Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2011/252 K.2012/7161

Taraflar arasında görülen davada Ankara 2. Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 23/06/2010 tarih ve 2007/647-2010/366 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkili banka tarafından dava dışı Metronom Ses Işık A.Ş. ne kullandırılan kredi karşılığında keşidecisi davalı olan 15.000 TL bedelli bir adet çekin ciro yoluyla bankaya devredildiğini, davaya konu çekin takas odası aracılığıyla ibrazının sağlandığını ancak çekin karşılığının bulunmadığını ileri sürerek TTK’nun 644. maddesi gereğince çek bedeli olan 15.000 TL’nin %29 reeskont faizi, %5 çek tazminatı ve % 0,3 çek komisyonu ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiş, yargılama sırasında davaya konu alacak, Girişim Varlık Yönetimi A.Ş. tarafından temlik alınmıştır.

Davalı vekili, davaya konu çek bedelinin dava dışı Metronom şirketine ödendiğini, dava dilekçesinde de belirtildiği üzere davaya konu çekin teminat amacıyla alındığının anlaşıldığını, bu haliyle çekin kambiyo senedi vasfını haiz olmadığını ve bu çeke dayalı olarak TTK’nun 644. maddesi gereğince de dava açılamayacağını bildirerek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, iddia, savunma, benimsenen bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, davaya konu çek bedelinin dava dışı Metronom şirketine belge karşılığı 14/03/2007 tarihinde ödendiği, keşideci olan davalının kişisel def’ilerini davacı bankaya karşı da ileri sürebileceği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.

Dava, TTK'nun 644. maddesine dayalı çek bedelinin tahsili istemine ilişkindir. TTK.644.maddesine dayalı davalarda sebepsiz zenginleşmediğini ispat yükü keşideci davalıya aittir. Keşideci, bu yükümlülüğünü, ispata ilişkin genel hükümler çerçevesinde yerine getirebilir.

Somut olayda davaya konu çek dava dışı lehdar tarafından Akbank TAŞ’ne alacağın temliki yolu ile devredilmiş olup davalı keşideci, BK’nun 167. maddesi gereğince temlike vakıf olduğu zaman temlik edene karşı haiz olduğu def’ileri temlik alana karşı da ileri sürebilirse de dosya kapsamı itibari ile davalının temlike vakıf olup olmadığı belli olmadığı gibi bu ödemenin gerçek bir ödeme olup olmadığının da incelenmesi gerekir.

Bu durumda mahkemece, Çek yasası uyarınca, davaya konu çeki temlik alan Akbank A.Ş.’nin çekin karşılıksız çıkması üzerine keşideci davalıya bildirimde bulunup bulunmadığının araştırılması ve ödemenin gerçek bir ödeme olup olmadığı konusunda, davalı ile dava dışı lehdarın ticari defter ve kayıtlarının da incelenmesi ile oluşacak kanaate göre sonuca gidilmesi gerekirken değinilen hususlar incelenmeksizin, davanın reddine karar verilmesi doğru görülmemiş, kararın bozulması gerekmiştir.