Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2012/6582 K.2013/6050

Taraflar arasında görülen davada ... .... Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen ....2011 tarih ve 2011/...-2011/59 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacılar vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacılar vekili, müvekkillerinin davalı şirkete ait otobüsle yolculuk yaptıkları sırada meydana gelen trafik kazası nedeniyle yaralandıklarını ve tedavi gördüklerini, tedavi giderlerinin karşılanmasına rağmen müvekkillerinin manevi olarak yıprandıklarını ve tedavi nedeniyle bir kısım gelirlerinden mahrum kaldıklarını ileri sürerek, her bir davacı için ayrı ayrı ....000 TL manevi tazminat ile davacı ... için 7.000 TL ve 800 Euro maddi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalılar vekilleri, ayrı ayrı davanın reddini savunmuşlardır.

Mahkemece, iddia, savunma, benimsenen bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, kaza nedeniyle davalıların manevi üzüntü yaşadıkları, davacı ...’un 1.500 TL ve 800 Euro olmak üzere toplam ....099,28 TL gelir kaybının bulunduğu ancak söz konusu taleplerin davalı ... şirketi tarafından düzenlenen .... şahıs sorumluluk poliçesi kapsamında yer almadığı gerekçesiyle davanın kısmen kabulü ile davacı ... için ....000 TL manevi ve ....099,28 TL maddi, davacı ... için 1.500 TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ... Turizm Seyahat A.Ş’nden tahsiline, diğer davalı hakkında açılan davanın ise reddine karar verilmiştir.

Kararı, davacılar vekili temyiz etmiştir.

1-Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davacılar vekilinin aşağıdaki (...) ve (...) numaralı bentlerin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazları yerinde değildir.

...–Dava, trafik kazası nedeniyle uğranılan maddi ve manevi zararın tazmini istemine ilişkindir.

Davalı ... şirketi vekili, dava dışı sigorta şirketi tarafından zorunlu karayolu taşımacılık mali sorumluluk sigortası, karayolu zorunlu mali sorumluluk sigortası ve ihtiyari mali sorumluluk sigortasının mevcut olduğu ileri sürülmüştür.

Zorunlu karayolu taşımacılık mali sorumluluk sigorta poliçesi kapsamında, sigortacı, poliçede belirtilen motorlu taşıtta seyahat eden yolcuların, duraklamalar da dahi olmak üzere, kalkış noktasından varış noktasına kadar geçecek süre içinde meydana gelebilecek bir kaza sonucu bedeni zarara uğraması halinde, sigortalının ....07.2003 tarih ve 4925 sayılı Karayolu Taşıma Yasası’ndan ... sorumluluğunu poliçede yazılı limitlere kadar sigorta kapsamına almaktadır.

4985 sayılı Yasa’nın 18'inci maddesi uyarınca taşımacılar, yolcuya gelebilecek bedeni zararlar için bu Yasa’nın .... maddesinde düzenlenen sorumluluklarını sigorta ettirmek zorundadır. Anılan Yasa’nın .../son ve Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları'nın B.8'inci maddeleri hükümlerine göre meydana gelen zarar öncelikle taşımacının sorumluluk sigortasından karşılanır.

Ancak bu sigortanın hiç yapılmamış olması, yapılmış fakat geçersiz hale gelmiş olması, süresinin bitmiş olması veya meydana gelen zararın bu sigorta tazminatlarının üzerinde bulunması halinde teminatların üzerinde kalan kısmı için, sırasıyla zorunlu mali sorumluluk sigortasına ve varsa ihtiyari mali sorumluluk sigortasına başvurulur.

Bahse konu düzenlemelerden de anlaşılacağı üzere, Yasa koyucu yolcuların uğradığı bedeni zararlar bakımından taşımayı yapan aracın zorunlu karayolu taşımacılık sigortacısı, trafik sigortacısı ve varsa ihtiyari mali sorumluluk sigortacısı bakımından müştereken ve müteselsilen bir sorumluluk öngörmemiş, sıralı bir sorumluluk düzenlenmiştir.

Başka bir anlatımla, yolcunun uğradığı bedeni zararlar, taşımayı yapan aracın zorunlu karayolu taşımacılık sigortası kapsamında ise, bu aracın trafik ve ihtiyari mali mesuliyet sigortacılarının sorumluluğu doğmayacaktır. Ancak, limit aşımında sırasıyla zorunlu ve ihtiyari mali mesuliyet sigortacılarının sorumluluğu söz konusu olacaktır.

Mahkemece, yukarıda değinilen gerekçe ile davalı ... şirketi hakkında açılan davanın reddine karar verilmişse de dava dışı sigorta şirketleri tarafından tanzim edildiği ileri sürülen zorunlu mali sorumluluk, ihtiyari mali sorumluluk, ve taşımacılık sigorta poliçeleri dosyaya getirtilip incelenmediği gibi dosyada mevcut, davalı ... şirketi tarafından tanzim edilen .... şahıs sorumluluk sigorta poliçesi sureti içeriği ve sağladığı teminat net biçimde anlaşılamamaktadır.

Bu durumda mahkemece varsa değinilen poliçe örnekleri ile davalı tarafından tanzim edilen poliçe aslı ile getirtilmek sureti ile davacılar tarafından talep edilen tazminatların sigorta örtüsü altına alınıp alınmadığı belirlendikten sonra sonuca gidilmesi gerekirken eksik inceleme ve hatalı hukuki nitelendirme ile hüküm kurulması doğru görülmemiş, kararın bozulması gerekmiştir.

...–Öte yandan mahkemece, davacılar tarafından davalı taşıma şirketi hakkında açılan davanın kısmen kabulüne karar verildikten sonra, kabul edilen kısım yönünden her bir davacı için ayrı ayrı vekalet ücretine hükmedilmemesi ve reddedilen manevi tazminat istemlerine ilişkin olarak, davalı yararına hükmedilen vekalet ücretinin, Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin .../... hükmüne aykırı olarak, davacılar yararına belirlenen vekalet ücretini aşacak şekilde belirlenmesi dahi doğru görülmemiş, kararın bu nedenle de bozulması gerekmiştir.

4–Bozma sebep ve şekline göre davacılar vekilinin davalı ... şirketi lehine hükmolunan vekalet ücretine ilişkin temyiz istemlerinin incelenmesine şimdilik gerek görülmemiştir.