Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2025/9601 K.2025/12505

Taraflar arasında iş kazasından maddi ve manevi tazminat istemi davasında mahkemece verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairemizce verilen kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemece bozma kararına uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; ilamda belirtilen gerekçelerle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Mahkeme kararı davacı ve davalı ... vekilleri tarafından süresi içerisinde temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

1.Davacı vekili asıl dava dosyasının 02.04.2013 tarihli dava dilekçesinde özetle; 05.12.2012 tarihli iş kazası nedeniyle müvekkilinin uğradığı iş gücü kaybı dikkate alınarak davalı sıfatıyla .... San. ve Tic. Ltd. Şti.'ye karşı fazlaya ilişkin talep hakkı saklı 1,00 TL maddi tazminatın iş kazası tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle davalıdan tahsilini talep etmiştir.

2. Davacı vekili birleşen dava dosyasının 17.09.2013 tarihli dava dilekçesinde özetle; aynı iş kazası nedeniyle davalı sıfatıyla TTK Genel Müdürlüğüne karşı fazlaya ilişkin talep hakkı saklı 1,00 TL maddi tazminatın iş kazası tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle davalıdan tahsilini talep etmiştir.

3. Davacı vekili birleşen dava dosyasının 02.12.2014 tarihli dava dilekçesinde özetle; aynı iş kazası nedeniyle davalı sıfatıyla .... San. ve Tic. Ltd. Şti.'ye karşı fazlaya ilişkin talep hakkı saklı 1,00 TL maddi tazminatın iş kazası tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle davalıdan tahsilini talep etmiştir.

4. Davacı vekili birleşen dava dosyasının 17.03.2016 tarihli dava dilekçesinde özetle; aynı iş kazası nedeniyle davalı sıfatıyla ..., ..... San ve Tic. Ltd. Şti. ve .... San. ve Tic. Ltd. Şti.'ye karşı husumet yöneltmek suretiyle ... haricinde davalı şirketlerden 72.117,00 TL maddi tazminatın müştereken ve müteselsilen tahsilini, davalı ... açısından ise külli tespit kısmi eda davası niteliğinde 72.117,00 TL alacağının bulunduğunun tespiti ile şimdilik 1,00 TL maddi tazminatın işbu davalı ... Müdürlüğünden faiziyle tahsilini talep etmiştir.

5. Davacı vekili birleşen dava dosyasının 15.03.2021 tarihli dava dilekçesinde özetle; aynı iş kazası nedeniyle davalı sıfatıyla TTK Genel Müdürlüğüne karşı fazlaya ilişkin talep hakkı saklı kalmak üzere 154.250,00 TL maddi ve 13.000,00 TL manevi tazminatın iş kazası tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle davalıdan tahsilini talep etmiştir.

6. Davacı vekili birleşen dava dosyasının 20.01.2022 tarihli dava dilekçesinde özetle; aynı iş kazası nedeniyle davalı sıfatıyla TTK Genel Müdürlüğüne karşı fazlaya ilişkin talep hakkı saklı kalmak üzere 84.757,00 TL maddi tazminatın iş kazası tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle davalıdan tahsilini talep etmiştir.

II. CEVAP

1.Asıl ve birleşen dosya davalısı .... San. ve Tic. Ltd. Şti. ve birleşen dosya davalılarından .... San ve Tic. Ltd. Şti.'nin davaya cevap vermedikleri anlaşılmıştır.

2. Birleşen dosya davalılarından ... vekili cevap dilekçesinde özetle; davada zamanaşımı olduğunu ve davanın mükerrer olarak açıldığını, davalı ... Şirketi ile rodövans sözleşmesi imzalandığını, işin anahtar teslimi olarak verildiğini, her türlü sorumluluğun davalı şirkete ait olduğunu, maluliyet tespitinin ilgili mevzuata uygun olmadığını, olayda tespit olunan maluliyet arasında uygun neden-sonuç bağının bulunmadığını, davacının gerekli özeni göstermediğini, zamanında kontrol ve tedavi işlemlerini yaptırmadığını, bu nedenle maluliyetin ortaya çıktığını, dava konusu olayda müvekkilinin kusurunun bulunmadığını, kusurun tamamının kaza geçiren davacıda olduğunu, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

Dairece özetle. “Somut olayda davacı vekilinin 17.09.2013 tarihinde açtığı ve asıl dava dosyasıyla birleşen Zonguldak 2. İş Mahkemesinin 2013/559 Esas sayılı dava dosyasında TTK Genel Müdürlüğünden 1,00 TL maddi tazminat talep ettiği,

devamla 17.03.2016 tarihinde açtığı ve asıl dava ile birleşen Zonguldak 2. İş Mahkemesinin 2016/446 Esas sayılı dava dosyasına ilişkin dava dilekçesinde ise dava tarihinde yürürlükte bulunan 107/3.maddesi kapsamında külli tespit kısmi eda davası niteliğindeki dava ile maddi tazminat alacağının 72.117,00 TL olarak tespiti ile iş bu dava kapsamında fazlaya ilişkin talep hakkı saklı kalmak üzere 1,00 TL maddi tazminat talep ettiği, Mahkemenin 26.04.2016 tarihli ilk kararında da;

... aleyhine açılan davaların husumetten reddine karar verilmişken, diğer davalı şirketlerin 72.117,00 TL maddi tazminat ile sorumlu tutuldukları, kararın davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine yukarıda açıklandığı üzerine Dairece sair temyiz itirazları reddolarak davalı ... Müdürlüğünün sorumluluğunun tartışılması yönünden kararın bozulduğu devam eden yargılama sürecinde de davalı ...

Müdürlüğünün tazminat alacağından sorumluluğuna karar verilmesi gerektiği anlaşılmaktadır.

Bu açıklamalar kapsamda, davacının davalı ... yönünden de talep edebileceği maddi tazminatın en fazla 72.117,00 TL olup, 17.09.2013 tarihinde açılan ve asıl dava dosyasıyla birleşen Zonguldak 2. İş Mahkemesinin 2013/559 Esas sayılı dava dosyası kapsamında 1,00 TL, 17.03.2016 tarihinde açılan ve asıl dava ile birleşen Zonguldak 2. İş Mahkemesinin 2016/446 Esas sayılı dava dosyası kapsamında ise tespit hükmü ile beraber taleple bağlı 1,00 TL,

bozmadan sonra açılan 15.03.2021 tarihinde açılan ve asıl dosya ile birleşen Zonguldak 2. İş Mahkemesinin 2021/140 Esas sayılı dava dosyası kapsamında önceki davalarda talep edilmeyen 72.115,00 TL yönünden kısmen hüküm altına alınması ve giderek 20.01.2022 tarihinde açılan ve asıl dosya ile birleşen Zonguldak 2. İş Mahkemesinin 2022/50 Esas sayılı dava dosyasındaki talebin ise önceki davalardaki talep ve davalı usuli kazanılmış hakları kapsamında esastan reddine karar verilmesi diğer davalılar ve manevi tazminat istemleri hakkındaki davalar hakkında da bununla uyumla hüküm tesisi gerekirken yazılı şekilde,

bu esaslara aykırı külli tespit talebi kapsamındaki talep aşılarak yazılı şekilde hüküm tesisi usul ve yasaya aykırı olmuştur.” gerekçesiyle bozulmuştur.

B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla özetle; davanın kısmen kabulüne dair karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

1.Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; kararın bozulmasını talep etmiştir. 2.Davalı ... vekili temyiz dilekçesinde özetle; kararın bozulmasını talep etmiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, iş kazasında sürekli iş göremezliğe uğrayan sigortalının maddi ve manevi tazminat istemlerine ilişkindir. 1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davalı ... vekilinin tüm temyiz itirazları yerinde görülmemiş, davacı vekilinin ise aşağıdaki paragrafların kapsamı dışındaki sair temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2.Mahkemenin, Yargıtayın bozma kararına uyması ile bozma kararı lehine olan taraf yararına bir usuli kazanılmış hak doğabileceği gibi, bazı konuların bozma kararı kapsamı dışında kalması yolu ile de usuli kazanılmış hak gerçekleşebilir. (Prof. Dr. Baki Kuru, Usuli Müktesep Hak (Usule İlişkin Kazanılmış Hak) Dr. A.

Recai Seçkin’e Armağan, Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Yayınları No. 351 Ankara, 1974, sayfa 395 vd.) Temyizce bir kararın bozulması ve mahkemenin bozma kararına uyması halinde bozulan kararın bozma sebeplerinin şümulü dışında kalmış cihetlerinin kesinleşmiş, sayılması, davaların uzamasını önlemek maksadıyla kabul edilmiş çok önemli bir usuli hükümdür. Bir cihetin bozma kararının şümulü dışında kalması da iki şekilde olabilir.

Ya o cihet, açıkça bir temyiz sebebi olarak ileri sürülmüş fakat dairece itiraz reddedilmiştir, yahut da onu hedef tutan, bir temyiz itirazı ileri sürülmemiş olmasına rağmen dosyanın temyiz dairesince incelendiği sırada dosyada bulunan yazılardan onun bir bozma sebebi sayılması mümkün bulunduğu halde o cihet dairece de bozma sebebi sayılmamıştır.

Her iki halde de o konunun bozma sebebi sayılmamış ve başka sebeplere dayanan bozma kararına mahkemece uyulmuş olması, taraflardan birisi lehine usuli bir müktesep hak meydana getirir ki bu hakkı ne Mahkeme, ne de Temyiz Mahkemesi halele uğratabilir. Zira umumi müktesep hakkın tanınması amme intizamı düşüncesiyle kabul edilmiş bir esastır. (04.02.1959 gün ve 1957/13 E- 1959/5 K sayılı YİBK). Bu açıklamalar kapsamında, davalılardan .... San. ve Tic. Ltd. Şti ile .....

San ve Tic Ltd. Şirketinin bir önceki bozma kararını temyiz etmemesine ve haklarında verilen tazminata konu tutarların kesinleşmesine rağmen, bozma sonrası davacı lehine oluşan usuli kazanılmış hak durumu ihlal edilerek adı geçen şirketler hakkında daha az tutarda bir tazminat miktarına hükmedilerek yazılı şekilde karar tesisi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

VI. KARAR