Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2012/19040 K.2013/2883

Taraflar arasında görülen davada ... 1. Sulh Hukuk Mahkemesi’nce verilen 29/11/2010 tarih ve 2009/711-2010/1272 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili ile davalı ...Ş. vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, bazı noksanlıkların ikmali için dosya mahalline gönderilmişti. Bu noksanlıkların giderilerek dosyanın gönderildiği anlaşılmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkili kurumun mülkiyetinde bulunan enerji nakil hatlarından, müvekkili kurumun muvafakatinin alınması ve hat katılım payı ödenmesi koşuluyla elektrik dağıtımı yapan kuruluşlarca üçüncü kişilere müstakil abonelikler tesis edilebileceğini, müstakil aboneliklerle enerji nakil hatlarının kullanılması karşılığında müvekkili kurumun yönetim kurulunca belirlenen tarifeye göre hesaplanan hat katılım payının ve bakım işletme masraflarının müvekkili kuruma ödenmesinin gerektiğini, bu kapsamda ...

Kuşakkaya TV istasyonundan davalı ... aracılığı ile hat katılım payı ve bakım işletme masrafı ödenmeksizin diğer davalı ...'na 09.11.2007- 30.07.2008 tarihleri arasında müvekkilinin bilgisi dışında yasal prosedüre uyulmaksızın müstakil abonelik tesis edildiğini belirterek şimdilik KDV hariç ....420,00 TL'nın 09.11.2007 tarihinden itibaren hesaplanacak reeskont faizi ve diğer ferileri ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... vekili, davanın yetkisiz mahkemede açıldığını ve zamanaşımına uğradığını, söz konusu enerji nakil branşman hatlarının bir kısmının müvekkili tarafından diğer abonelere elektrik enerjisi sağlamak için kullanıldığını, bu hatların bakım ve onarımlarının müvekkili tarafından gerçekleştirildiğini ve karşılığında davacıdan bedel talep edilmediğini, söz konusu hatların davacıya ait olduğunun da kanıtlanmadığını, müvekkilinin davacıya hat katılım payı ödemek zorunda bulunmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir. Diğer davalı, davaya cevap vermemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma, benimsenen bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamına göre, taraflar arasındaki sözleşme uyarınca, davalı ...'ın davacıya ait enerji nakil hattından kendisine şebeke tesis etmesi ve bu tesisten başka aboneleri yararlandırması nedeniyle Elektrik Tarifeleri Yönetmeliği'nin .... maddesi kapsamında davacıya hat katılım payını ödemekle yükümlü bulunduğu, protokoller ve ilgili yıllara ait eki ücret tarifelerine göre hat katılım payı ve bakım işletme masrafının ....420,00 TL olduğu, davalı yayın kurulu ile ... arasında sözleşme bulunması dolayısıyla yayın kuruluşunun davacı kuruma karşı sorumlu tutulamayacağı, ...

İl Müdürlüğü cevabi yazısı kapsamında temerrüd tarihinin 08...2008 olduğu gerekçesiyle davanın ... yönünden kabulüne, davalı ... yönünden reddine karar verilmiştir.

Kararı, davacı vekili ve davalı ... vekili temyiz etmiştir. 1-Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına, davalı ...'ın dava konusu enerji nakil hatlarını davacı dışındaki abonelerine elektrik sağlamak için kullanmasına, bu kapsamda davalının sorumluluğunun kanundan doğmasına ve Elektrik Tarifeleri Yönetmeliği'nin .... maddesi kapsamında davalı ...'na işbu davada husumet düşmemesine göre, davalı ... vekilinin zamanaşımı ve yetkiye yönelik temyiz itirazları ile davacının husumete yönelik temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

...-Dava, davacıya ait enerji nakil hatlarının, davacıya katılım payı ile işletme ve bakım bedeli ödenmeksizin davalı ... tarafından kullanıldığı iddiasına dayalı alacak istemine ilişkin olup yukarıda yapılan özetten de anlaşılacağı üzere davacı taraf kendi mülkiyetinde bulunan enerji nakil hatlarının, davalı ... tarafından bedeli ödenmeksizin kullanıldığını ileri sürmüş, davalı ... vekili ise söz konusu hatların bir kısmının müvekkili tarafından diğer abonelere elektrik enerjisi sağlamak için kullanıldığını kabul etmiştir.

01.03.2003 tarihine kadar yürürlükte bulunan Elektrik Tarifeleri Yönetmeliği'nin .... maddesinde "Teşekkül veya şirket, abonenin hizmetlerini aksatmamak koşuluyla; abonenin mülkiyetindeki branşman çıkışından bir başka istek sahibine elektrik satabilir.

Abone mülkiyetindeki branşman hattından, teşekkül veya şirketin abonesi olarak enerji alacak bir başka abone, teşekkül veya şirketin o yıla ait enerji nakil hattı kilometrik birim fiyatına göre hesaplanan hat katılım bedelini branşman hattı sahibine ödemek zorundadır." denildikten sonra aynı yönetmeliğin .... maddesinde bu bedelin ne şekilde tespit edileceği düzenlenmiştir.

01.03.2003 tarihinde yürürlüğe giren Enerji Piyasası Müşteri Hizmetleri Yönetmeliği'nin 8. maddesinde de benzer şekilde düzenleme yapılmış ve hat katılım bedelinin hangi kriterlere bağlı olarak belirleneceği ayrıntılı şekilde gösterilmiştir.

Açıklanan yönetmelik hükümleri karşısında, davacıya ait enerji nakil hatlarının davalı tarafça kullanıldığı da uyuşmazlık konusu olmadığından davacının söz konusu enerji nakil hatlarının kullanılması karşılığında katılım payı istemesi mümkün olup esasen bu husus mahkemenin de kabulündedir.

Somut olayda, hükme esas alınan bilirkişi raporunda, abonelere ait enerji nakil hatlarının yeni bir abone tarafından kullanılması halinde eski aboneye ödenmesi gereken hat katılım payı bedelinin davalı tarafça belirlenmediği, davacı kurumun yönetim kurulu kararı ile belirlediği hat katılım bedelinin hangi esaslara dayandığının belirsiz olduğu açıklandıktan sonra herhangi bir hesaplama yapılmaksızın davacının talep edebileceği hat katılım payı tutarının ....420 TL olduğu belirtilmiş, alınan ek rapor kapsamında da aynı yönde görüş bildirilmiştir.

Gerekçesiz ve denetime açık olmayan işbu rapor ve ek rapor, hüküm kurmaya yeterli bulunmamaktadır.

O halde mahkemece, öncelikle davalı şirketin dava konusu hat katılım bedelini belirleyip belirlemediğinin tespit edilmesi, şayet belirlenmemiş ise yukarıda anılan yönetmelik hükümlerindeki kıstaslar dikkate alınmak suretiyle uzman bir bilirkişi kurulundan davaya konu hat katılım bedelinin tespiti konusunda ayrıntılı ve denetime elverişli rapor alınması ve sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde eksik incelemeye dayalı olarak hüküm tesisi doğru olmamış, hükmün taraflar yararına bozulması gerekmiştir.

...-Ayrıca, dava konusu edilen katılım payı ve bakım gideri alacağı bakımından davalı ...'tan faiz istenebilmesi için öncelikle davalı ...'ın temerrüde düşürülmesi gerekmektedir. Buna göre, davacının bu yöndaki temyiz itirazları değerlendirilerek ve usulüne uygun bir temerrüdün varlığı araştırılarak hasıl olacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm tesisi doğru olmamış, hükmün davacı yararına bozulmasına karar vermek gerekmiştir. 4-Bozma sebep ve şekline göre, taraf vekillerinin sair temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik gerek görülmemiştir.