Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2010/12911 K.2012/18231

Taraflar arasında görülen davada Bursa 1. Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 02.06.2010 tarih ve 2008/146-2010/284 sayılı kararın duruşmalı olarak incelenmesi taraf vekilleri tarafından istenmiş olup, duruşma için belirlenen 13.11.2012 günü hazır bulunan asıl davada davacı-birleşen davada davalı vekili Av. ... ile asıl davada davalı-birleşen davada davacı vekilleri Av. ... ve Av. ... dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı birleşen davanın davalı vekili, müvekkilinin acentesi olduğu gemi vasıtasıyla gelen 117 adet konteyner malın alıcıları tarafından teslim alınmaması nedeniyle devlet malı haline geldiğini, yapılan tasfiye işlemleri sonucu satılan eşya liman sahasından teslim alınarak konteynerlerin boşaltıldığını, boşalan 117 adet konteynerin teslimi gerekirken davalının ardiye ücretinin ödenmediğinden bahisle müvekkilinin bu istemini reddettiğini, davalının bir ardiye alacağı bulunsa bile bunun muhatabının müvekkili olmadığını,

temerrüt tarihi olan 02.08.2004 tarihinden dava tarihi 26.10.2004 tarihi arasındaki 84 gün için günlüğü 350,00 USD’den 29.400 USD zararları olduğunu ileri sürerek, fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak 29.400 USD’nin tahsilini talep etmiş, ıslahla dava tarihini takip eden 27.10.2004 tarihinden ıslah tarihi olan 20.03.2009 tarihine kadar geçen 1602 gün için 560.700 USD olmak üzere toplam 590.100 USD’nin faizi ile birlikte tahsilini talep ve dava etmiş, birleşen davaya cevabında, müvekkilinin Blue Conteineir SA Panama’nın acentesi olup davanın doğrudan Martı AŞ’ye yöneltilemeyeceğini,

dava konusu konteynerlerin malların millileştirilmesine kadar alıcı Vesta A.Ş. tarafından millileştirilmesinden sonra ise davacı Gemport A.Ş. TASİŞ ve ...E.K Hurda San. A.Ş. tarafından boşaltılmaları gerekirken boşaltılmadığını, davacının müvekkilinden ardiye ücreti alacağı bulunmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

Davalı, birleşen davanın davacısı vekili, dava konusu 117 adet konteynerin kamusal niteliği olan gümrüklü sahada bulunduğunu, davacıya teslimi için Gemlik Gümrük Müdürlüğü’nün konteynerlerin kime teslim edileceğini gösterir bir teslim yazısı yazması .../... 2010/12911 2012/18231

S/2

gerektiğini, dava konusu malların gümrükten çekilmemesinin sebebinin davacı ile dava dışı alıcı firma Vesta A.Ş. arasındaki navlun alacağı ihtilafı ve söz konusu malların ithalat rejimine uygun olmaması nedeniyle yurda girişine izin verilmeyip tasfiyeye tabi tutulması olduğunu, müvekkilinin eylemi ile davacının zararı arasında illiyet bağı bulunmadığını, aksine müvekkilinin davacıdan ardiye ücreti alacağı bulunduğunu savunarak, asıl davanın reddini istemiş, birleşen davada konteynerlerin limana giriş tarihi olan 07.11.1999 tarihinden 20.12.2002 tarihine kadar işlemiş 548 günlük 623.610 USD ardiye ücreti alacağı bulunduğunu ileri sürerek, anılan meblağın davalılardan tahsilini talep ve dava etmiştir.

Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamına göre, 07.11.1999 tarihinde Gemlik Gümrük Müdürlüğü denetiminde davalı işletmenin depolarına alınan 117 adet konteyner içindeki emtia dava dışı Vesta Seramik A.Ş’ye ait olup bu firmanın serbest dolaşım girişim işlemlerini gerçekleştirememesi nedeniyle malların tasfiye işlemine tabi tutulduğu, tasfiye işleminin uzaması nedeniyle bakanlık onayı ile imha edilmek üzere MKEK. Hurda San.

A.Ş’ye hurda olarak verildiği ve MKEK Hurda San.

A.Ş’nin de 09.07.2004 tarihinde ihale suretiyle Sinan ÖZOK’a sattığı, konteynerlerin içindeki eşyaların 02.08.2004 tarihinde boşaltılarak alıcısına teslim edildiği, bu süreçte herhangi bir ardiye ücreti tahsil edilmediği, tasfiye işlemleri devam ederken davalı Gemport A.Ş’nin Tasfiye Tüzüğü hükümleri uyarınca eşyanın satış bedeli üzerinden %15 oranındaki ardiye ücretini Tasfiye İşleri Genel Müdürlüğü, MKEK Hurda San A.Ş. ve Sinan ÖZOK şirketlerinden hangisinden tahsil edileceğini Maliye Bakanlığı Tasfiye İşleri Döner Sermaye İşl.

Genel Müdürlüğü’ne hitaben yazılan 04.08.2004 tarihli yazısı ile sorarak ardiye ücretinden davacının sorumlu olmadığını bildiğini gösterdiği, davacının ihtarına rağmen boş konteynerleri davacıya teslim etmediği ve konteynerlerin bir gümrük rejimine tabi tutulmasını engellediğinden konteynerler işletme dışı kalarak davacının zararına neden olduğu,

ıslah dilekçesi ile ancak dava tarihine kadar olan ve saklı tutulan fazlaya ilişkin alacaklar talep edilebilip dava tarihinden sonra oluşan zararlar yeni bir dava ile istenebileceğinden davacı vekilinin ıslah talebinin reddi gerektiği, asıl davada davalının davacıya ait konteynerleri boşaltılma tarihi olan 02.08.2004 tarihinden dava tarihine kadar iade etmeyerek 29.400,00 USD zararına sebebiyet verdiği,

birleştirilen dosyada ardiye ücreti alacağının sorumlusunun davalılar olmadığı gerekçesiyle asıl davanın kısmen kabulü ile 29.400 USD’nin dava tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, davacının ıslah talebi yönünden fazlaya ait istemin reddine, birleşen davanın reddine karar verilmiştir.

Kararı, taraf vekilleri temyiz etmiştir.

Dosyadaki yazılara, mahkemece uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmaması ile dava dışı alıcı tarafından ithal işlemlerine teşebbüs edilip malların ikinci el olması nedeniyle ithalat rejimine uygun olmamasından dolayı yurda girişine izin verilmeyip tasfiyeye tabi tutulması nedeniyle taşıyıcının ardiye ücretinden sorumluluğunun söz konusu olmamasına, bu sebeple davalı karşı davacı Gemport Liman ve Depolama AŞ’nin konteynerlerin iadesini ardiye ücretinin ödenmesi koşuluna bağlamasının hukuka aykırı bulunmasına,

bilirkişi raporuna karşı konteynerler arasında 20’lik konteyner bulunduğu yolunda bir itiraz ileri sürülmediği gibi bu hususun temyiz itirazına da konu edilmemesine ve dosya kapsamından da 20’lik konteyner bulunduğunun anlaşılamamasına ve her davanın açıldığı tarih itibariyle karara bağlanmasının usul hükümleri uyarınca zorunlu bulunmasına, Gemport A.Ş’nin konteynerlerin teslimini

ardiye ücreti ödeme koşuluna bağlaması nedeniyle konteyner sahibi taşıyıcının diğer işlemleri yapmamasının neticeye müessir bulunmamasına, kaldı ki dosya içeriğinden davacının konteynerleri bir gümrük rejimine tabi tutmak için işlemlere başladığının da anlaşılmış bulunmasına göre taraf vekillerinin tüm temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.