Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2010/6577 K.2012/6374

Taraflar arasında görülen davada Gaziantep Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 16/12/2009 tarih ve 2008/442-2009/492 sayılı kararın duruşmalı olarak incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş olup, duruşma için belirlenen 17/04/2012 günü hazır bulunan davacı vekili Av. ... ile davalı vekili Av. .... dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkil ile davalı arasında düzenlenen Endüstriyel Paket Yangın Sigortası Poliçesinde risk gurubu olarak 4.organize sanayi bölgesinde bulunan "nebati yağ fabrikası"nın gösterildiğini, yağ fabrikasının 06.07.2008 tarihinde çıkan yangın sonucu hasarlandığını, rizikonun davalı şirkete 06.07.2008 tarihinde ihbar edildiğini, ekspertiz çalışması sonucunda meydana gelen yangının sigorta teminatı içinde kaldığı hususunda bir uyuşmazlık çıkmadığını,

yine ekspertiz çalışması sonucunda toplam hasar tutarının 9.837.418,89 TL bulunduğunu ancak eksik sigorta yaptırıldığından bahisle ödenecek tazminatın 6.285.523,48 TL olarak hesaplandığını, hasar tutarı konusunda davalı ... ile müvekkilinin mutabakat sağladığını, ancak eksik sigorta konusunda mutabakat sağlanamadığını, yapılan ödemenin bu nedenle ihtirazi kayıtla alındığını, müvekkil şirketin sözleşmenin yapılması aşamasında fabrika binasına bitişik olmayan ve bahçe içinde bulunan ham yağ tankları ile içinde bulunan emtiayı sigorta ettirmediğini, bu durumda ham yağ tanklarının ve içindeki emtianın sigorta korumasında olmaması gerektiğini,

sigorta poliçesine "açıktaki muhteviyatın sigortalanmadığı" şerhinin düşüldüğünü, ham yağ tanklarının sigorta ekspertiz raporunda da belirtildiği üzere tesisi çevreleyen bahçe içinde fabrika binasında ayrı olarak bulunduğunu, binaya bitişik olmadıklarından bahçe içinde yer alan unsurlardan olduklarını, sözkonusu ham yağ tanklarının ve içindeki ham yağın sigorta teminatına dahil olmadığı için sigorta bedeli hesabında dikkate alınmaması gerektiğini, davalı şirketin müvekkilini eksik sigorta ve sonuçları hususunda aydınlatmadığını,

ileri sürerek eksik ödenen tazminat nedeniyle 2.812.197 TL zarardan fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere 50.000 TL tazminatın faizi ile birlikte tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, sigorta poliçesinde dain mürtehin olarak Denizbank A.Ş.

Gaziantep Şubesinin gösterildiğini tazminat talep etme hakkının öncelikle rehinli alacaklıya ait olduğunu, mutabık kalınan hasar tutarının 9.837.418,89 TL olduğunu, ancak yapılan çalışmalar sonucunda emtia ve makine tesisat kalemlerinde sigorta bedeli ile sigorta değeri arasında nispetsizlik olduğunun tespit edildiğini, eksik sigorta hükümlerinin uygulandığını, bunun sonucunda ödenecek tazminatın 6.285.523,48 TL olarak bulunduğunu, bu bedelden avans olarak ödenen 2.000.000 TL düşülerek rehin alacaklısı bankaya 25.09.2008 tarihinde ihtirazı kayıtla ödendiğini,

makine ve tesisat tanımı içerisinde değerlendirilen ham yağ tankları ve bu tankların içerisinde bulunan ham yağ emtiasının poliçe teminatı içerisinde olmadığına dair müvekkili şirkete ulaşan bir talep veya bu talebe ilişkin bir belge bulunmadığını, ayrıca poliçede de böyle bir kaydın olmadığını ayrıca böyle büyük bir tesiste yer alan bina emtia,makine tesisat ve dekorasyon kalemlerine ait toplam 19.397.000 TL’ lik değerin sigorta teminatı altına alınmasına karşılık 8.609.143,53 TL değerindeki tank ve emtia için davacı vekilinin sigorta teminatı altına alınmadığı iddiasının inandırıcı olmadığını,

bu notun konulma amacının olması gerekli yerde muhafaza edilmeyen çimento, kömür gibi emtianın yağmur kar vb. gibi rizikolara karşı atmosferik şartlardan kolayca etkilenebilecek emtialar için konulan standart bir terim olduğunu, kaldı ki ham yağ tanklarının içindeki emtianın başka bir şekilde kullanılmasının ve muhafaza edilmesinin mümkün olmadığını, ayrıca fabrika binası içerisinde olmayıp fabrika alanı içerisinde yer alan kamyon kantarının hasar hesaplaması içerisinde yer aldığını ve bu kantar için davacıya 38.000 TL ödendiğini, ham yağ tanklarının fabrika binası içerisinde yer aldığını,

bu tankların borular vasıtasıyla fabrika içerisindeki makine ve tesisata bağlı bulunduğunu, eksik sigorta ile ilgili olarak TTK'nun 1288.maddesinin düzenleme getirdiğini, kanunu bilmemenin mazeret olarak ileri sürülemeyeceğini, davacıya sigorta poliçesi ile birlikte Sigorta Genel Şartlarını ihtiva eden kitapçığın verildiğini savunarak davanın reddini talep etmiştir.

Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, bu tankların yapılış amacının fabrikanın ham yağ ihtiyacını muhafaza etmek ve üretim için buradan ham yağ temin etmek olduğu, tankların müştemilat olmadığını iddia etmenin hayatın olağan akışına ve bu büyüklükteki bir yağ fabrikasının çalışma tarzına uygun olmadığı, açıktaki muhteviyattan kastın davalının da savunduğu üzere açık olarak her türlü atmosferik dış şartlara karşı korumasız olarak bırakılan şeyler olduğu,

sigorta kapsamında bulunan bir yağ fabrikasının mütemmim cüzi olan ve boru tesisatı ile üretim sistemine bağlı ve basiretli bir tacirin sigorta kapsamında bırakabilmeyi göze alacak kadar değeri düşük olmayan aksine değeri oldukça yüksek olan 7 adet ham yağ tankını ve içindeki emtiayı sigorta kapsamı dışında bırakmasının beklenemeyeceği, riziko gerçekleştiğinde kısmi hasarın meydana gelmesi ve yağ tanklarıyla içindeki emtianın zarar görmemesi üzerine eksik sigorta hükümlerinin uygulanmasının gündeme geldiği eksik sigorta ile ilgili olarak yeterli açıklama bulunan genel şartların davacıya poliçe ile birlikte teslim edildiği,

böylece eksik sigorta hususunda davacının bilgilendirildiği, kaldı ki sigorta bedellerinin davacının kendi beyanı ile belirlendiği, sigorta şirketinin bedelin belirlenmesinde bir katkısı ve yönlendirmesi olmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir. Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön olmamasına, uyuşmazlığın toplandığı noktanın hukuki mahiyet arz etmesine ve bu hususun takdirinin de hakime ait olacağının tabi bulunmasına göre davacı vekilinin tüm temyiz itirazları yerinde değildir.