Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2008/7416 K.2010/3195

Taraflar arasında görülen davada İstanbul Asliye 7.Ticaret Mahkemesi’nce verilen 18.03.2008 tarih ve 2007/862-2008/149 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi duruşmalı olarak davacı vekili tarafından istenmiş olmakla, duruşma için belirlenen 23.03.2010 gününde davacı avukatı ... ile davalı avukatı ... gelip, temyiz dilekçesinin süresinde verildiği anlaşıldıktan ve duruşmada hazır bulunan taraf avukatları dinlenildikten sonra, duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakılmıştı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkilinin ... Bayrampaşa’da bulunan Gümrük Bakanlığı’na bağlı Özel Geçici Depolama Yerinin işletmecisi olduğunu, davalı tarafın ithal ettiği dondurulmuş sığır iç yağının davalı tarafın talebin üzerine 17.11.2000 tarihinde şok ünitesinin çalıştığı depolara alındığını, şok ünitesinin (-18) derecede çalıştırılması gerektiğinden, davalı emtiası nedeniyle her ay 3 – 4 milyar lira elektrik parasının fazladan ödendiğini, ardiye ücretini ödemeyen davalının gümrük resmi işlemlerini yaparak malı depodan çekmediğini ileri sürerek, ıslah dilekçesi ile birlikte şimdilik 76.864.151.000 TL.nın 12.01.2004 tarihinden itibaren reeskont faiziyle birlikte davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, ithal edilen emtianın ithali ve yurda girişinin müvekkili iradesi dışında engellendiğini, idarenin ithale izin vermemesi nedeniyle gerçekleşmediğini, yurda girişi yasaklanan malın müvekkilinin iradesi dışında soğuk hava deposuna bırakıldığını, bu nedenle müvekkiline husumet yöneltilemeyeceğini, davalı şirket temsilcisi aleyhinde gümrük kaçakçılığı suçundan dolayı açılan ceza davasında sanığın beraatı ile dava konusu yağın iadesine karar verildiği ve müvekkilince talep edildiği halde yağların davalıya iade edilmediğini, 07.02.1985 tarih ve 16859 sayılı Resmi Gazete de yayınlanan 30.01.1985 tarih ve 85/9053 sayılı Kararname ekindeki karar gereği müvekkilinden ardiye ücreti istenemeyeceğini savunarak, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece bilirkişi raporu ve dosya kapsamına göre, davalının gümrük işlemlerinde muhatabının Gümrük İdaresi olduğu, beraat veya iade kararının davacının ardiye ücretini almaya engel teşkil etmeyeceği, davalının husumet yönünden savunması ile ilgili muhatabının idare olduğu ve davacının ardiye ücretini davalıdan istemesinin bir yasal engelinin bulunmadığı gerekçesiyle, 76.8 64.151.000 TL.nın 12.01.2004 tarihinden itibaren değişen oranlarda reeskont faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiş,kararın davalı vekili tarafından temyizi üzerine Dairemizin 13.03.2007 tarihli kararı ile mahkeme kararı davalı yararına bozulmuştur.

Mahkemece bozma kararına uyularak yükün antrepoya alındığı tarihte antreponun işleticisinin kooperatif olduğu, davacı ile kooperatif arasındaki 9.5.2003 tarihli devir sözleşmesinin BK.nun 179. maddesi anlamında işletme devri niteliğinde olmadığı işletmenin devrinin davacıya geçmediği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.

Dava, antrepo ücretinin tahsili istemine ilişkindir. Mahkemece verilen ilk kararda, davacının ardiye ücretini davalıdan istemesinin bir yasal engelinin bulunmadığı gerekçesiyle, 76.864.151.000 TL.nın 12.01.2004 tarihinden itibaren değişen oranlarda reeskont faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiş,kararın davalı vekili tarafından temyizi üzerine Dairemizin 13.03.2007 tarihli kararı ile mahkeme kararı davalı yararına bozulmuştur. Mahkemece bozma kararına uyularak yükün antrepoya alındığı tarihte antreponun işleticisinin kooperatif olduğu, davacı ile kooperatif arasındaki 9.5.2003 tarihli devir sözleşmesinin BK.nun 179. maddesi anlamında işletme devri niteliğinde olmadığı işletmenin devrinin davacıya geçmediği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Dosya kapsamından, davalı tarafından ithal edilen emtianın, İstanbul Gıda ürünleri Gümrük Müdürlüğü’ne hitaben yazdığı 22.11.2000 tarihli yazı üzerine 30.11.2000 tarihinde dava konusu antrepoya alındığı anlaşılmaktadır. 30.11.2000 tarihli “Ambar Giriş Listesi”nden de ambarın o tarihte dava dışı ... S.S. İstanbul Gıda Toptancıları Mega Site İşletme Kooperatifi tarafından işletildiği anlaşılmaktadır. Davacı vekili, dava konusu deponun işletme hakkının dava dışı ... S.S.

İstanbul Gıda Toptancıları Mega Site İşletme Kooperatifi’nden tüm hak ve borçları ile devralındığını ileri sürerek, 13.05.2003 tarih ve 10898 yevmiye numaralı, sadece davacı tarafın imza ve kaşesini içeren taahhütnameyi sunmuştur. Yükün depoya alındığı tarihte depoyu işleten dava dışı ... S.S.

İstanbul Gıda Toptancıları Mega Site İşletme Kooperatifi de mahkemeye hitaben gönderdiği 28.05.2004 tarihli yazıda, kooperatifçe 1997 tarihinden itibaren işletilen dava konusu sahanın 09.05.2003 tarihinde davacı ... Zeytincilik ve Gıda San ve Tic Ltd Şti.ne aktif ve pasifiyle devredildiğini, dava konusu deponun işletilmesi ile ilgili alacak yada borçları ile bir ilgileri olmadığını bildirmiştir.

Davacı taraf, dava konusu deponun işletme hakkının tüm hak ve borçları ile dava dışı ... S.S. İstanbul Gıda Toptancıları Mega Site İşletme Kooperatifi tarafından kendilerine devredilmesine dair bir sözleşme ibraz etmemiştir. Dairemizin 13.03.2007 tarihli bozma kararında, dava dışı ... S.S.

İstanbul Gıda Toptancıları Mega Site İşletme Kooperatifi ile davacı arasındaki 09.05.2003 tarihli sözleşmenin BK.nun 179.maddesinde düzenlenen “işletme devri” niteliğinde bir sözleşme olmadığı belirtilerek, davacının bu nedenle dava konusu deponun işletmesinin davacı şirkete devredilmesine dair 09.05.2003 tarihli sözleşmeden önceki depo ücret alacağını davacının talep hakkı olup olmadığının değerlendirilmesi gerektiği belirtilmiştir.

Mahkemece, bozma kararı hatalı değerlendirilerek davacının 09.05.2003 tarihli sözleşmeden önceki talep hakkı değerlendirilmediği gibi, 09.05.2003 tarihli sözleşmeden sonraki döneme ilişkin alacağı da kapsayacak şekilde davanın reddine karar verilmiştir.

Bu itibarla mahkemece, davacının sözleşmeden sonraki alacağını talep etmesi haklı olduğu gibi bozma kararından önce bu döneme ilişkin hesap edilen miktar yönünden de usuli kazanılmış hak doğduğu dikkate alınmak suretiyle, davacının, dava konusu deponun işletmesinin davacı şirkete devredilmesine dair 09.05.2003 tarihli sözleşmeden önceki depo ücret alacağını talep hakkı olup olmadığının değerlendirilmesi ile sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiştir.

2- Bozma sebep ve şekline göre davacı vekilinin diğer temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik yer olmadığına,