Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2008/8865 K.2010/12219

Taraflar arasında görülen davada İstanbul 2. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi’nce verilen 03.04.2008 tarih ve 2005/282 - 2008/78 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi duruşmalı olarak davacı vekili tarafından istenmiş olmakla, duruşma için belirlenen 30.11.2010 gününde davalılardan Modelsa Elek. ve Plastik San. Tic. Ltd. Şti. Avukatı ... geldi, davetiye tebliğine rağmen davacı vekili ve diğer davalı ... Plaksit Ltd.

Şti. vekili gelmedi, temyiz dilekçesinin süresinde verildiği anlaşıldıktan ve duruşmada hazır bulunan taraf avukatı dinlenildikten sonra, duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakılmıştı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, davalılardan Modelsa Ltd.

Şti'nin Türkiye'de 50 yıldır üretilen ve satılan "PİS SU KELEPÇESİ" ürünün tasarımını 1997/3258 sayılı çoklu tasarımın 1 nolu sırasında tescil ettirdiğini, aynı sektörde iş yapan müvekkili şirketin işyerinden farklı ürünleri iki kez toplatıp, muhafaza altına aldıran bu davalının şikayeti üzerine davacı şirket yetkilisi hakkında İstanbul 1. Fikri ve Sınai Haklar Ceza Mahkemesi'nin iki ayrı esasına ceza davası açıldığını, müvekkilinin açtığı dava sonunda davalının tescili tasarımının hükümsüzlüğüne karar verildiğini, 554 sayılı KHK'nin 45 nci maddesi uyarınca kararın geçmişe etkili olduğunu, toplatma sonrası gelir kaybına uğradıklarını,

bağlantılı diğer ürünlerin de satılamadığını, davalıların muvazaalı lisans sözleşmesi imzalayıp bu ürünlerin üretim ve pazarlanmasını birlikte yaptıklarını, bu olaylar üzerine davacı müşterilerinin ürünleri iade ettiğini ve yeni mal alımını durdurduklarını, davacı şirketin itibar kaybına da uğradığını, işçi çıkarmak zorunda kaldığını, vergi ödeyemediğini ileri sürerek, 70.000,00 TL manevi ve şimdilik 50.000,00 TL maddi tazminatın faiziyle birlikte tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalı .... Şti. vekili, diğer davalının müvekkili şirketin mallarına el koydurması üzerine açtıkları terkin davasını müvekkilinin malları geri alabilmek için sulh ile sonuçlandırdığını ve diğer davalıdan bedilini ödeyip lisans aldığını, diğer davalı ile muvazaalı anlaşma yapmadıklarını, müvekkiline husumet yöneltilemeyeceğini savunmuştur. Diğer davalı vekili, müvekkilinin şikayet hakkını kullandığını, kesinleşmiş ve uygulanmış kararların hükümsüzlükten etkilenmeyeceğini, diğer davalı ile yaptıkları lisans sözleşmesinin muvazaalı olmadığını, davanın zamanaşımına uğradığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, dosya kapsamına göre, davacının davalılardan Modelsa Ltd. Şti. hakkında açtığı ve kabulle sonuçlanan 2004/284 esas sayılı hükümsüzlük davası kesinleşmeden önce işbu dava açıldığından zamanaşımı süresinin dolmadığı, diğer davalı .... Şti'nin açtığı ve sulh ile sonuçlanan (2002/321 esas sayılı) terkin davası sırasında 11.09.2002 tarihli dilekçe ekinde sunulan dergide yer alan ürün benzerlerinin varlığını Modelsa Ltd.

Şti'nin öğrendiği, bu dergilerin 2004/284 esas sayılı davada verilen kararda dayanak gösterildiği, davacının işyerinde 2004 yılında uygulanan iki ayrı toplatma işleminin, davalı Modelsa Ltd.

Şti'nin kötüniyetini gösterdiği, bilirkişi raporunda toplatma kararı öncesinde davacının kârı daha yüksek iken giderek düştüğünün ve maddi zararın 5.000,00 TL olduğundan bildirildiği, BK'nun 42 nci ve 43 ncü maddesi uyarınca bu meblağa hükmedilmesinin uygun olacağı, 25.000,00 TL manevi tazminat takdirinin hak ve nesafete uygun ve adil olduğu kanaatine varıldığı, diğer davalı ....

Şti'nin davacı hakkında hukuki bir girişiminin bulunmadığı, diğer davalı ile yaptığı lisans sözleşmesinin muvazaalı olduğunu davacının kanıtlayamadığı, sulh protokolü ve lisans bedeli ödemelerinin ticari defterlerde yer aldığı gerekçesiyle davalı .... Şti. hakkındaki davanın reddine, diğer davalı Modelsa Ltd. Şti. Hakkındaki davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararı, davacı vekili ile davalılardan Modelsa Ltd. Şti vekili temyiz etmiştir. 1- Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre davacı vekilinin davalılardan Sistem Ltd. Şti.'ne yönelik tüm temyiz itirazları ile davalılardan Modelsa Ltd. Şti. vekilinin aşağıdaki (2) nolu bendin dışında kalan ve zamanaşımına yönelik olan sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2-Dava, davalının kötüniyetli olarak tescil ettirdiği tasarım tescil belgesine dayanarak davacının maddi ve manevi zararının doğmasına neden olduğundan bahisle maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir. Dairemizin yerleşmiş uygulamasına göre, tasarım tescil belgesinden kaynaklanan hakların kullanılması bu belge ile sağlanan koruma kapsamında olup, tescilli bir tasarımın haksız kullanımından söz edilemez.

Ancak, tasarım tescil belgelerinin hükümsüzlüğü yolundaki kararlar ile sicilden terkinleri sağlandıktan sonra korumaları kalkacak ve bu tarihten itibaren kullanımlarının haksız olduğu ileri sürülebilecektir. Tescilli endüstriyel tasarım sahibi, bu tescil hükümsüz kılınmadıkça tasarımını kullanabilir. Somut uyuşmazlıkta da davalı usulüne uygun şekilde tescil ettirmiş bulunduğu tasarım tescil belgesine dayanarak, yasal şikayet hakkını kullanmıştır.

Tasarım tescil belgesi hükümsüz kılınana kadar şikayet hakkının kötüye kullanılmasından söz edilemez. Mahkemece,554 sayılı KHK'nin 45 nci maddesinde yer alan kötüniyet olgusunun gerçekleştiğinin kanıtlanamadığı nazara alınmadan, yazılı gerekçelerle aksi sonuca varılması ve davanın kısmen kabulüne karar verilmesi doğru görülmemiştir.

3- Bozma sebep ve şekline göre de, davacı vekilinin davalılardan Modelsa Ltd. Şti.ne yönelik tüm temyiz itirazları ile davalılardan Modelsa Ltd. Şti. vekilinin sair temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine gerek görülmemiştir.