Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2025/9025 K.2025/11936

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak verilen karar; davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı, eski eşi ile birlikte yaşamadığını belirterek, Kurum işleminin iptali ile davacıya bağlanan aylığın geçerli olduğunun tespitine; ödenmeyen aylıkların iadesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalıya yüklenilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; Kurum işleminin yerinde olduğunu, davanın haksız ve mesnetsiz olduğunu beyanla, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 10.06.2021 tarihli kararı ile ''Önceki Mahkeme kararında direnilmesinde; A1- Asıl davanın kabulüne, 2-SGK Başkanlığı Strateji Geliştirme Başkanlığı Bütçe ve Muhasebe Daire Başkanlığını 12.07.2011 tarih B.12.2.SGK.0.65.01.01.00/00/14420610 sayılı (aylığın iptali ve ödenen aylıklar toplamı 13.043,98 TL'nin iadesine ilişkin) işlemin iptaline, 3-Davacıya 01.01.2010 tarihinden itibaren babasından dolayı bağlanan yetim aylığının geçerli olduğunun tespiti ile kesildiği 01.06.2011 tarihinden itibaren ödenmesine, B1-Birleşen davanın reddine, 2-Davalının tazminat talebinin reddine,'' karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

İlk Derece Mahkemesinin 10.06.2021 tarihli kararının süresi içinde taraf vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine Yargıtay Hukuk Genel Kurulu 17.05.2023 tarihli 2022/10-459 Esas ve 2023/482 Karar sayılı ilamında özetle; "... Görüldüğü üzere dosyada bulunan deliller ve yargılama sırasında dinlenen tanık beyanları ile fiilen birlikte yaşama olgusu tam olarak açıklığa kavuşturulamamıştır.

Bu durumda yukarıda yapılan açıklamalara, somut olaya ilişkin maddi ve hukuki olgulara göre 12.04.2011 tarihli raporda sosyal güvenlik kontrol memurları tarafından bilgisine başvurulan apartman görevlisinin eşi ..., komşu ... ve yönetici ...;

davacı ve eski eşinin uyuşmazlık konusu dönemde birlikte yaşayıp yaşamadığı konusunda beyanları alınmalı, davacı ve eski eşinin Adres Kayıt Sisteminde (MERNİS) kayıtlı adreslerinin tespiti ile bu adreslerde fiilen birlikte yaşama olgusu yönünden geniş kapsamlı kolluk araştırması yapılmalı ayrıca davacı ile eski eşi adına kayıtlı tüm abonelikler ile MERNİS’te kayıtlı adreslerindeki aboneliklerin kimin adına kayıtlı olduğu araştırılmalı, davacı ve boşandığı eşinin uyuşmazlık konusu döneme ait medula kayıtları getirtilerek hangi tarihlerde hangi şehirde hangi hastanede tedavi oldukları belirlenmeli,

toplanan deliller ile birlikte değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmelidir. ...Hâl böyle olunca asıl dava yönünden verilen direnme kararı yukarıda açıklanan genişletilmiş gerekçe ve nedenlerden dolayı bozulmalıdır. B.Birleşen dava yönünden yapılan inceleme ... Hâl böyle olunca Kurum vekilinin birleşen dava yönünden verilen direnme kararına yönelik temyiz isteminin miktar itibari ile reddine karar verilmelidir" gerekçesiyle bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile ''1-Davanın kabulüne, -Sosyal Güvenlik Kurumu Strateji Geliştirme Başkanlığı Bütçe ve Muhasebe Daire Başkanlığının 12.07.2011 tarihli B.12.2.SGK.0.65.01.01.00/00/14420610 sayılı (aylığın iptali ve ödenen aylıklar toplamı 13.043,98 TL'nin iadesine ilişkin) işleminin iptaline,'' dair karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davalı Kurum vekili temyiz dilekçesinde özetle; davanın reddi gerektiğini beyanla karara karşı temyiz talebinde bulunmuştur.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Dosya içeriğine, bozmanın mahiyeti ve kapsamına göre taraflar arasındaki uyuşmazlık, hizmet tespiti istemine ilişkindir. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR