Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2011/4198 K.2012/10836

Taraflar arasında görülen davada İstanbul 1. Denizcilik İhtisas Mahkemesi’nce verilen 07.12.2010 tarih ve 2009/383-2010/460 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkilinin davalıya verdiği hizmetler nedeniyle fatura tanzim ettiğini, bedellerinin ödenmediğini, yapılan takibe haksız olarak itiraz ettiğini ileri sürerek, itirazın iptalini, icra inkar tazminatının tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalı davaya cevap vermemiştir.

Mahkemece, iddia, bilirkişi raporu ve dosya kapsamına göre, davacının bir kısım faturalarda taşıma işleri komisyonculuğu yaptığı, sözleşmelerin davalı hesabına kurulduğu, konşimentolarda free ın tabirinin bulunduğu, bundan yükleme masraflarından yükleme limanındaki yük ilgililerinin sorumlu olduğunun anlaşıldığı, yükleme işlemlerinin davacı tarafından gerçekleştirildiği, ancak davacının faturaları davalıya ulaştırdığını ispat etmesi gerektiği, bu durumun ise ispatlanamadığı, davacının diğer faturalarda hizmetleri acenta sıfatıyla gerçekleştirdiği,

söz konusu istemlerden navluna ilişkin olarak konşimentoda taşıtan olarak davalının gösterildiği, konşimentoda navlunun yükleme limanında ödeneceğinin belirtildiği, bu kayıtlar dikkate alındığında konşimentolara göre navlunun davalı tarafından ödendiği karinesinin doğduğu, navlunu acenta sıfatına sahip davacı tarafından ödendiğine dair delil bulunmadığı gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.

Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.

Dava, navlun, yükleme masrafı, konşimento ücretinden kaynaklandığı iddia olunan alacağın tahsili için girişilen itirazın iptali istemine ilişkin olup, mahkemece davacının bir kısım faturalarda taşıma komisyoncusu olarak davalıya hizmet verdiği, yükleme işlemlerinin davacı tarafından gerçekleştirildiği, ancak davacının faturaları davalıya tebliğ ettiğini ispatlaması gerektiği, yine diğer faturalarda acente olarak hizmet verdiği, konişmentoda navlunun yükleme limanında ödeneceğinin belirtildiği, konişmentoda taşıtan olarak davalının gösterildiği, bu durumda navlunun davalı tarafından ödendiği karinesinin doğduğu,

navlunun acente sıfatıyla davacı tarafından ödendiğine dair delil bulunmadığı, faturaların davalıya ulaştığının ispat edilemediği gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir. Uyuşmazlık, davacının taşıma komisyoncusu ve acenta sıfatıyla yaptığını iddia ettiği hizmetlerin bedellerinin ödenip ödenmediği noktasında toplanmaktadır.

Fatura, satılan emtia veya yapılan iş karşılığında müşterinin borçlandığı tutarı göstermek üzere emtiayı satan veya iş yapan tacir tarafından müşteriye verilen ticari vesikadır. Bir faturayı alan kimse 8 gün içinde itirazda bulunmazsa içeriğini kabul etmiş sayılır. Faturanın borçluya gönderilmemesi aksine sözleşme bulunmadığı taktirde hizmetlerin yapılmadığı anlamına gelmez. Bir başka deyişle faturanın davalıya gönderilmemesi bedelinin istenmesine engel teşkil etmez.

Davacı taraf, davaya konu hizmetleri verdiğini, davalının ise bedelini ödemediğini ileri sürmüş olup, hükme esas alınan bilirkişi raporunda davalının yükleme hizmetini verdiği kabul edilmiş, bu görüş mahkeme tarafından da benimsenmiştir. Konişmentoda navlunun peşin ödeneceğine dair ibare, ödendiğine karine teşkil etmez, navlunu ödeyen tarafın bu durumu ispat etmesi gerekir.

Nitekim davalı tarafta takibe itirazında bir kısım hizmetlerin yerine getirilmediğini belirtmek suretiyle, taraflar arasındaki temel ilişkiyi kabul etmiştir.

Bu itibarla, mahkemece yukarıda açıklanan ilkeler doğrultusunda, davalının hukuki durumunun değerlendirilmesi gerekirken, yanılgılı değerlendirmelerle yazılı olduğu şekilde hüküm tesisi doğru olmamış, kararın bu nedenle bozulması gerekmiştir.