Karar Özeti
11. Ceza Dairesi 2023/5118 E. , 2023/9298 K. "İçtihat Metni" K A N U N Y A R A R I N A B O Z M A MAHKEMELERİ : Turgutlu 3. Asliye Ceza Mahkemesi, Turgutlu Ağır Ceza Mahkemesi, TARİHLERİ : 03.07.2017, 17.03.2020 SAYILARI : 2013/408 E., 2016/45 K. ve 2020/177 Değişik İş. SUÇ : Dolandırıcılık İNCELEME KONUSU KARARLAR : Uz
Karar Detayı
11. Ceza Dairesi 2023/5118 E. , 2023/9298 K. "İçtihat Metni" K A N U N Y A R A R I N A B O Z M A MAHKEMELERİ : Turgutlu 3. Asliye Ceza Mahkemesi, Turgutlu Ağır Ceza Mahkemesi, TARİHLERİ : 03.07.2017, 17.03.2020 SAYILARI : 2013/408 E., 2016/45 K. ve 2020/177 Değişik İş. SUÇ : Dolandırıcılık İNCELEME KONUSU KARARLAR : Uzlaşmanın sağlanamaması nedeniyle infazın devamına ilişkin ek karar ve bu karara yönelik itirazın süre yönünden reddi KANUN YARARINA BOZMA YOLUNA BAŞVURAN : Adalet Bakanlığının istemi üzerine Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : İlgili kararın kanun yararına bozulması Turgutlu 3. Asliye Ceza Mahkemesinin, 03.07.2017 tarihli ve 2013/408 Esas, 2016/45 Karar sayılı ek kararının itiraz edilmeden kesinleştiğinden bahisle 12.10.2017 tarihinde kesinleşme şerhi düzenlenmiş, Turgutlu Ağır Ceza Mahkemesinin 17.03.2020 tarihli ve 2020/177 Değişik İş sayılı kararı ile de bahse konu ek karara yönelik hükümlünün itirazının süre yönünden reddine karar verildiği belirlenmiştir. Adalet Bakanlığının, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 309 uncu maddesinin birinci fıkrası uyarınca, 16.08.2023 tarihli ve 2021/18193 sayılı evrakı ile kanun yararına bozma istemine istinaden düzenlenen, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 26.09.2023 tarihli ve KYB-2023/93757 sayılı Tebliğnamesi ile dava dosyası Daireye gönderilmekle, gereği düşünüldü: I. İSTEM Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 26.09.2023 tarihli ve KYB-2023/93757 sayılı kanun yararına bozma isteminin; “Dolandırıcılık suçundan sanık ...'nün, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 157/1 ve 52/2. (3'er kez) maddeleri gereğince 3 kez 1 yıl 6 ay hapis ve 3 kez 2.400,00 Türk lirası adli para cezaları ile cezalandırılmasına dair Turgutlu 3. Asliye Ceza Mahkemesinin 01/08/2013 tarihli ve 2013/408 esas, 2016/45 sayılı kararının kesinleşmesini müteakip, infaz aşamasında 02/12/2016 tarihinde Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 6763 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun’un 34. maddesi ile 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 253. maddesinde yapılan değişiklik nedeniyle hükümlünün hukuki durumunun yeniden değerlendirilmesi talebinin kabulüne, dosyanın Uşak Cumhuriyet Başsavcılığı Uzlaştırma Bürosuna gönderilmesi üzerine, uzlaşma sağlanamadığından bahisle infazın devamına ilişkin Turgutlu 3. Asliye Ceza Mahkemesinin 03/07/2017 tarihli ve 2013/408 esas, 2016/45 sayılı ek kararını kapsayan dosya ile, Hükümlünün yokluğunda verilen Turgutlu 3. Asliye Ceza Mahkemesinin, 03.07.2017 tarihli ve 2013/408 esas, 2016/45 sayılı ek kararına yönelik yapılan itirazın süre yönünden reddine ilişkin mercii Turgutlu Ağır Ceza Mahkemesinin 17/03/2020 tarihli ve 2020/177 değişik iş sayılı kararını kapsayan dosya incelendi. 1-Turgutlu 3. Asliye Ceza Mahkemesinin 03/07/2017 tarihli ve 2013/408 esas, 2016/45 sayılı ek kararı yönünden yapılan incelemede; 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 253/4. maddesinde yer alan "Soruşturma konusu suçun uzlaşmaya tabi olması ve kamu davası açılması için yeterli şüphenin bulunması h...nde dosya uzlaştırma bürosuna gönderilir, büro tarafından görevlendirilen uzlaştırmacı şüpheli ile mağdur veya suçtan zarar görene uzlaşma teklifinde bulunur, şüphelinin, mağdurun veya suçtan zarar görenin reşit olmaması h...nde uzlaşma teklifi kanuni temsilcilerine yapılır, uzlaştırmacı uzlaştırma teklifini açıklamalı tebligat veya istinabe yoluyla da yapabilir. Şüpheli, mağdur veya suçtan zarar gören kendisine uzlaşma teklifinde bulunulduktan itibaren üç gün içinde kararını bildirmediği takdirde teklifi reddetmiş sayılır" ve anılan Kanun'un 253/5. maddesindeki, "Uzlaşma teklifinde bulunulması h...nde, kişiye uzlaşmanın mahiyeti ve uzlaşmayı kabul veya reddetmesinin hukukî sonuçları anlatılır." ile, Ceza Muhakemesi Kanununa Göre Uzlaştırmanın Uygulanmasına İlişkin Yönetmeliğinin 7/10. maddesinde yer alan, "Şüpheli, sanık, mağdur ya da suçtan zarar görene Cumhuriyet savcısının onayı ile görevlendirilen uzlaştırmacı uzlaşma teklifinde bulunur.", anılan Yönetmeliğin 29. maddesindeki "(1) Uzlaştırmacı; şüpheli, sanık, katılan, mağdur veya suçtan zarar görene uzlaşma teklifinde bulunur. Şüpheli, sanık, katılan, mağdur veya suçtan zarar görenin reşit olmaması ya da kısıtlı olması hâli ile mağdur veya suçtan zarar görenin ayırt etme gücü bulunmaması durumunda, uzlaşma teklifi kanunî temsilcilerine yapılır. (2) Müştekinin veya suçtan zarar görenin özel hukuk tüzel kişisi olması hâlinde vekâletnamede özel yetki var ise vekile de uzlaşma teklifinde bulunulabilir. (3) Uzlaştırmacı, uzlaşma teklifini büro aracılığıyla açıklamalı tebligat, istinabe veya Ses ve Görüntü Bilişim Sistemi (SEGBİS) yoluyla da yapabilir. (4) Uzlaşma teklif formunun istinabe suretiyle imzalatılması gereken hâllerde, teklif formu tarafın bulunduğu yer Cumhuriyet başsavcılığı istinabe bürosu aracılığıyla imzalatılır. (5) Uzlaştırmacı tarafından yapılacak uzlaşma teklifi, Ek-4’te yer alan uzlaşmanın mahiyeti ile uzlaşmayı kabul veya reddetmenin hukukî sonuçlarının bulunduğu Uzlaşma Teklif Formu’nda yer alan bilgilerin açıklanması ve teklif formunun hazır bulunan ilgiliye imzalatılarak verilmesi suretiyle yapılır. Uzlaştırmacı tarafından bilgilendirme yükümlülüğünün yerine getirildiğine ve uzlaşma teklifinde bulunulduğuna ilişkin formun imzalı örneği uzlaştırma evrakı içine konulur. (6) Uzlaştırmacının uzlaşma teklifinde bulunacağı şüpheli, sanık, katılan, mağdur veya suçtan zarar gören ya da kanunî temsilcilerine iletişim araçlarıyla ulaşılamaması hâlinde açıklamalı uzlaşma teklifi büro aracılığıyla yapılır. Bu işlem uzlaştırmacının, büroya başvurarak teklif formunu vermesi üzerine gerçekleştirilir. (7) Uzlaşma teklifinde bulunmak için çağrı; telefon, telgraf, faks, elektronik posta gibi araçlardan yararlanılmak suretiyle de yapılabilir. Ancak, bu çağrı uzlaşma teklifi anlamına gelmez.." şeklinde düzenlemeler karşısında, Dosya kapsamına göre, uzlaştırma işlemleri tarafınca yapılmak üzere uzlaştırmacı olarak görevlendirilen...ün müştekilere uzlaştırma teklifinde bulunduğu ve müşteki ... ...n 18/04/2017 tarihli uzlaştırma teklif formunda, müşteki Celal Genç'in 18/04/2017 tarihli uzlaştırma teklif formunda ve müşteki...ın 19/04/2017 tarihli uzlaştırma teklif formunda uzlaşma teklifini kabul ettiklerini belirtir imzalarının bulunduğu, akabinde uzlaştırmacı...ün 11/05/2017 tarihli dilekçesi ile uzlaştırmacılık görevinden çekildiğini belirtmesi üzerine ...ün uzlaştırmacı olarak görevlendirildiği, yeni uzlaştırmacı tarafından müştekilere yeniden uzlaştırma teklifinde bulunulduğu ve müştekilerin bu defa uzlaştırma teklifini kabul etmedikleri yönünde uzlaştırma teklif formlarının düzenlendiği ve Mahkemesi'ne uzlaştırmanın gerçekleşmediğinin bildirilmesi üzerine infazın devamına karar verilmiş ise de, uzlaştırma teklifinin şüpheli, sanık, katılan, mağdur veya suçtan zarar görene bizzat yapılması gerektiği, somut olayda uzlaştırma teklifinin ilk uzlaştırmacı tarafından müştekilere yapıldığı ve uzlaştırmayı kabul ettikleri yönünde iradelerini ortaya koydukları, uzlaştırmacının görevinden çekilmesi üzerine yeni uzlaştırmacının müştekilere zaten uzlaştırma teklifi yapıldığından yalnızca sanığa uzlaştırma teklifinde bulunması gerektiği gözetilmeden, tekrar yapılan uzlaştırma teklifinin hukuki değer taşımadığı da göz önüne alındığında, sanığın uzlaştırma işlemleri ile hukuki şartları hususunda bilgilendirilmediği, bu suretle sanığa usulüne uygun uzlaştırma işlemleri yapılarak, sonucuna göre karar verilmesi gerektiğinin gözetilmemesinde, 2-Turgutlu Ağır Ceza Mahkemesinin 17/03/2020 tarihli ve 2020/177 değişik iş sayılı kararı yönünden yapılan incelemede; Dosya kapsamına göre; hükümlünün yokluğunda verilen Turgutlu 3. Asliye Ceza Mahkemesinin, 03.07.2017 tarihli ve 2013/408 Esas, 2016/45 Karar sayılı ek kararının tebliğine yönelik hükümlünün sorgusunda bildirdiği adrese çıkartılan tebligatın iadesi üzerine, bahse konu ek kararın hükümlüye 04.10.2017 tarihinde 7201 sayılı Tebligat Kanunu'nun 35 inci maddesine göre tebliğ edildiği, ancak bu adrese adli merciler tarafından daha önce yapılmış bir tebligat bulunmadığından, 7201 sayılı Kanun'un 35 inci maddesi uyarınca yapılan tebliğ işleminin usulsüz olduğu ve mercii Turgutlu Ağır Ceza Mahkemesince, hükümlünün öğrenme üzerine ek karara yasal süresi içinde itiraz ettiği kabul edilerek itirazın esası hakkında bir karar verilmesi yerine, hükümlünün itirazının süre yönünden reddine karar verilmesinde, İsabet görülmemiştir.” Şeklindeki gerekçeye dayandığı anlaşılmıştır. II. GEREKÇE 1. 7201 sayılı Tebligat Kanunu'nun (7201 sayılı Kanun) 10 uncu maddesinin birinci ve ikinci fıkraları; "Tebligat, tebliğ yapılacak şahsa bilinen en son adresinde yapılır. (Ek fıkra: 11/1/2011-6099/3 md.) Bilinen en son adresin tebligata elverişli olmadığının anlaşılması veya tebligat yapılamaması hâlinde, muhatabın adres kayıt sisteminde bulunan yerleşim yeri adresi, bilinen en son adresi olarak kabul edilir ve tebligat buraya yapılır." ve aynı Kanun'un 21 inci maddesinin ikinci fıkrası da; (Ek fıkra: 11/1/2011-6099/5 md.) Gösterilen adres muhatabın adres kayıt sistemindeki adresi olup, muhatap o adreste hiç oturmamış veya o adresten sürekli olarak ayrılmış olsa dahi, tebliğ memuru tebliğ olunacak evrakı, o yerin muhtar veya ihtiyar heyeti azasından birine veyahut zabıta amir veya memurlarına imza karşılığında teslim eder ve tesellüm edenin adresini ihtiva eden ihbarnameyi gösterilen adresteki binanın kapısına yapıştırır. İhbarnamenin kapıya yapıştırıldığı tarih, tebliğ tarihi sayılır." şeklinde düzenlenmiştir. 2. 7201 sayılı Kanun'un 21 inci maddesinin birinci fıkrasının; "Kendisine tebligat yapılacak kimse veya yukarıdaki maddeler mucibince tebligat yapılabilecek kimselerden hiçbiri gösterilen adreste bulunmaz veya tebellüğden imtina ederse, tebliğ memuru tebliğ olunacak evrakı, o yerin muhtar veya ihtiyar heyeti azasından birine veyahut zabıta amir veya memurlarına imza mukabilinde teslim eder ve tesellüm edenin adresini ihtiva eden ihbarnameyi gösterilen adresteki binanın kapısına yapıştırmakla beraber, adreste bulunmama h...nde tebliğ olunacak şahsa keyfiyetin haber verilmesini de mümkün oldukça en yakın komşularından birine, varsa yönetici veya kapıcıya da bildirilir. İhbarnamenin kapıya yapıştırıldığı tarih, tebliğ tarihi sayılır" şeklinde düzenlendiği belirlenmiştir. 3. 7201 sayılı Kanun'un 28 inci maddesinde; "Adresi meçhul olanlara tebligat ilanen yapılır. Yukarıki maddeler mucibince tebligat yapılamıyan ve ikametgahı, meskeni veya iş yeri de bulunamıyan kimsenin adresi meçhul sayılır." ve aynı Kanun'un 35 inci maddesinde de; "Kendisine veya adresine kanunun gösterdiği usullere göre tebliğ yapılmış olan kimse, adresini değiştirirse, yenisini hemen tebliği yaptırmış olan kaza merciine bildirmeye mecburdur. Bu takdirde bundan sonraki tebliğler bildirilen yeni adrese yapılır. (Değişik fıkra: 11/1/2011-6099/9 md.) Adresini değiştiren kimse yenisini bildirmediği ve adres kayıt sisteminde yerleşim yeri adresi de tespit edilemediği takdirde, tebliğ olunacak evrakın bir nüshası eski adrese ait binanın kapısına asılır ve asılma tarihi tebliğ tarihi sayılır. (Değişik: 19/3/2003-4829/11 md.) Bundan sonra eski adrese çıkarılan tebliğler muhataba yapılmış sayılır." hükümleri yer almaktadır. 4. Bu kapsamda inceleme konusu dava dosyası değerlendirildiğinde; hükümlünün yokluğunda verilen Turgutlu 3. Asliye Ceza Mahkemesinin, 03.07.2017 tarihli ve 2013/408 Esas, 2016/45 Karar sayılı ek kararının tebliğine yönelik hükümlünün sorgusunda bildirdiği adrese çıkartılan tebligatın iadesi üzerine, bahse konu ek kararın hükümlüye 04.10.2017 tarihinde 7201 sayılı Kanun'un 35 inci maddesine göre tebliğ edildiği, ancak bu adrese adli merciler tarafından daha önce yapılmış bir tebligat bulunmadığından, 7201 sayılı Kanun'un 35 inci maddesi uyarınca yapılan tebliğ işleminin usulsüz olduğu ve mercii Turgutlu Ağır Ceza Mahkemesince, hükümlünün öğrenme üzerine ek karara yasal süresi içinde itiraz ettiği kabul edilerek itirazın esası hakkında bir karar verilmesi yerine, hükümlünün itirazının süre yönünden reddine karar verilmesi Kanun’a aykırı olup kanun yararına bozma isteminde yer alan (2) numaralı düşünce yerinde görülmüş, ek kararın esasına yönelik değerlendirme Ağır Ceza Mahkemesince yapılacağından, (1) numarada belirtilen istem hakkında herhangi bir karar verilmemiştir. III. KARAR 1. Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının kanun yararına bozma isteminin KABULÜNE, 2. Turgutlu Ağır Ceza Mahkemesinin 17.03.2020 tarihli ve 2020/177 Değişik İş sayılı kararının 5271 sayılı Kanun’un 309 uncu maddesinin üçüncü fıkrası gereği, oy birliğiyle KANUN YARARINA BOZULMASINA, 5271 sayılı Kanun’un 309 uncu maddesinin dördüncü fıkrasının (a) bendi uyarınca gerekli işlemin yapılması için dava dosyasının, mahalline gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 04.12.2023 tarihinde karar verildi.