Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2009/5009 K.2010/8991

Taraflar arasında görülen davada Van 1.Asliye Hukuk Mahkemesi’nce verilen 14.01.2009 tarih ve 2008/2 - 2009/5 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi duruşmalı olarak davalı Toprak Sigorta A.Ş. vekili tarafından istenmiş olmakla, duruşma için belirlenen 21.09.2010 gününde davalı Toprak Sigorta A.Ş. vekili Av. ... ile davacı vekili Av.... ve Av.... ve müdahil ...Vasisi... gelip, tebligata rağmen müdahil ...avukatı gelmediğinden, temyiz dilekçesinin süresinde verildiği anlaşıldıktan ve duruşmada hazır bulunan taraf avukatları dinlenildikten sonra,

duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakılmıştı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkili şirkete ait fabrikanın davalı ... şirketi nezdinde yangın sigorta poliçesiyle sigortalı olduğu dönemde çıkan yangın sonucunda uğradığı hasar bedelinin, usulüne uygun müracaata rağmen ödenmediğini ileir sürerek, şimdilik (199.129.764.921.-) TL'nın 16.01.2002 olay tarihinden itibaren ticari faiziyle birlikte davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalı TMSF vekili, müvekkiline husumet yöneltilemeyeceğini savunmuştur.

Davalı Toprak Sigorta A.Ş. vekili, davacıya 02.05.2002 tarihinde (44.920.000.000.-) TL hasar ödemesi yapılarak ibraname alındığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

...vasisi, davacı yanında davaya müdahale talebinde bulunarak, ibranamenin iptalini istemiştir.

Mahkemece, Dairemize ait 15.05.2007 tarihli ilama dayanılarak, davacıya ait fabrikada meydana gelen zararın (141.124.614.918.-) TL olduğu ve davalı ... şirketince ibraname ile ödenen (44.920.000.000.-) TL düşüldüğünde davacının (96.204,61) YTL talep edebileceği gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, anılan meblağın 29.04.2002 temerrüt tarihinden itibaren ticari reeskont faiziyle birlikte davalı Toprak Sigorta A.Ş.'den tahsiline, diğer davalıların husumet ehliyeti olmadığından diğer davalılar hakkındaki davanın reddine karar verilmiştir.

Kararı, davalı Toprak Sigorta A.Ş. vekili temyiz etmiştir.

1-Dosyadaki yazılara, mahkemece uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına ve mahkemece davacının uğradığı zararın Yangın Sigortası Genel Şartları'nın B.5. maddesinde belirtilen şekilde ve sigortalı şeylerin olay tarihindeki kıymetleri esas alınmak suretiyle belirlenmiş bulunmasına göre, davalı Toprak Sigorta A.Ş. vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan ve yerinde görülmeyen diğer temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.

2-Ancak dava, yangın sigorta poliçesinden kaynaklanan alacağın tahsili istemine ilişkin olup davalı ... şirketi vekilince, dava konusu fabrikanın davacı tarafından özelleştirme yoluyla Devletten satın alındığı, tüm makinelerin devir teslim tutanağında belirtildiği, bu tutanağa göre tüm makinelerin değerinin tespitinin mümkün bulunduğu, dava konusu sigorta poliçesinde belirtilen sigorta bedelinin ise anılan makinelerin değerinden az olduğu bildirilmek suretiyle, ısrarlı bir şekilde eksik sigorta savunmasında bulunulmuş, ancak mahkemece davalı vekilinin bu savunması incelenmemiştir.

Menfaat değerinin altında sigorta olarak da ifade edilen eksik sigorta, TTK’nun 1288. maddesinde düzenlenmiş olup sigorta bedelinin sigorta menfaat değerinin altında düzenlenmesi halini ifade etmektedir.

Yangın Sigortası Genel Şartları'nın A.5. maddesinde de, poliçede belirtilen sigorta bedelinin, sigorta edilen menfaatin hasara uğradığı andaki değerinden düşük olması ve menfaatin bir kısmının hasara uğraması halinde, sigortacının aksine sözleşme bulunmadıkça, sigorta bedelinin sigorta değerine olan oranı neden ibaretse zararın o kadarından sorumlu olacağı bildirilmek suretiyle eksik sigorta hususu düzenlenmiştir.

Eksik sigortanın söz konusu olduğu halde sigorta menfaat değerinin tamamen kaybında bir sorun yoktur. Bu durumda sigortacı, sigorta bedelinin tamamını ödemek durumundadır. Kısmi hasar veya kayıpta ise sigortacı, sigorta bedelinin sigorta ettirilen menfaat değerine olan oranı hesaplanmak suretiyle (proporsiyon kuralı çerçevesinde) bu oranda indirim yaparak ödeme bulunur.

Bu durum karşısında mahkemece, davalı ... şirketi vekilinin eksik sigorta savunması yukarıda açıklanan şekilde incelenip değerlendirilmeden, eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm tesisi doğru görülmemiş, kararın bozulması gerekmiştir.