Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2010/556 K.2011/8675

Taraflar arasında görülen davada Ankara 1. Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 15.10.2009 tarih ve 2006/284-2009/688 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, uluslararası taşımacılık yapan müvekkili aracılığıyla davalı şirkete Thorworks Industries Inc. tarafından 05.02.2005 tarihli konişmento ile NewYork'dan İstanbul'a yük gönderildiğini, taşıma işleminin gerçekleştirildiğini, 20.05.2005 tarihinde tahliye işleminin tamamlandığını, ancak davalı şirketin, konişmentoya konu yükün teslim ordinosunu teslim almış olmasına rağmen yükü teslim almadığını, navlun sözleşmesi gereği yükün bekletildiğini, konteynerde taşınan yüke ilişkin ardiye ve demuraj bedeli borcunun istenilmesine rağmen ödenmediğini, davalının malı çekmediğini,

konteynerin tahliye edilmediğini ileri sürerek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile 30.306,86 USD ardiye ve demuraj bedelinin dava tarihinden itibaren reeskont faiziyle tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir

Davalı vekili, İnternet Shipping Line İnc şirketiyle taşıma sözleşmesi yaptıklarını, davacı ile bir ilişkilerinin olmadığını, davacının aktif husumet ehliyetinin bulunmadığını, malzemelerin yanıcı olması nedeniyle özel bir depoya alınması gerektiğini savunarak davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, konişmentodaki İnternet Shipping Lines İnc as Agent Turkon Line-Carrier (Turkon Line-taşıyanın temsilcisi olarak İnternet Shipping Lines İnc) ibaresi incelendiğinde, nam ve hesabına konişmento düzenlenen kişinin "Turkon Line" olduğu, İnternet Shipping Lines, İnc'nin ise, taşınan Turkon Line'in vekili olarak hareket ettiği, yine bu konişmentoda, İnternet Shipping Lines, İnc.'in "forwarding agent"(gönderici vekili) buna karşılık davacının (İnternet Taş ve Tic Ltd Şti) nin ise, "destination agent" (varış vekili) olduğu,

davacının konişmentoya göre davalı ile aralarında bir taşıma sözleşmesi ilişkisi olduğunu ispatlayamadığı bilakis, davacının davalının bir vekili olarak taşıma işinde rol aldığı ve taşıma konusu eşyanın İstanbul'a kadar taşınması organizasyonunda yer aldığı, bu durumda davacı ile davalı arasında Borçlar Kanununun 386 ve davamı maddelerinde düzenlenmiş bulunan bir vekalet ilişkisinin varlığını kabul etmek gerektiği, Internet Shipping Lines Inc ile davacının aynı tüzel kişi olmadığı, davacı ile davalı arasındaki ilişkinin taşıma işleri komisyonculuğu ya da acentelik boyutuna ulaşıp ulaşmadığının anlaşılamadığı,

konişmentoda surastarya süresine ve ücretine yollama yapan bir hükme de rastlanılmadığı, dolayısıyla surastarya ücretinin doğmayacağını, gönderilen konumundaki davalının konişmentodan doğan mali külfetlerden sorumlu tutulabilmesi için konişmentoda mali külfetlerden gönderilenin taşıtan ile birlikte sorumlu olduğuna dair bir kayıt bulunması gerektiği, konişmentoda böyle bir kayıt yer almadığı,

emtia, gönderilen tarafından telim alınmış olmadığı için davalının konişmento gereğince ödenmesi gerekli olan ardiye ve surastarya ücretinden sorumlu tutulamayacağı, ardiye ve surastarya taleplerinin, bu tür taşıma alacaklarının muhatabı ve taşıma sözleşmesinin tarafı olan taşıtan konumundaki Thorworks İndustries İnc'ye yöneltilmesi gerektiği kanaatiyle davanın husumetten reddine karar verilmiştir.

Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir. Dava, uluslararası denizyolu taşımasından kaynaklanan ardiye ve demuraj bedelinin tahsili istemine ilişkindir. Mahkemece davacı vekilinin itirazda bulunduğu ikinci bilirkişi heyetinin raporu dikkate alınarak pasif husumet yokluğundan davanın reddine karar verilmiştir. Dosyada konişmentonun onaylı tercümesi olmadan, ilk bilirkişi heyeti ile ikinci bilirkişi heyetinin raporları arasındaki çelişki giderilmeden, davacı vekilinin ikinci rapora itirazları karşılanmadan, ilk rapora dayanılmamasının gerekçesi dahi tartışılmadan davanın reddine karar verilmesi doğru görülmemiş, bozmayı gerektirmiştir.