Yargıtay 11. Ceza Dairesi E.2021/41601 K.2021/11610

Adalet Bakanlığı Ceza İşleri Genel Müdürlüğü’nün 13.07.2021 tarih ve 2021/11899 sayılı kanun yararına bozma istemine atfen, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığınca düzenlenen 23.09.2021 tarih ve KYB-2021/94948 sayılı ihbarname ile;

Dolandırıcılık suçundan sanıklar ... ve ...'nın, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun 157/1 ve 62/1. maddeleri gereğince 2 yıl 6 ay, aynı suçtan sanık ...'ın anılan Kanun’un 157/1. maddesi uyarınca 3 yıl hapis cezaları ile cezalandırılmalarına dair Kuyucak Asliye Ceza Mahkemesinin 15.02.2012 tarihli ve 2010/219 esas, 2012/42 sayılı kararının Yargıtay 23. Ceza Dairesinin 29.03.2016 tarihli ve 2015/6502 esas, 2016/3575 karar sayılı ilamı ile düzeltilerek onanmak suretiyle kesinleşmesini müteakip,

Denizli Cumhuriyet Başsavcılığının 6763 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun’un 34. maddesi ile 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 253. maddesinde değişiklik yapılması nedeniyle sanığın hukukî durumunun uzlaştırma hükümleri yönünden yeniden değerlendirilerek infazın durdurulmasına yönelik talebinin, sanık ... yönünden kabulüne ilişkin Nazilli 3. Asliye Ceza Mahkemesinin 07.12.2016 tarihli ve 2010/158 esas, 2012/1072 sayılı, sanık ... yönünden kabulüne dair Nazilli 3. Asliye Ceza Mahkemesinin 14.12.2016 tarihli ve 2010/158 esas, 2012/1072 sayılı,

sanık ... yönünden kabulüne ilişkin Nazilli 3. Asliye Ceza Mahkemesinin 21.12.2016 tarihli ve 2010/158 esas, 2012/1072 sayılı ek kararlarını takiben, taraflar arasında uzlaştırma sağlanamaması sebebiyle infazın devamına dair Nazilli 3. Asliye Ceza Mahkemesinin 22.05.2017 tarihli ve 2010/158 esas,

2012/1072 sayılı sayılı ek kararı ile anılan karara karşı sanık ...'ın itirazının reddine ilişkin mercii Nazilli Ağır Ceza Mahkemesinin 09.06.2017 tarihli ve 2017/655 değişik iş sayılı kararlarının "02.12.2016 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 6763 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunun 34. maddesi ile değişik 5271 sayılı Kanun’un 253. maddesinin 6. fıkrasında yer alan, "Resmî mercilere beyan edilmiş olup da soruşturma dosyasında yer alan adreste bulunmama veya yurt dışında olma ya da başka bir nedenle mağdura, suçtan zarar görene,

şüpheliye veya bunların kanunî temsilcisine ulaşılamaması halinde, uzlaştırma yoluna gidilmeksizin soruşturma sonuçlandırılır.",

05.08.2017 tarihli ve 30145 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Ceza Muhakemesinde Uzlaştırma Yönetmeliğinin 7/12. maddesinde yer alan, "Resmî mercilere beyan edilmiş olup da soruşturma veya kovuşturma dosyasında yer alan adreste bulunmama veya yurt dışında olma ya da başka bir nedenle mağdura, suçtan zarar görene, şüpheliye, sanığa veya kanunî temsilcisine ulaşılamaması hâlinde soruşturma veya kovuşturma konusu suçla ilgili uzlaştırma yoluna gidilmez.",

Aynı Yönetmeliğin 29/7. maddesinde yer alan, "Uzlaşma teklifinde bulunmak için çağrı; telefon, telgraf, faks, elektronik posta gibi araçlardan yararlanılmak suretiyle de yapılabilir. Ancak, bu çağrı uzlaşma teklifi anlamına gelmez.",

Anılan Yönetmeliğin 29/6. maddesinde yer alan, "uzlaştırmacının uzlaşma teklifinde bulunacağı şüpheli, sanık, katılan, mağdur veya suçtan zarar gören ya da kanunî temsilcilerine iletişim araçlarıyla ulaşılamaması hâlinde açıklamalı uzlaşma teklifi büro aracılığıyla yapılır." ,

Bahsi geçen Yönetmeliğin 29/5. maddesinde yer alan, "Uzlaştırmacı, uzlaşma teklifini büro aracılığıyla açıklamalı tebligat, istinabe veya Ses ve Görüntü Bilişim Sistemi (SEGBİS) yoluyla da yapabilir.",

7201 sayılı Tebligat Kanunu'nun 10/1. maddesinde yer alan, "Tebligat, tebliğ yapılacak şahsa bilinen en son adresinde yapılır." şeklindeki,

Aynı Kanun'un 21/1-2. maddesinde yer alan, " Kendisine tebligat yapılacak kimse veya yukarıdaki maddeler mucibince tebligat yapılabilecek kimselerden hiçbiri gösterilen adreste bulunmaz veya tebellüğden imtina ederse, tebliğ memuru tebliğ olunacak evrakı, o yerin muhtar veya ihtiyar heyeti azasından birine veyahut zabıta amir veya memurlarına imza mukabilinde teslim eder ve tesellüm edenin adresini ihtiva eden ihbarnameyi gösterilen adresteki binanın kapısına yapıştırmakla beraber, adreste bulunmama halinde tebliğ olunacak şahsa keyfiyetin haber verilmesini de mümkün oldukça en yakın komşularından birine,

varsa yönetici veya kapıcıya da bildirilir. İhbarnamenin kapıya yapıştırıldığı tarih, tebliğ tarihi sayılır.

Gösterilen adres muhatabın adres kayıt sistemindeki adresi olup, muhatap o adreste hiç oturmamış veya o adresten sürekli olarak ayrılmış olsa dahi, tebliğ memuru tebliğ olunacak evrakı, o yerin muhtar veya ihtiyar heyeti azasından birine veyahut zabıta amir veya memurlarına imza karşılığında teslim eder ve tesellüm edenin adresini ihtiva eden ihbarnameyi gösterilen adresteki binanın kapısına yapıştırır.

İhbarnamenin kapıya yapıştırıldığı tarih, tebliğ tarihi sayılır." şeklindeki düzenlemeler hep birlikte değerlendirildiğinde;

Kendisine uzlaştırma işlemlerini gerçekleştirmek üzere dosya tevdi edilen uzlaştırmacının öncelikle uzlaştırma teklifi yapılacak ilgililere telefon, telgraf, faks, elektronik posta gibi araçlardan yararlanılmak suretiyle uzlaştırma teklifi yapmak üzere çağrı yapması, şayet belirtilen şekilde çağrı yapılamaz ise bu defa uzlaştırmacının ilgili savcılık nezdinde kurulmuş uzlaştırma bürosundan uzlaşma teklifi yapılmasını talep etmesi gerektiği, böyle bir taleple karşılaşan büronun da öncelikle 7201 sayılı Kanun'un 10/1. maddesi uyarınca muhatabın bilinen son adresine tebliğ yapması,

tebligatın iade gelmesi durumunda bu defa aynı Kanun'un 10/2. maddesi gereğince muhatabın mernis adresinin tespitini yaparak tebligat zarfı üzerine adresin mernis adresi olduğu ve 7201 sayılı Kanun'un 21/2. maddesi uyarınca işlem yapılması belirterek tebliğ yapması gerektiği;

Somut olayda, 12/05/2017 havale tarihli uzlaştırma raporunda; katılan ...'a gönderilen uzlaştırma mektubunun adresinde bulunamaması nedeniyle iade edildiği, bu nedenle uzlaştırma işleminin sağlanamadığı belirtilmiş ve mahkemece taraflar arasında uzlaştırma sağlanamadığından bahisle infazın devamına karar verilmiş ise de;

Uzlaşma teklifinde bulunulacak katılan ve sanıklara Ceza Muhakemesinde Uzlaştırma Yönetmeliği'nin 29. maddesinin 7. fıkrasında belirtilen başka iletişim araçları kullanılarak ulaşılmaya çalışılmadan, ulaşılamaması halinde ise uzlaştırma bürosu aracılığıyla usulüne uygun bir uzlaşma teklifi yapılmasını sağlamak üzere uzlaştırmacı tarafından büroya teklif formları tevdii edilmeden, nihayetinde usulüne uygun bir uzlaştırma işlemi gerçekleştirilmeden uzlaşma sağlanamadığı gerekçesiyle düzenlenen rapora istinaden yazılı şekilde karar verilmesinde isabet görülmediğinden” bahisle 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 309. maddesi uyarınca, anılan kararın bozulması istenilmiş olmakla,

Dosya incelendi, gereği görüşüldü:

Yargılama konusu suçun 6763 sayılı Kanun ile uzlaşma kapsamına alınması sebebiyle mahkemece dosyanın uzlaşma işlemlerinin yapılması için uzlaştırma bürosuna gönderildiği, uzlaştırmacı tarafından sanıkların ve müştekilerin dosyadaki son beyan adreslerine 17.04.2017 tarihinde iadeli taahhütlü posta yolu ile uzlaşma teklif formu çıkartıldığı, sanıklardan ... ve ...'e ulaşıldığı ve katılandan gelecek teklife göre uzlaşmak istediklerini beyan ettikleri halde, diğer sanık ... ve katılan ...'a gönderilen postaların iade döndüğü ve bunun üzerine uzlaştırmacı tarafından uzlaştırma yapılamadığına dair rapor düzenlenerek dosyanın mahkemeye iade edildiği ve mahkeme tarafından sanıkların infazının devamına karar verildiği anlaşılmış;

CMK'nin 253. maddesinin dördüncü fıkrasında, büro tarafından görevlendirilen uzlaştırmacının, şüpheli ile mağdur veya suçtan zarar görene uzlaşma teklifinde bulunacağı, uzlaştırmacının, uzlaşma teklifini açıklamalı tebligat veya istinabe yoluyla da yapabileceği düzenlenmiş, şüpheli, mağdur veya suçtan zarar görenin, kendisine uzlaşma teklifinde bulunulduktan itibaren üç gün içinde kararını bildirmediği takdirde teklifi reddetmiş sayılacağı belirtilmiştir.Eğer uzlaştırmacı taraflara ulaşamamış ise ancak açıklamalı tebligat veya istinabe yoluyla uzlaşma teklifinde bulunabilecektir. Açıklamalı tebligat ya da istinabe işlemi ancak uzlaştırmacıya görev veren uzlaştırma bürosu aracılığıyla yerine getirilebilecektir.

05.08.2017 tarihli ve 30145 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Ceza Muhakemesinde Uzlaştırma Yönetmeliği'nin 29/6. maddesindeki "Uzlaştırmacının uzlaşma teklifinde bulunacağı şüpheli, sanık, katılan, mağdur veya suçtan zarar gören ya da kanunî temsilcilerine iletişim araçlarıyla ulaşılamaması hâlinde açıklamalı uzlaşma teklifi büro aracılığıyla yapılır.

Bu işlem uzlaştırmacının, büroya başvurarak teklif formunu vermesi üzerine gerçekleştirilir." hükmü gereğince, uzlaştırma teklifinin, 7201 sayılı Tebligat Kanunu hükümlüreni uygun olarak uzlaştırma bürosunca Uzlaştırma Yönetmeliği ve Tebligat Kanunu hükümleri gözetilerek kendisine uzlaştırma işlemlerini gerçekleştirmek üzere dosya tevdi edilen uzlaştırmacının öncelikle uzlaştırma teklifi yapılacak ilgililere telefon, telgraf, faks, elektronik posta gibi araçlardan yararlanılmak suretiyle uzlaştırma teklifi yapmak üzere çağrı yapması,

şayet belirtilen şekilde çağrı yapılamaz ise bu defa uzlaştırmacının ilgili savcılık nezdinde kurulmuş uzlaştırma bürosundan uzlaşma teklifi yapılmasını talep etmesi gerektiği, böyle bir taleple karşılaşan büronun da muhatabına ulaşamaması durumunda Tebligat Kanunu hükümleri doğrultusunda tebligat yapması gerektiği gözetilmeksizin, uzlaşma sağlanamadığından bahisle infazın devamına karar verilmesinde isabet bulunmadığından,

kanun yararına bozmaya atfen düzenlenen ihbarnamedeki düşünce yerinde görülmekle, sanıklar ... ve ... yönünden uzlaştırmanın sağlanamadığından bahisle infazın devamına ilişkin Nazilli 3. Asliye Ceza Mahkemesinin 22.05.2017 tarihli ve 2019/158 Esas, 2015/1072 sayılı ek kararının ve sanık ... yönünden yukarıda anılan ek karara yönelik itirazın reddi bakımından Nazilli Ağır Ceza Mahkemesinin 09.06.2017 tarihli ve 2017/655 değişik iş sayılı kararın 5271 sayılı CMK'nin 309. maddesi gereğince BOZULMASINA, hükümlülerden ... ve ... bu suç nedeniyle cezaevine alınmışsa, cezasının infazının durdurulmasına,