Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2011/8816 K.2013/11666

Taraflar arasında görülen davada ... 4.Fikrî ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi’nce verilen 30.03.2011 tarih ve 2009/53-2011/55 sayılı kararın duruşmalı olarak incelenmesi davalı vekili ve davacılardan ... vekili tarafından istenmiş olup, duruşma için belirlenen 04.06.2013 günü başkaca gelen olmadığı yoklama ile anlaşılıp hazır bulunan davacılardan ... ... Eseri Sahipleri Meslek Birliği (... ) vekili Av.... ile davalı .... vekilleri Av. ... ve Av. ... dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacılar vekili, “davalı şirketin ... de ve dünya üzerinde 2 milyon 300 bini aşkın üyesine radyo televizyon üzerinden çok yüksek ses ve görüntü kalitesi ile ses ve görüntü ulaştırdığını, müvekkillerinden ... yönünden yerli ve yabancı müzik eseri sahiplerinin çoğaltma, temsil ve umuma iletim haklarının ihlal edildiğini, davalının müvekkili ...

Meslek Birliği ile FSEK 52. maddeye göre sözleşme yapmadığını ve izin almadığını, müvekkilleri ... ve ... meslek birliklerinin de temsil ettikleri haklarının ihlal edildiğini, müvekkillerinin aralarında ortak tarife belirlediğini, 2008 yılı için uydu, digital platform işletmecileri bakımından tarifeye göre uydu-digital platform işletmecilerin abone gelirlerinin %0.975’inin ...’a, %0.6825’inin ...’a, %0.3675’inin ise ...’e ait olacağını, davalının digital platformda yapmış olduğu yeniden iletim nedeniyle müvekkillerinin haklarını ihlal ettiğini ileri sürerek,

davalının tecavüzünün tespitini, ref'ini, tarifeye göre davalının elde ettiği gelirin %2.05’i üzerinden tazminat hesabı yapılarak FSEK 68. maddesi uyarınca şimdilik 334.000,00 TL’nin 3 katı olan 1.002.000,00 TL maddi tazminatın reeskont faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, müvekkilinin bir uydu platform işletmecisi olmadığını, yayıncı kuruluş da olmadığını, bu nedenle müvekkiline dava konusu taleplerin yöneltilemeyeceğini, bu taleplerin yayıncı kuruluşlara yöneltilmesi gerektiğini, müvekkilinin faaliyetinin yeniden iletim teşkil etmediğini, uydu platform işletmeciliğinde müvekkilinin sadece alt yapı sağladığını, platformda yer alan kanalların abonelere ulaştırılmasını sağlayan bir vasıta konumunda olduğunu, programların içeriğinden müvekkilinin sorumlu olmadığını, tarifenin hukuki veya fiili uygulamasının olmadığını, sektörde genel kabul görmediğini savunarak davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia savunma ve tüm dosya kapsamına göre, davacı ...’ın üyelerine ait eserlerin davalıya ait platformda yer alan televizyon kanallarında yayınlandığı, davalının platformda yer verdiği radyo ve televizyon kuruluşlarının yayınlarından dolayı bu kuruluşlarla birlikte sorumlu olduğu, ayrıca dijital platformların, radyo ve televizyon yayınlarını digital ortamda, yayının izleyici tarafından durdurulabilip, geri alınabileceği teknoloji ile birlikte, ücret karşılığında iletmesinin, "yeni bir umuma sunmak" olduğu, davalının davacı ... birliğinden izin almadığı,

davacının 2008 yılı tarifesine göre davalının ödemesi gereken bedelin 5.581.553,84 TL olduğu, ancak davacı talebinin 476.551,20 TL olduğu gerekçesiyle, davacı ... tarafından açılan davanın kabulüne, FSEK 68/1 maddesi gereğince taleple bağlı kalınarak 476.551,20 TL telif tazminatının avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, davacılar ... ve ... tarafından açılan davanın feragat nedeniyle reddine karar verilmiştir.

Kararı, davalı vekili ve davacılardan ... vekili temyiz etmiştir.

1- Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına ve eser sahibinin umuma iletim hakkının düzenlendiği 5846 sayılı Yasa'nın 25. maddesi birinci fıkrasında ifade edilen "yayın ve yeniden yayın" faaliyetinin ancak bir yayın kuruluşu tarafından gerçekleştirilecek olması nedeniyle, esasen bir yayın kuruluşu olmayan davalı uydu platform işletmecisi bakımından somut uyuşmazlıkta anılan 25/1. madde hükmünün uygulama yeri bulunmamasına,

ancak davalının anlaşmalı olduğu TV yayın kuruluşları tarafından gerçekleştirilen yayınların davalıya ait uydu platformu aracılığı ile abone olan TV izleyicilerine yeniden iletilmesi eyleminin aynı maddenin ikinci fıkrasında hüküm altına alınan "eser sahibinin eserin aslı yada çoğaltılmış nüshalarının diğer biçimlerde umuma iletimine" ilişkin mali hak kapsamında bulunmasından dolayı.

5846 sayılı FSEK'nun 40. ve 52. maddeleri uyarınca yazılı bir sözleşme olmaksızın dava konusu eserlerin umuma iletildiği TV yayınlarının davalıya ait olan uydu platformunu kullanmak suretiyle izleyicilere yeniden iletimi eyleminin davacı ... birliğinin hak takibine yetkili olduğu mali haklara tecavüz oluşturduğunun tespitine dair mahkeme kararının yukarıda açıklanan gerekçe itibariyle yerinde bulunmasına göre, davacı ... vekilinin tüm, davalı vekilinin ise aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.

2- Dava, davalının davacıdan izin almaksızın ve telif bedeli ödemeksizin davacı ... üyelerinin eserlerinin yeniden umuma iletiminin gerçekleştirildiği iddiasına dayalı FSEK'nun 68. maddesi gereğince tazminat istemine ilişkin olup, Dairemizin 21.10.2005 tarih 7215/5336 nolu, 01.07.2007 tarih 14787/6668 sayılı kararlarında da açıklandığı üzere, esasen 5846 sayılı FSEK'nun 25/1. fıkrası anlamında bir yayıncı kuruluş olmayan ve sadece yayıncı kuruluşlara alt yapı hizmeti sunan davalının iletimine aracılık ettiği yayın kuruluşlarının gerçekleştirdiği TV yayınlarının içeriğinin oluşturulmasına katkısının olmaması,

sözkonusu yayınların içeriğini değiştirme olanağının bulunmaması ve özellikle yayında eser ve/veya bağlantılı hak sahiplerinin haklarının ihlal edilip edilmediğini önceden bilebilecek durumda olmaması nedeniyle, kendisine bir ihtar yapılmadığı sürece aynı Kanunun 68. maddesine dayalı olarak talep edilen telif tazminatından doğrudan sorumlu tutulamaz.

O halde, 5846 sayılı FSEK'nun 68. maddesi uyarınca davalının telif tazminatına dayalı sorumluluğuna gidilebilmesi kendisine uyuşmazlık konusu ihlale ilişkin bir ihtarnamenin tebliği ve buna rağmen ihlale devam edilmesi halinde mümkündür. Somut uyuşmazlıkta, davacı tarafından davalıya böyle bir ihtar yapılıp yapılmadığı dosya kapsamından anlaşılamadığı gibi davacı tarafından buna yönelik bir iddia da mevcut değildir.

Bu itibarla, yukarıda izah edildiği üzere esasen yayıncı olmayan ve uydu platformu işletmecisi olarak umuma iletim yapan davalı aleyhine 5846 sayılı FSEK'nun 68. maddesine göre telif tazminatının belirlenmesinde aynı Kanuna dayalı olarak yayınlanan "Eser, İcra Yayınları ve Yayınların Kullanılması ve/veya İletilmesine İlişkin Usul ve Esaslar Hakındaki Yönetmelik" hükümleri ve davalının bu Yönetmelikte EK-C bölümünde belirtilen kuruluşlardan olup olmadığı hususlarının tartışılarak değerlendirme yapılması gerekirken,

davalının kendi yayınlarını abonelerine doğrudan ulaştıran yayıncı kuruluşlar grubuna dahil edilerek ve abone sayısına göre belirlenen ortak tarife dikkate alınarak yapılan hesaplamaya dayalı mali hak tazminatına hükmedilmesi doğru görülmemiş, kararın bu nedenle bozulması gerekmiştir.

3-Bozma neden ve şekline göre, davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik gerek görülmemiştir.