Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2025/8091 K.2025/13965

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı ... vekili ile davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının 1983 yılında davalı ... bünyesinde işe başladığını ve 13.11.2015 tarihinde emekli olduğunu, davacının çalışmış olduğu süre içerisinde asgari ücretin çok daha üstünde maaş alıyor olmasına rağmen sigorta primlerinin asgari ücret üzerinden yatırıldığını, aylık ücretin düşük gösterilmesi ve sigorta primlerinin eksik yatırılması nedeniyle davacıya ödenen emeklilik ikramiyesi ve yaşlılık aylığında azımsanmayacak derecede eksik ödeme yapıldığını ileri sürerek davacının 1983-2008 yılları arasında almış olduğu gerçek ücretin tespitine ve Kurum kayıtlarının düzeltilmesine, eksik ödenen emeklilik ikramiyesi ve aylık alacağının hesaplanarak tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Davalı ... vekili özetle, davacının prime esas kazançlarının Kuruma doğru bir şekilde bildirildiğini belirterek davanın reddini talep etmiştir.

Davalı Kurum vekili özetle, işlemlerin yapıldığı yer itibariyle Bitlis Mahkemelerinin yetkili olduğunu, dava açılmadan önce Kuruma başvurulması gerektiğini, hak düşürücü sürenin ve zamanaşımı süresinin geçtiğini, davacının yaşlılık aylığının işveren tarafından bildirilen prime esas kazançlar dikkate alınarak belirlendiğini belirterek davanın reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne, davacının SGK'ya bildirilen prime esas kazançlarına ilave edilmesi gereken tutarların hükümde belirtilen şekilde olduğunun tespitine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ... vekili ile davalı Kurum vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine, Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, "Davanın yasal dayanağı 506 sayılı Kanun'un 77.maddesi ile 5510 sayılı Kanun'un 80/1.maddesidir.

506 sayılı Kanun'un 77. maddesi ile 5510 sayılı Kanun dönemi açısından ise 5510 sayılı Kanun'un 80/1. maddesinde prime esas kazançların nelerden ibaret olduğu açıklanmış olup somut uyuşmazlıkta, Mahkemece, davacının 2006-2009 arasındaki bordroları ile Kuruma bildirilen prime esas kazançları karşılaştırılmış, bu şekilde prime esas kazançların eksik bildirildiği dönemler tespit edilmiştir. Bu hali ile Mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde bir isabetsizlik bulunmadığı" gerekçesiyle istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davalı Kurum vekili özetle,

1.İlgili mevzuat uyarınca işçilerin sigorta primlerine esas tutulan kazançları, toplam prim ödeme gün sayıları ile sigorta primlerini gösteren belgelerin Kuruma bildirilmesi mecburiyetinin işverene ait bir yükümlülük olup, bildirilmeyen bu kayıtlar için müvekkili Kurumun sorumlu tutulmasının mümkün olmadığını,

2.Kararın eksik araştırma ve inceleme sonucu verildiğini, davacının, Mahkemenin belirlediği dönemlerde iddia edilen ücretle çalıştığını kanıtlayamadığını ileri sürerek kararın bozulmasını talep etmiştir.

Davalı ... vekili özetle,

1.Davalı ... Başkanlığının EŞKOM Belediye sistemini kullandığını, işçi ve memur maaşlarının EŞKOM sistemi üzerinden bilgisayar ortamında güncel veriler ile hazırlandığını, dava konusu SGK primlerinin de EŞKOM sistemi üzerinden gerçek ücret üzerinden otomatik olarak yatırıldığını, bilgisayar ortamında yapılan, sistem üzerinden yatırılan SGK primlerine eksik yatırma veya başka şekilde müdahale etme durumunun söz konusu olamayacağını, primlerin TEKS dosyası ile Sosyal Güvenlik Kurumuna bildirildiğini, bildirimden sonra ise çıkan prim miktarının otomatik olarak yatırıldığını, dolayısıyla sistem tarafından manuel müdahale olmadan otomatik hesaplama yapılarak gerçek ücretleri üzerinden SPEK tutarının yatırıldığını, kararın hukuka aykırı olduğunu ileri sürerek kararın bozulmasını talep etmiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, prime esas kazancın tespitine ilişkindir. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, davalı ... vekili ile davalı Kurum vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR