Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2009/13502 K.2010/8513

Taraflar arasında görülen davada Gaziantep Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 24.09.2008 tarih ve 2007/19-2008/298 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacı ve davalı ... Nakliyat Tekstil Petrol Tarım İnş.Taah.ve Tic.Ltd.Şti. vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ...tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkili ile ...Dış Ticaret Ltd.Şti. arasında Irak’a yapılacak bir taşıma işi için anlaşmaya varıldığını, müvekkilinin bu taşıma işini yaptırmak için davalı ... Nak.Tekstil Petrol Tarım İnş.Taah.ve Tic.Ltd.Şti. aracılığıyla ...Uluslararası Nak.Tekstil Petrol Tarım İnş.Taah.ve Tic.Ltd.Şti. ile anlaştığını, malların taşındığını ancak teslimin yapılmadığını, malın davalı ......Ltd.Şti. tarafından başkalarına satıldığının öğrenildiğini, müvekkilinin taşınan malın alıcı şirkete teslim edilmemesi nedeniyle malın göndericisi şirkete ödeme yapmak zorunda kaldığını, müvekkilinin uğradığı bu zarardan dolayı davalıların sorumlu olduğunu ileri sürerek, 45.004,5 YTL’nin faiziyle birlikte davalılardan tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... Nakliyat Tekstil Petrol Tarım İnş.Taah.ve Tic.Ltd.Şti. vekili, müvekkilinin davaya konu taşımada taşıyıcı olmayıp acente konumunda olduğunu, bu nedenle meydana gelen hasar ve ziyadan sorumlu bulunmadıklarını, taşınan malların Irak’ta davacı şirket yetkilileri tarafından teslim alındığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

Davalı ... Nak.Tekstil Petrol Tarım İnş.Taah.ve Tic.Ltd.Şti. vekili, müvekkili ile davacı arasında bir taşıma sözleşmesinin olmadığını, davaya konu taşınan mallara ilgili olarak müvekkilinin hiçbir sorumluluğunun bulunmadığını, şoförlerin müvekkilinin talimatı dışında bu taşıma işini gerçekleştirdiklerini savunarak, davanın müvekkili şirket yönünden reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, dava dışı şirkete ait malların Gaziantep’ten gümrüklenerek Irak’a gönderildiği, ancak malların Irak’taki varma yerine teslim edilmediği, bu nedenle ilk/asıl taşıyıcı davacı tarafından gönderen şirkete ödemede bulunulduğu, taşıyıcının ödediği bu tazminatı TTK’nun 787 ve 808 ile devamı maddeleri uyarınca alt taşıyıcılardan isteme hakkının olduğu, davacının davalılardan ...Uluslararası Nak...Ltd.Şti.nin alt taşımayı gerçekleştirdiği hususunu ispat edemediği gerekçesiyle davalı ... Nak.Ltd.Şti. hakkındaki davanın tamamen reddine, diğer davalı hakkındaki davanın ise kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararı, davacı ve davalı ... Nakliyat Tekstil Petrol Tarım İnş.Taah.ve Tic.Ltd.Şti. vekilleri temyiz etmiştir.

1- Dava, davacı tarafından taşınması üstlenilen malların ... dışındaki alıcıya teslim edilmemesi nedeniyle malın göndericisine ödenen tazminatın davalılardan rücuan tahsili istemine ilişkindir.Davacı üstlenmiş olduğu Türkiye-Irak arasındaki taşımanın davalılar tarafından gerçekleştirildiğini, ancak taşınan malların varma yeri olan Irak’ta alıcısına teslim edilmediğini ileri sürerek, gönderene ödediği bedeli davalılardan talep etmektedir.

Davaya konu taşıma, güzergahı ve taşınan malların niteliğine göre bu konuda düzenlenmiş bulunan taşıma senedinde de açıkça yazılı olduğu gibi CMR yani “Eşyaların Karayolunda Uluslararası Nakliyatı İçin Mukavele Sözleşmesi” hükümlerine tabi bulunmaktadır.CMR Konvansiyonu Türkiye tarafından 30.10.1995 tarihinde kabul edilerek,

bu tarihte yürürlüğe girmiştir.T.C.Anayasası’nın 90 ncı maddesinin son fıkrasında usulüne uygun olarak yürürlüğe konulmuş Milletlerarası Antlaşmaların kanun hükmünde bulunduğunun belirtilmiş olmasına göre uluslararası taşımalarda TTK’dan daha sonra yürürlüğe giren ve ülkemiz tarafından onaylanmak suretiyle bir iç hukuk kuralı haline gelen CMR Konvansiyonu hükümlerinin uygulanması gerekmektedir.Bu itibarla, davaya konu taşımanın niteliğine göre uyuşmazlığa CMR hükümlerinin uygulanması gerekirken mahkemece yazılı şekilde iç taşımaya ilişkin hükümler içeren TTK’nun 787,

808 ve devamı maddeleri uyarınca yapılan değerlendirme sonucuna göre hüküm kurulması doğru görülmemiştir.Bu nedenle kararın öncelikle uyuşmazlığın çözümüne esas alınan yasal düzenlemenin doğru olarak tayin edilmemesinden dolayı bozulması gerekmiştir.

2- Bozma neden ve şekline göre de davacı ve temyiz eden davalı ... Nakliyat Tekstil Petrol Tarım İnş.Taah.ve Tic.Ltd.Şti. vekillerinin uyuşmazlığın esasına yönelik temyiz itirazlarının incelenmesine bu aşamada gerek görülmemiştir.