Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2011/8107 K.2012/14799

Taraflar arasında görülen davada Bursa 2. Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 11/04/2011 tarih ve 2010/103-2011/182 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkilinin davalı banka ile "Doğrudan Borçlandırma Sistemi" sözleşmesi akdettiğini, çek, senet gibi borçlandırma araçları yerine satılan mal karşılığı borç tahsilatının elektronik ortamda gerçekleştirildiğini, bankanın, firma ile yaptığı sözleşmeye istinaden mal alımından kaynaklanan ve firmaya borcu bulunan müşterilerini DBS hizmetinden yararlandırarak firmadan satın aldıkları mal bedellerine ilişkin fatura tutarlarını müşteri hesabından alarak firma hesabına yatırdıklarını,

bu sözleşmeye istinaden davalı bankanın uygun gördüğü davacı şirketin müşterilerine müvekkili şirketten alacağı malların bedellerinin ödenmesi amacıyla kullanabilecekleri DBS kredi limiti tahsis edeceğini, davalı bankanın sözleşmenin 4. maddesinde de belirtildiği gibi müşterilerinin önce mevduat hesaplarını tarayarak fatura tutarını tahsil edip bakiye yetersiz ise kredi limitinden fatura tutarını karşılayacağını, davalı bankanın müşterisine kullandırdığı kredi limitinde azalış, artış ya da iptal işlemi yapılması durumunda sözleşme gereğince müvekkili şirkete bildirmekle yükümlü olduğunu,

davalı bankanın müşterilerinden olan Canpa Gıda Pazarlama Ltd. Şti.'nin kredi limitinde değişiklik yaptığını bildirmesi gerektiği halde bildirmediğini, müvekkilinin Canpa Gıda Pazarlama Ltd.

Şti.'ye mal satışı yaptığını, bu satışlara ilişkin düzenlediği faturaların karşılığını ise davalı bankanın haksız olarak ödemediğini, davalı bankanın davacı ile yapmış olduğu DBS sözleşmesine aykırı davrandığını, kredi limitini iptal ettiği konusundaki bildirimi süresi içerisinde yapmadığını ve sonrasında da hiç bir gerekçe göstermeden ödemesi gereken faturalar bedeli 37.950,00 TL'nı ödemeyerek müvekkiline zarar verdiğini, müvekkilinin, müşterisinin kredi limitinin kapandığından habersiz mal satışı yaptığını ileri sürerek 37.950,00 TL alacağın tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, DBS sözleşmesi gereği davacının talebinin yerinde olmadığını, dava dışı Canpa Gıda ve Pazarlama Ltd. Şti.'nin kredi hesabının kat edildiğini, kredi limitinin iptal edildiği tarihten sonra sisteme hiçbir şekilde fatura kabul etmediğini, sözleşme hükümlerine göre iptal tarihi itibariyle bankanın ödeme yükümlülüğünün sona erdiğini, bildirme yükümlülüğü olmadığını savunarak davanın reddini istemiştir. .../... 2011/8107 2012/14799

S.2

Mahkemece, davacı ile davalı arasında "Doğrudan Borçlandırma Sistemi" sözleşmesi imzalandığı, davalının, davacının müşterisi olan dava dışı Canpa Ltd.Şti.'ye sattığı mallar karşılığı olarak düzenlediği faturaların bedellerini Canpa Ltd. Şti.'nin hesabından, hesabın müsait olmaması halinde kredisinden ödemeyi üstlendiği, dava dışı mal alıcısı Canpa Ltd.

Şti.'nin davalı bankadan kullandığı kredi ile ilgili olarak ödemelerini aksatması üzerine kredi hesabının 09.06.2009 tarihinde kat edildiği, bu tarih itibariyle DBS sistemine fatura girişinin yapılmasının mümkün olmadığı, davacı şirketin dava konusu yaptığı bir adet faturanın 09.06.2009 tarihli olduğu, diğer faturaların ise, müşterinin hesabının kat edildiği tarihten önce düzenlendiği, davacı şirketin faturaları düzenleme tarihinde DBS sistemine aktarması gerekirken aktarmadığı, davalı bankanın mal alıcısının hesabının katedildiğini davacıya bildirme yükümlülüğünün bulunmadığı,

hesabın kat edilmesi ile DBS sistemine fatura girişinin mümkün olmadığı, dolayısıyla davalı bankayı dava konusu faturaların bedellerinden sorumlu tutmanın mümkün olmadığı gerekçesiyle davanın kanıtlanamadığından reddine karar verilmiştir.

Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir. 1-Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davacı vekilinin aşağıdaki bendin dışında kalan diğer temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir. 2-Dava, taraflar arasındaki doğrudan borçlandırma sistemi sözleşmesi gereği, davacının mal sattığı üçüncü kişiler aleyhine düzenlenen fatura bedellerinin, davalı banka tarafından üçüncü kişilere ait mevduat hesaplarından veya üçüncü kişiler adına açılan kredi hesaplarından ödenmesi gerektiği iddiasına dayalı alacak istemine ilişkindir.

Taraflar arasında 24.03.2008 tarihinde "Doğrudan Borçlandırma Sistemi Sözleşmesi" düzenlendiği, bu sözleşmenin 4.2 maddesine göre, bankanın, müşterilere tahsis edilen kredi limitlerinde artış, azalış veya iptal olması halinde, bu işlemi davacıya bildirmesi gerektiğinin belirtildiği.

6.1. maddesinde, müşterinin kredi limitinin banka tarafından iptal edilmesi halinde veya bankanın krediyi re'sen katederek muaccel kılması durumunda iptalin gerçekleştiği tarihten önce bankaya gönderilmiş ve banka tarafından kabul edilerek sisteme yüklenmiş fatura bedellerinin banka tarafından kredi limiti dahilinde ödeneceğinin düzenlendiği.

6.2. maddesinde ise, kredi limitinin iptali halinde sisteme hiçbir şekilde fatura kabul edilmeyeceğinin ve iptal tarihi itibariyle bankanın ödeme yükümlülüğünün sona ereceğinin kararlaştırıldığı anlaşılmıştır.

Somut olayda davalı tarafından, dava dışı Canpa Gıda Paz. Ltd. Şti. adına açılan kredinin 09.06.2009 tarihinde katedilerek bu şirkete ihtarname gönderildiği, davacı tarafından Canpa Gıda Paz. Ltd. Şti. adına düzenlenen faturaların 09.05.2009 tarihi ile 09.06.2009 tarihleri arasında düzenlendiği belirlenmiştir. Her ne kadar davacı tarafından, Canpa Gıda Paz. Ltd.

Şti. aleyhine düzenlenen ve hesap kat ihtarnamesinin düzenlendiği tarihten önceye ait fatura bedellerinin fatura tarihlerinde sisteme girildiği veya davalıya gönderildiği ispat edilememişse de, davalı bankanın da kabulünde olduğu üzere, davacıya sözleşme gereği Canpa Gıda Paz. Ltd. Şti.'nin kredi limitinin iptaline ilişkin bildirimde bulunulmadığı anlaşılmıştır. Davacı tarafından Canpa Gıda Paz. Ltd.

Şti. aleyhine düzenlenen 09.06.2009 tarihli faturanın davalı tarafından hesap kat ihtarnamesinin düzenlendiği, dolayısıyla dava dışı şirketin kredi limitinin iptal edildiği tarihe ait olduğu,

.../... 2011/8107 2012/14799

S.3

davacıya herhangi bir bildirim de yapılmadığı dikkate alındığında, 09.06.2009 tarihli faturadan dolayı davalının ödeme yükümlülüğünün bulunup bulunmadığının tartışılarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken bu konuda eksik incelemeye dayalı hüküm kurulması doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir.

09/10/2012 KH