Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2010/11021 K.2013/2604

Taraflar arasında görülen davada ... 4.Fikrî ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi’nce verilen .../05/2010 tarih ve 2006/566-2010/105 sayılı kararın duruşmalı olarak incelenmesi taraf vekilleri tarafından istenmiş olup, duruşma için belirlenen 22.01.2013 günü hazır bulunan davacı-karşı davalı vekili Av. ... ile davalı-karşı davacı vekili Av. ... ve Av. Aslı İstanbullu dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkilinin 153362 ve 2001 01134 nolu ambalaj şekli markasının bulunduğunu, şekil markalarının özgün bir kompozisyon olduğunu, KINDER BUENO ve DUPLO adlı ürünler üzerinde özgün ambalaj tasarımlarının kullanıldığını, davalının ise, müvekkilinin marka haklarına ve özgün nitelikteki ürün ve ürün ambalaj kompozisyonlarından kaynaklanan haklarına tecavüz ve haksız rekabet eden fiillerde bulunduğunu, müvekkilinin markalarının ayırt edilemeyecek ölçüde benzerlerinin davalı tarafından kendi ambalajları üzerinde kullanıldığını, ambalaj kompozisyonlarının ve ürün şekillerinin taklit edildiğini,

bundan dolayı marka ve ürün ambalajlarıyla karışıklık yaratıldığını ürün şekilleri nedeniyle de taklidin söz konusu olduğunu, davalının, davacının kompozisyon tarzını ve bu kompozisyonlarda yer alan unsurların neredeyse birebir taklit ettiğini, özgün ürün şekli nedeniyle de taklidin söz konusu olduğunu, davalının bu eylemlerinden dolayı müvekkilinin itibar kaybı maddi ve manevi zararlara uğrayacağını ileri sürerek NUTYMAX markalı davalı ürün ve ambalajlarının,

davacının 153362 nolu ambalaj şekli markasına karşı iltibas suretiyle marka tecavüzü ve KINDER BUENO ve DUPLO markalı ambalaj kompozisyonlarını ve özgün ürün şekline iltibas suretiyle yarattığı haksız rekabetin tespitine, davalının müvekkilinin KINDER BUENO ve DUPLO ürün ambalajlarında kullanılan renk, dizayn ve kompozisyonun aynısını veya iltibas yaratacak benzerlerini kullanmasının önlenmesine, verilecek kararın ilanını talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, ürün ambalajlarında kullanılan NUTYMAX markasının dava dışı Vizyon Ltd. Şirketi adına 2003 023774 sayı ile tescilli olduğunu, ambalaj şekli markasının ise 2004 40332 sayı ile tescil başvuru işlemlerinin devam ettiğini, dolayısıyla markaya tecavüzün ve haksız rekabetin söz konusu olmadığını, ürün ve ambalajlar yönünden karıştırma ihtimalinin bulunmadığını, ürün şeklinin özgün olmayıp dünyada herkesçe kullanılan şekil olduğunu, bütün sütlü çikolata ürünlerinde süte yollama yapılarak bazen süt kovasıyla bazen akan ya da saçılan süt resmi ile bazen de süt bardağıyla çikolatanın sütle ilgisinin vurgulanmak istendiğini, fındıklı bir çikolata ürününde fındığın kullanılmasının

doğal olduğunu, davacının dayandığı marka ve ambalaj tasarımlarındaki figürlerin tüketicinin tercihini etkilemeyen hiçbir ayırt edici gücü bulunmayan figür ve unsurlar olduğunu, NUTYMAX markaları nedeniyle bu markalar hükümsüz kılınmadan müvekkiline karşı dava açılmayacağını savunarak asıl davanın reddini istemiş ve karşı davasında ise;

davacının 2001 01134 ve 153362 nolu markalarının tescil edilemeyecek türden markalar olduğunu bu markalarda yer alan figürlerin ticaret alanında herkes tarafından kullanılan işaretler niteliğinde olduğunu, içindeki ürünün cinsini ve vasfını göstermesi bakımından zorunlu olduğunu, tek bir kişinin tekeline verilemeyeceğini, kompozisyonların özgün olmadığını, ürün şeklinin de özgün olmadığını, dünyada herkesçe kullanılan şekiller olduğunu, ayırt ediciliğinin bulunmadığını, ileri sürerek davacı-karşı davalıya ait 153362 nolu marka ile 2001 01134 nolu markanın hükümsüzlüğüne ve sicilden terkinine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, asıl davada davacının dayandığı markalar 153362 ve 2001 01134 tescil numaralı markalar olup her iki markada sütlü ve çikolatalı ürün ambalajı figürleri olduğu, uyuşmazlığın ürün ambalajı tasarım ve şekil markası kompozisyonundan kaynaklandığı, davacının tescilli markaları ve ürünler üzerindeki tasarım ve ambalaj şekilleri ile davalıya ait ürün ambalaj ve şekillerinin birebir aynı olmadığı,

ürünün sütlü ve çikolatalı gofret türünden ürün olması nedeniyle, ürün içeriği hakkında tüketiciye bilgi verilebilmesi için bu gibi ürünler üzerinde süt, fındık gibi maddelerin resimlerinin bulunmasının doğal olduğu, bu gibi ürünlerin şekillerini ambalaj üzerinde marka olarak kullanan kimseler, bunların başkaları tarafından da kullanmalarına katlanmak durumunda olduğu, ürünün şekli nedeniyle de koruma elde edilmesi mümkün olmayıp KHK’nın 5. maddesinde markanın mal veya ambalajıyla birlikte tescil ettirilmesi durumunda mal veya ambalaj tescilinin marka sahibine mal veya ambalaj için inhisari bir hak sağlamadığının açıkça belirtildiği,

davalının ürünündeki kompozisyon, ambalaj içindeki ürünün niteliklerini ön plana çıkararak, ürünün tüketici tarafından satın alınmasını sağlamaya yönelik olduğu, bu nedenle davacının marka tescillerinden kaynaklanan haklara tecavüz ve haksız rekabet iddialarının yerinde görülmediği, karşı davada ise, dava konusu her iki markanın da tek bir ürünün şeklini içermeyip birkaç ürün şeklinden ibaret bir kompozisyon niteliğinde olduğu ayırt ediciliği zayıf olmasına ve koruma kapsamının dar olmasına rağmen her iki marka yönünden hükümsüzlük koşullarının oluşmadığı gerekçesiyle asıl davanın ve karşı davanın reddine karar verilmiştir.

Kararı, taraf vekilleri temyiz etmiştir. 1-Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davalı-karşı davacı vekilinin tüm temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

...-Davacı-karşı davalı vekilinin temyiz itirazlarına gelince; asıl dava, davacının 153362 ve 2001/01134 nolu ambalaj şekli markasının bulunduğu, şekil markalarının özgün bir kompozisyon olduğu, KINDER BUENO ve DUPLO adlı ürünler üzerinde özgün ambalaj tasarımlarının kullanıldığı,

NUTYMAX markalı davalı ürün ve ambalajlarının, davacının marka haklarına ve özgün nitelikteki ürün ve ürün ambalaj kompozisyonlarından kaynaklanan haklarına tecavüz ve haksız rekabet teşkil ettiği iddiasına dayalı haksız rekabetin, markaya tecavüzün tespiti ile davalı-karşı davacının, davacı-karşı davalının KINDER BUENO ve DUPLO ürün ambalajlarında kullanılan renk, dizayn ve kompozisyonun aynısını veya iltibas yaratacak benzerlerini kullanmasının önlenmesi istemine, karşı dava ise, davacı-karşı davalıya ait 153362 nolu marka ile 2001 01134 nolu markanın hükümsüzlüğüne ve sicilden terkinine karar verilmesi istemine ilişkindir.

Mahkemece yapılan yargılama sonucu, davalı-karşı davacının ürünündeki kompozisyonun,

ambalaj içindeki ürünün niteliklerini ön plana çıkararak, ürünün tüketici tarafından satın alınmasını sağlamaya yönelik olduğu, bu nedenle davacının marka tescillerinden kaynaklanan haklara tecavüz ve haksız rekabet olmadığı gerekçesiyle asıl davanın reddine karar verilmiş ise de, dosyada davacı- karşı davalı tarafından sunulan ...

4. Fikri Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi'nin 2007/183-2009/241 sayılı dosyasında davalı-karşı davacıya ait 2004/40332 nolu NUTYMAX+ Şekil ibareli başvuru ile davacı-karşı davalıya ait 15362, 2001/01134 nolu (işbu davada da dayanılan) şekil markaların iltibasa yol açacak şekilde benzer olduğu gerekçesiyle ... ... kararının iptali istemi ile işbu davacının davacı-karşı davalısı ... aleyhine açılan davanın reddine ve yine birleşen işbu davanın davacı-karşı davalısı ... tarafından açılan kısmen redde ilişkin ... ... kararının iptali davasının ise kısmen kabulüne karar verilmiş ve anılan karar taraf vekillerinin temyizi üzerine Dairemizin

....01.2002 gün ve 2010/2188-2012/665 sayılı karar ile onanmıştır. Bu durumda mahkemece ... 4. Fikri Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi'nin 2007/183-2009/241 sayılı dosyası celbedilerek ve gerektiğinde çelişkiyi giderecek uzman bir bilirkişiden rapor alınarak tarafların iddia ve savunmaları üzerinde durulup sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiş kararın bozulması gerekmiştir.