Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2012/4304 K.2013/3960

... olarak görülen davada ... .... Sulh Hukuk Mahkemesi’nce verilen .../03/2012 tarih ve 2012/191-2012/262 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacılar vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacılar vekili, müvekkillerinin mobilya imalat ve satışı sektöründe faaliyet gösterdiğini, ... ... Beldesi'nde müvekkili ...Firması'na ait fabrikada 12.02.2012 tarihinde yangın çıktığını, müvekkiline ait tüm fabrika ve içindeki eşyaların yandığını, sigorta firmasının talebi ile defter ve kayıtların muhasebeciden istendiğini, ancak defterlerin fabrikada olduğunu ve yandığını 20.02.2012 tarihinde öğrendiklerini, ileri sürerek dilekçe ekinde sunulan tüm ticari defterler için müvekkili için ayrı ayrı zayi belgesi ve ...firmasına ait ekli listede bahsi geçen tüm fatura ve irsaliye ciltleri dışındaki tüm fatura ve irsaliye ciltleri için de zayi belgesi verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece, dosya üzerinden yapılan incelemede, davacılar vekili tarafından 20.02.2012 tarihinde defter kayıtları ve bir kısım fatura ve irsaliye ciltlerinin iş yerinde çıkan yangın nedeni ile yandığını öğrendikleri belirtilerek ticari defter ve kayıtlar ile fatura ve irsaliye ciltleri için zayi belgesi verilmesi talep edilmiş ise de, dosyaya sunulan yangın raporundan ...Mobilya Ltd. Şti'nde 12.02.2012 tarihinde yangın meydana geldiği ve bu nedenle yangın tutanağı tutulduğu, davacılar tarafından yasal süre olan ziyayı öğrendiği tarihten itibaren ... gün içinde zayi belgesi verilmesi için dava açılmadığı, yasal süre geçtikten sonra 05.03.2012 tarihinde dava açıldığı, gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Kararı, davacılar vekili temyiz etmiştir.

1- İstem, ticari defter ve belgelerin zayiine ilişkin belge verilmesinden ibaret olup 6762 sayılı Yasa’nın 68. maddesine temas etmektedir.

Dava ve karar tarihinden önce 01.....2011 tarihinde yürürlüğe giren HMK’nın 383. maddesinde çekişmesiz yargı işleri ile ilgili olarak “aksine bir düzenleme bulunmadığı sürece” sulh hukuk mahkemesinin görevli olacağı öngörülmüştür.

Bu bağlamda konuya yaklaşıldığında, bu nitelikteki davanın da gerek 1086 sayılı Kanun’un yürürlükte kaldığı süreçteki yargısal uygulama ve gerekse de 6100 sayılı HMK’nın 383/...-e/6 maddesi uyarınca ticaret hukukuna dahil çekişmesiz yargı işi niteliğinde olduğu açıktır. Bu nedenle, ilk bakışta, bu nitelikteki davaların da sulh hukuk mahkemesinde görülmesi gerektiği ileri sürülebilecektir.

Ancak bu nitelikteki davalar ve/veya HMK’da tercih edilmiş tanımıyla işlerin, aynı zamanda karar tarihinde yürürlükte bulunan 6762 sayılı ...’nın 4. ve 5. maddeleri uyarınca ticari dava ve/veya iş niteliğinde bulunduğu da kuşkusuzdur.

Söz konusu yasa hükümlerinin özel nitelikte birer usul hükmü niteliğinde bulundukları düşünüldüğünde, bu davalar ve esasen ticaret hukukuna dahil ve mahkemece görülecek olan çekişmesiz yargı işlerinin tümü bakımından görevli mahkemenin tayininde, HMK’nın 383. maddesinde belirtilen hükmün aksine ve özel bir düzenlemenin var olduğu, bu durumda 6762 sayılı ...’nın 5. maddesinin başlığı ile birlikte nazara alındığında, ticaret hukukunda yer alan çekişmesiz yargı işleri bakımından asıl görevli mahkemenin asliye ticaret mahkemesi olduğu açıktır.

Nitekim, 6100 sayılı HMK ile aynı tarihte kabul edilen ve fakat karar tarihinden sonra yürürlüğe giren 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 5. maddesinde 6335 sayılı Kanun’un .... maddesi ile yapılan değişiklik ile ticari nitelikteki çekişmesiz yargı işleri bakımından ticaret mahkemelerinin görevli olduğunun belirtilmiş olması da yasa koyucunun iradesinin esasen bu yönde olduğunun açık bir göstergesidir.

Görev, davanın her aşamasında re’sen nazara alınacak bir husus olup, açıklanan nedenlerle mahkemece görevsizlik kararı verilmesi gerekirken iş esasına girilerek yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmamış, yerel mahkeme kararının bozulmasına karar vermek gerekmiştir. ...- Bozma neden ve şekline göre davacı vekilinin temyiz isteminin bu aşamada incelenmesine gerek görülmemiştir.