, davacıların murisin vefatı nedeni ile manevi olarak zarara uğradıklarını, davalı ...'ün sevk ve idaresindeki diğer davalı ...'e ait ...plakalı aracın ...Sigorta Şirketince trafik sigortasının yapıldığını, davalı ... ...nın kullandığı ...plakalı aracın davalı ... şirketi adına kayıtlı olduğunu, trafik sigortasını da davalı ...

Sigortası Şirketinin yaptığını, şirketlere başvurduklarını ancak cevap alamadıklarını belirterek 1.000,00 TL destekten yoksun kalma ve maddi tazminatın olay tarihininden işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müteselsilen alınarak davacı ...'a verilmesine, davacı ... için 200.000,00 TL, davacı ... için 150.000,00 TL, davacı ... için 150.000,00 TL manevi tazminatın (sigorta şirketleri hariç) olay tarihinden işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı ... Şirketi vekili cevap dilekçesinde, kazaya neden olan aracın davalı PTT Genel Müdürülüğüne uzun süreli kira ilişkisi ile kiralandığını, müvekkilinin sorumluluğunun bulunmadığını, uzun süreli kira ilişkisi nedeniyle PTT Genel Müdürülüğünün işleten sıfatına haiz olduğunu, talep edilen miktarların fahiş olduğunu, manevi tazminatının zenginleşme aracı olmaması gerektiğini belirterek davanın reddini talep etmiştir.

2.Davalı PTT Genel Müdürlüğü vekili cevap dilekçesinde, olayın iş kazası niteliğinde olmadığını, görev itirazları olduğunu, 16.08.2012 gecesi saat 24.00 sıralarında mesaisi biten ...Müdürlüğü personelini evlerine bırakmak üzere servise çıkan idare şoförü ... yönetimindeki ...plakalı araca kavşakta ... yönetimindeki aracın çarpması sonucu kazanın meydana geldiğini, kazada ...'ün tali kusurlu, ...'nın ise asli kusurlu olarak kaza tespit tutanağında gösterildiğini, müvekkilinin şoförünün kusurlu olmadığını, aracın filo yönetimi ile kiralandığını,

aradaki sözleşmeye göre davacıların zararlarının sigorta şirketleri ile yüklenici tarafından karşılanacağını, husumetten davanın reddi gerektiğini, tazminat miktarının fahiş olduğunu, tazminatla zenginleşme amacı güdülemeyeceğini, müvekkilinin ihale makamı olduğunu, araç sahibi olmadığını, işleten sıfatı bulunmadığını, yüklenici firma ...

Şirketinin işleten olarak sorumlu olduğunu, kendi sorumluluklarının adam çalıştıran sorumluluğu ile sınırlı olduğunu belirterek davanın reddini talep etmiştir.

3.Davalı ... vekili cevap dilekçesinde, davadan önce müvekkiline başvuru yapılmadığını, ...plakalı davalı ...'e ait aracın 22.04.2012-22.04.2013 tarihleri arasında müvekkili tarafından trafik sigortasının yapıldığını, kusur ve zarar belirlendikten sonra poliçe limitleri dahilinde kalan kısma itirazları olmadığını belirtmiştir.

4.Davalı ...Sigorta A.Ş. vekili cevap dilekçesinde, olay nedeni ile hasar dosyası açıldığını, poliçe teminatının işleten değişikliği nedeni ile sona erdiğini, trafik sigortası genel şartlarda sigorta sözleşmesinin araç işleteni takip ettiğinin düzenlendiğini, işleten değişikliğinden itibaren 10 gün süre ile yeni işleteni koruduğunu belirterek davanın reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararında özetle;

"Maddi tazminat yönünden:

1) Davacı ...'ın maddi tazminat talebinin kısmen kabulü ile 16.445,16 TL maddi tazminatın davalılar PTT Genel Müdürlüğü, ... ve ...'nden müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,

2) Davalı ...Yemek Tarım Tem.Tur. Taş. Sos. Hiz. Taah. Tic. Ltd. Şti. ve davalı ... Oto Pet. ve Gıda Ür. Lpg. En. Tur. İnş. Org. Med. Kir. Ltd. Şti.'ne karşı açılan davaların reddine,

Manevi tazminat yönünden :

1) Davacıların manevi tazminata ilişkin davalarının kısmen kabulü ile davacı ... için 150.000,00 TL manevi tazminatın, davacı ... için 100.000,00 TL manevi tazminatın, davacı ... için 100.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 18.08.2012 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar PTT Genel Müdürlüğü, ..., ... Ergün ve ...'den müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,

2) Davalılar ...Yemek Tarım Tem.Tur. Taş. Sos. Hiz. Taah. Tic. Ltd. Şti. ve ... Oto Pet. ve Gıda Ür. Lpg. En. Tur. İnş. Org. Med. Kir. Ltd. Şti.'ye karşı açılan manevi tazminat davalarının reddine," şeklinde karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararına karşı davacılar vekili ile davalı PTT vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacılar vekili istinaf dilekçesinde özetle, davalılardan ...Yemek Tarım Tem. Tur. Taş. Sos. Hiz. Taah. Tic. Ltd. Şti. ve ... Oto Pet. ve Gıda Ür. Lpg. En. Tur. İnş. Org. Med. Kir. Ltd. Şti.'ne karşı açılan davaların reddine karar verilmesinin hatalı olduğunu, manevi tazminata da talepleri gibi karar verilmesi gerektiğini beyan ederek Mahkemenin kararının kaldırılmasını ve davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

Davalılardan PTT Genel Müdürlüğü vekili istinaf dilekçesinde özetle, hüküm altına alınan manevi tazminat isteminin çok fahiş olduğunu, olayda müvekkili Kurumun sorumluluğu bulunmadığını, İlk Derece Mahkemesince eksik incelemeye dayalı bilirkişi raporuna itibar edilerek araç sahibi konumundaki ...

Şirketi’ne atfedilecek bir kusur bulunmadığı yönünde karar tesis edilmesini kabul etmediklerini, yine trafik kazası esnasında vefat eden davacıların murisi ...’ın olay esnasında ...Şirketinin çalışanı olup İlk Derece Mahkemesince ...Şirketinin kusuru ve sorumluluğunun bulunmadığı yönündeki Mahkeme kararını kabul etmelerinin mümkün olmadığını, dava konusu olayda müvekkili Kurumun çalışanının kasıtlı bir davranışı olmadığını, olay tarihinden itibaren faiz işletilmesinin hatalı olduğunu beyan ederek Mahkemenin kararının kaldırılmasını ve davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile Mahkeme hükmünün maddi delillere, bu delillerin takdirinde isabetsizlik görülmemesine ve özellikle tarafların kusur dağılımı ve kazanılmış haklar esas alınarak hükmedilen maddi tazminatın dosya kapsamına uygun olmasına ve olayın meydana geliş biçimi, tarafların ekonomik durumları, kaza sonucu gerçekleşen maluliyete göre hükmedilen manevi tazminatın da yerinde olduğunun anlaşılmasına göre usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığından taraf vekillerinin istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili ile davalı PTT vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1.Davacılar vekili temyiz dilekçesinde özetle istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü itirazlarını yinelemek suretiyle Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılmasına, İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmesini talep etmiştir. 2.Davalı PTT vekili temyiz dilekçesinde özetle istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü itirazlarını yinelemek suretiyle Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılmasına, İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık iş kazasından kaynaklanan maddi tazminat ve manevi tazminat istemlerine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369. maddesinin birinci fıkrası ile 371. maddesi, 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun 13, 16, 20 ve 21. maddeleri ile 4857 sayılı İş Kanunu'nun 77. maddesi

3. Değerlendirme

A) Taraf vekillerinin hükmedilen manevi tazminat alacağına ilişkin temyiz istemi yönünden;

Miktar veya değeri kesinlik sınırını geçmeyen davalara ilişkin nihai kararlar, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 362. maddesi uyarınca temyiz edilemez. Temyize konu edilen miktarın kesinlik sınırının altında kalması hâlinde anılan Kanun’un 366. maddesi atfıyla aynı Kanun’un 352. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca temyiz dilekçesinin reddine karar vermek gerekir.

Dosya içeriğine göre davacılar vekilince davacı anne ... 200.000,00 TL, davacı kardeşler ... ve...yönünden 150.000,00 TL manevi tazminat talebinde bulunduğu, İlk Derece Mahkemesince davacı anne için 150.000,00 TL , davacılar ... ile...için ayrı ayrı 100.000,00 TL manevi tazminata hükmolunduğu, Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda anılan kararı ile manevi tazminat yönünden taraf vekillerinin istinaf isteminin esastan reddine karar verildiği gözetildiğinde reddine veya kabulüne karar verilen tazminat miktarlarının Bölge Adliye Mahkemesi karar tarihi itibari ile kesinlik sınırı olan 238.730,00 TL’nin altında kaldığı anlaşıldığından taraf vekillerinin temyiz itirazlarının miktardan reddine karar verilmiştir.

B) Taraf vekillerinin hükmedilen maddi tazminat alacağına ilişkin temyiz istemi yönünden;

Miktar veya değeri kesinlik sınırını geçmeyen davalara ilişkin nihai kararlar, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 362. maddesi uyarınca temyiz edilemez. Temyize konu edilen miktarın kesinlik sınırının altında kalması hâlinde anılan Kanun’un 366. maddesi atfıyla aynı Kanun’un 352. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca temyiz dilekçesinin reddine karar vermek gerekir.

Dosya içeriğine göre davacılar vekilince 26.01.2017 tarihli dilekçesi ile anne ... yönünden 22.264,72 TL maddi tazminat talep edildiği, İlk Derece Mahkemesince davacı lehine 16.445,16 TL maddi tazminata hükmolunduğu, davacılar vekilinin temyiz itirazının maddi zararın hesaplanması yöntemi ile ilgili olmayıp hakkında davanın reddine karar verilen bir kısım davalı yönünden olduğu ile Bölge Adliye Mahkemesinin taraf vekillerinin istinaf başvurularının esastan reddine karar verdiği de gözetildiğinde reddine veya kabulüne karar verilen tazminat miktarının Bölge Adliye Mahkemesi karar tarihi itibari ile kesinlik sınırı olan 238.730,00 TL’nin altında kaldığı anlaşıldığından taraf vekillerinin temyiz itirazlarının miktardan reddine karar verilmiştir.