Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2011/14352 K.2013/16888

Taraflar arasında görülen davada Karşıyaka 1. Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 24.02.2010 tarih ve 2007/343-2010/44 sayılı kararın duruşmalı olarak incelenmesi davalılar vekili tarafından istenmiş olup, duruşma için belirlenen 24.09.2013 günü hazır bulunan davacı vekili Av. ...... ile davalılar vekili Av.... dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik Hakimi .... tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkili şirketin Aliağa'da bulunan tesislerinde kullanım dışı kalmış gemilerin sökümü işi ile iştigal ettiğini, müvekkili tarafından Şili'den "Blanco Encalada" isimli eski bir donanma gemisinin tesislerinde sökülmek üzere satın alındığını, geminin satın alınmasından sonra müvekkili tarafından İngiltere'de mukim Tysers isimli sigorta brokeri vasıtasıyla Hardy Underwriting Group Plc altında faaliyet gösteren Hardy Syndicate isimli sigorta şirketi nezdinde 260.000 USD sigorta primi karşılığı sigortalandığını,

sigorta şirketinin sigortayı yapmak için öne sürdüğü şartlardan birinin Hollanda'da mukim Bureau Vogtschmidt B.V isimli sörvey ve eksperlik şirketinin atanarak geminin yedekleme işlemlerini ve hazırlıklarını kontrol ederek "Yedekleme Sertifikası" vermesi olduğunu,

bu şart uyarınca müvekkili tarafından sigorta eksperinin atandığı ve sigorta eksperinin Şili'nin Talcahuano limanında geminin çekilmesi için anlaştığı "Sandy Cape" isimli römorkörün deniz yolculuğuna hazırlık için gözlem ve incelemelere başladığını ve sigorta eksperinin talimatları doğrultusunda hazırlıkların yapılarak sigorta eksperi tarafından gemiye "Yedekleme Sertifikası" verilerek gemiye ve römorköre sefer için izin verildiğini, yedekleme esnasında 18.12.2006 tarihinde Römorkör geminin yana yattığını ve su aldığının tespit edildiğini,

bu sebeple geminin 22.12.2006 tarihinde Panama'nın Bilboa limanına girerek geminin tam ziya olmasını engellemek üzere tamirlerin yapılmasının sağlandığını, tamirlerin ve işlemlerin yapıldığı Bilboa ve Panama City'de sigorta eksperinin gemiye gelerek yolculuğun geri kalan bölümü için yeni bir "Yedekleme Sertifikası" verdiğini, müvekkili tarafından hasar talebini sigorta brokeri vasıtasıyla davalılara sunduğunu,

ancak davalıların sigorta bedelini ödemediğini ileri sürerek fazlaya ilişkin tüm talep hakları saklı kalmak kaydıyla sigorta poliçesinde bulunan muafiyet düşüldükten sonra kalan 347.302,40 USD ve 21.850 Euro tutarındaki sigorta hasar tazminatının dava tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalılar, davaya yanıt vermemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma, toplanan kanıtlar, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, davacı şirket tarafından 1962 yapımı "Blanco Encalada" isimli eski savaş gemisinin satın alındığı, geminin Tulcuhuano Şili'den Panama kanalı kullanılmak suretiyle Aliağa'ya getirilmesi ve geminin "Sandy Cape" isimli römorkör tarafından çekilmesine karar verildiği, bu aşamada davacı tarafın Tysers Co.

Ltd. isimli şirket aracılığıyla "Blanco Encalada" isimli gemisini tekne sigorta sözleşmesi ile sigorta himayesine aldırdığı, Tekne sigorta sözleşmesi Açık Taahhütler kısmında bahsedildiği üzere yolculuğun 90 günü geçmemesi ve römorkör, çekici ve sefer düzenlemeleri ile sefer öncesi liman risklerinin onayı için John Waite ve/veya Bureau Vogtschmidt zikredildiği ve bu meyanda davacı tarafından Bureau Vogtschmidt firmasını sigorta eksperi olarak atadığı,

Theodor Karioen isimli sörvey tarafından çekilen gemi ve römorkör için 6 Beaufort hava şiddeti ve 2 metre dalga yüksekliğinden fazla deniz koşullarında seyretmemek kaydı ile 02.12.2006 tarih ve 5894 nolu yedekleme/çeki sertifikasının düzenlendiği ve davacı firmaya 21.11-03.12.2006 tarihleri arasındaki sörvey hizmet bedelinin 19.12.2006 tarih ve 4001895 nolu fatura ile iletildiği,

02.12.2006 tarihinde Şili'nin Tulcuhuano limanından yedekleme esnasında çeki römorkörü tarafından 18.12.2006 tarihinde geminin su aldığı ve yan yattığının bildirildiği ve 22.12.2006 tarihinde Panama'nın Bilboa limanında davalı tarafından acentesi aracılığıyla gerekli tamirlerin yapıldığı, bu onarım sonucu Bureau Vogtschmidt ekspertiz firması sörveyince düzenlenmiş olan Ocak 2007 tarih ve 5939 nolu yeni yedekleme/çeki sertifikasının verildiği ve çeki operasyonu belge ve yazışmalara göre 02.03.2007 tarihinde Aliağa limanında sona erdiği,

Underwriters'lardan sadır 03.07.2007 tarihli red mektubu uyarınca ilk survey ile olay sonrasında yapılan surveylere atıf yapılarak ödemenin yapılmayacağı işaret edilmiş ise de "Çeki Onay Sertifikası" düzenleyerek yazılı olarak çekiye olur veren Underwriters'ın bu kere yazılı onaya rağmen ödeme yapmaktan imtina ettiğinin anlaşıldığı, davalıların hizmetin verilmediği, hizmet bedelinin fahiş olduğu yönünde savunmalarının görülmediği,

Çeki Onay Sertifikası sırasında denetlenip onay verildiği anlaşılan vakıalar nedeniyle olay sonrasında tazminat ödenme talebinin reddedildiği dikkate alındığında davalıların gemide meydana gelen hasardan sorumlu oldukları gerekçesiyle davanın kabulü ile taktiren 347.302,40 USD’nin dava tarihinden devlet bankalarının bir yıl vadeli bir USD’ye uyguladıkları en yüksek mevduat faizi ile birlikte, 21.850 Euro’nun da dava tarihinden itibaren devlet bankalarının bir yıl vadeli, bir Euro’ya uyguladıkları en yüksek mevduat faizi ile birlikte davalılardan tahsiline karar verilmiştir.

Kararı, davalılar vekili temyiz etmiştir.

1- Dava, Tekne Sigorta Poliçesine dayalı tazminat istemine ilişkindir. Mahkemece İngiltere’de yerleşik davalılara duruşma gününü bildirir davetiye çıkarılmış ise de, yapılan tebligatta 1086 sayılı HUMK. 213/II. maddesine uygun meşruhatın bulunmadığı dosya kapsamından anlaşılmaktadır. 1086 sayılı HUMK’na göre mahkeme tarafları duruşmaya çağırmak zorundadır. Fakat taraflar çağrıldıkları duruşmaya gelmek zorunda olmadıkları gibi zorlada getirilemezler.

Taraflardan biri duruşmaya gelir diğeri gelmez ise ve duruşmaya gelen taraf davayı takip edeceğini bildirirse, davaya gelmeyen tarafın yokluğunda devam edilir. Ancak bunun için bu hususun (tahkikata yokluğunda devam edileceğinin) duruşmaya gelmeyen tarafa gönderilen davetiyede (çağrı kağıdında) bildirilmiş olması gerekir. (1086 sayılı HUMK. 213/II).

Duruşmaya gelmemiş olan tarafa gönderilen davetiyede (gelmediği takdirde tahkikata yokluğunda devam edileceği) ihtarı (şerhi) yoksa tahkikata o tarafın yokluğunda devam edilemez. Bu nedenle mahkemece davalılara HUMK.

213/II. maddesine uygun meşruhatlı davetiye çıkarılarak duruşma gününün bildirilmesi ile davalıların savunma ve delillerinin toplanılıp, değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiş kararın davalılar yararına bozulmasına karar vermek gerekmiştir.

2- Bozma sebep ve şekline göre davalılar vekilinin sair temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına karar vermek gerekmiştir.