Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2025/7695 K.2025/16002

Mahkemesince bozmaya uyularak verilen karar davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü;

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili Kurumda 1017407.21.01 sicil sayılı dosyasında işlem gören davalı ...

İnşaat Şirketine ait işyeri sigortalılarından 2...3 sicil numaralı ... ...'in 10.02.2002 tarihinde iş kazası sonucu %62 oranında malul kaldığını, sigorta müfettişinin düzenlemiş olduğu raporla olayın 506 sayılı Kanun'un 11. maddesine göre iş kazası olduğunun belirlendiğini, müfettişin 29.08.2002/17.SOR 06. sayılı rapor gereği davalı işverenin sigortasız işçi çalıştırması ve süresi içerisinde 506 sayılı Kanun'un 9. maddesine göre işe giriş bildirgesini süresi içerisinde SSK İl Müdürlüğüne bildirmediğinin tespit edildiğini,

sigortalı ... ...'in yaralanması sebebi ile müvekkili Kurum tarafından sigortalıya toplam 150.402,64 YTL ödeme yapıldığını, bu nedenle davalıların " %20 kusuruna tekabül eden 30.080,52 YTL'nin 506 sayılı Kanun'un 10. maddesi uyarınca sorumlu olduğu ve davalıdan tahsilini talep ederek yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı taraf üzerinde bırakılmasını talep ve dava etmiştir.

Birleşen dava dilekçesinde özetle; ... 3. İş Mahkemesinin 2013/346 Esasına kaydedilen derdest olan dosyada davalı tarafa gönderilen bilirkişi raporunda %85 oranında davalının kusurlu bulunduğu, Kurumun toplam 57.090,65 TL'lik zararında bilirkişi raporunda davalının %85 kusurlu bulunması sebebiyle 57.090,65 TL'nin 85/100'i olan 48.527,05 TL'nin 30.080,52 TL'sinin diğer dosyada talep edildiğini, bakiye 18.446,52 TL'nin davalıdan tahsili talep ve dava edilmiştir.

II. CEVAP

Davalı şirket yasal süresi içinde cevap dilekçesi sunmamıştır.

III. MAHKEME KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 25.05.2023 tarihli ve 2023/ 78... /137 Karar sayılı kararıyla; asıl ve birleşen davanın ayrı ayrı reddine karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

1.Mahkemenin 25.05.2023 tarihli kararına karşı davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairemizin 08.11.2023 tarihli ve 2023/98 29... /10999

Karar sayılı ilamı ile "...1.Eldeki davada, bozma kararına uyulmasına rağmen bozma gerekleri gereğince yerine getirilmemiştir. Dava, ... İnş. Taah. Ltd. Şti.'ye karşı açılmış olup Mahkemece karar başlığında davalı olarak hem anılan şirket hem de ... Amb. İnş. Kim. San. Tic. Ltd. Şti. gösterilmiştir. Dosya içindeki kayıtlara göre ... İnş. Taah. Ltd. Şti.'nin ... Amb. İnş. Kim. San. Tic. Ltd. Şti.'ye devredildiği belirtilmiş olduğundan Mahkemece anılan şirketlerin ticaret sicil kayıtları getirtilerek davalı şirketin devredilip devredilmediği tüzel kişiliğinin devam edip etmediği belirlenmelidir.

2. ... Amb. Kim. San. Ltd. Şti. tarafından dava konusu Kurum zararının, 6111 sayılı Kanun kapsamında ödendiği iddiasına yönelik olarak Kurumun Mahkemeye sunulan 28.04.2021 tarihli iç yazışmasında, 2...0 1 02... dosya numaralı borçların ayrı ayrı yapılandırıldığı ancak borçların ödenmemesi üzerine yapılandırma dosyalarının iptal edilerek Kurum alacaklarının borca dönüştürülerek 59.457,83 TL borç kaydının 2...6 13 dosya numarası ile onaylandığının belirtildiği görülmekle Mahkemece, davaya konu iş kazasına ilişkin sigortalıya yapılan ödemelerden oluşan Kurum alacağının yapılandırma kapsamında ödenip ödenmediği hususu araştırılarak kesin ve tereddütsüz şekilde belirlenerek sonucuna göre karar verilmelidir.

" gerekçesi ile karar bozulmuştur.

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "Ana dosya ve birleşen dosya açısından konusuz kalan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına," karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde özetle; asıl dava ve birleşen dava açılmadan önce müvekkil tarafından davaya konu borç ödenmiş olduğundan açılan davanın haksız ve hukuka aykırı olduğunu, her 2 dosyada vekalet ücretlerinin davalı tarafa yükletilmiş olmasının hatalı olduğunu, lehlerine vekalet ücreti hükmedilmesine yargılama masraflarının da davacı üzerine bırakılması gerektiğini, Mahkemece yapılan tüm eksik incelemelerin yeniden değerlendirilip verilen kararın bozulmasını talep etmiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Dosya içeriğine, bozmanın mahiyeti ve kapsamına göre taraflar arasındaki uyuşmazlık, rücuen tazminat istemine ilişkindir.

Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

1. Temyizen incelenen Mahkeme kararında dava konusu alacağın 6111 sayılı Kanun kapsamında yapılandırılarak ödenmesi nedeniyle mahkemece asıl dava ve birleşen davanın konusuz kalması nedeniyle hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verildiği anlaşılmaktadır.

Bazı hallerde dava devam ederken, dava açılmasından sonra meydana gelen (dava konusu alacağın ödenmesi gibi) bir nedenle dava konusu ortadan kalkabilir.

Davanın konusuz kalması halinde, artık dava hakkında yargılama yapılmasına ve hüküm verilmesine gerek kalmaz. Başka bir deyişle, her iki tarafın da davanın esası hakkında karar verilmesinde hukuki yararı kalmamış demektir. Bu halde, Mahkemece, davanın konusunun kalmaması nedeniyle karar verilmesine yer olmadığına karar verilir.

Bu çerçevede; eldeki davada, her ne kadar gerekçeli kararda asıl dava tarihi 17.09.2013 olarak gösterilmiş ise de asıl dava tarihi 11.04.2008 tarihidir. Davacı Kurum tarafından gönderilen belgelerden asıl dava devam ederken yapılandırma yapıldığı ve 18 taksit ile dava konusu alacağın tahsil edildiği anlaşılmaktadır.

Asıl dava yönünden davalı tarafından başvurulan yapılandırma ve sonrasında yapılan ödeme sebebiyle; konusu kalmayan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.

Ancak dava tarihinden sonra ortaya çıkan yasal mevzuat gereği yapılandırma yapıldığı ve bu nedenle dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına dair karar verildiği belirgin olduğundan, artık her iki taraf aleyhine de yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmemesi gerekmekte olup, Mahkemece, davalılar aleyhine yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmesi usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

2. Birleşen dosya yönünden, dava tarihi 15.11.2018 olmakla, dava tarihi itibariyle 6111 sayılı Kanun kapsamında yapılandırma yapılan borç ödenerek sona ermiştir. Bu durum karşısında birleşen dava yönünden davanın reddine karar verilmesi gerektiği gözetilmeksizin yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

VII. KARAR