Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2013/10483 K.2014/23

Taraflar arasında görülen davada İstanbul 24. Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 28.01.2013 tarih ve 2011/85-2013/15 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkili tarafından G. Finansal Kiralama A.Ş.'ye ait C. lazer kesim makinesinin “Nakliyat Abonman Sigorta Poliçesi” ile sigortalandığını, makinenin Almanya'dan Türkiye'ye karayolu ile nakliyesi işinin diğer davalılar tarafından yerine getirildiğini, H..

K..'ın ... ve ... plaka sayılı araç ile emtiayı taşır iken emtianın zarara uğradığını, fatura ve yapılan tespitlere uyularak 72.075,18 TL'lik zararın müvekkili şirket tarafından tazmin edildiğini ve ibraname alındığını, sigortalıya halef olmaları nedeni ile davalı şirketlere başvuruda bulunulduğunu ancak sonuç alınamadığını, davalı sigorta şirketinin ise taşıma işinin CMR sigortası kapsamında teminat altına alan sigorta firması olduğunu, bu firmanın da ödeme yapmadığını,

ileri sürerek 72.075,18 TL tazminatın 26/11/2008 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalılar vekilleri davanın reddine karar verilmesini istemişlerdir.

Mahkemece, iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, CMR'nin 30. maddesine göre, alıcının taşınan eşyanın durumunu kontrol ederek ziya ve hasarı açıkça görüldüğü hallerde teslim anında, açıkça görülmediği hallerde ise teslimden itibaren 7 gün içinde durumu bildirmeden malı kabul etmesi halinde, alıcının malı sevk mektubunda belirtildiği şekilde aldığına kanıt oluşturacağı, dosya içerisinde mevcut fotoğraflardan cihazın tespit civatasının kırılması ile yerinden kayması sonucu kamyon içerisinde çarpması ile hasara uğradığı, bu hasarın sonradan muayene ile ortaya çıkacak bir hasar olmadığı,

cihazı teslim alan kişinin CMR 30 gereğince bu durumu kontrol ederek tutanak ile cihazı teslim alması veya kabul etmemesi gerekir iken hasara ilişkin her hangi bir tutanak tutmadan cihazı teslim alması nedeni ile cihazın konşimento da yazılı şekilde ve hasarsız olarak teslim aldığının kabulü gerektiği, davacı tarafın bu karinenin aksini ispatlayamadığı gerekçesiyle davacının davasının reddine karar verilmiştir.

Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.

Dava, CMR'ye tabi uluslararası taşıma nedeniyle davacı sigorta şirketinin hasarı ödemesinden sonra 6762 sayılı TTK'nın 1301. maddesi gereğince taşıyıcı aleyhine açılan rücu davası olup, mahkemece dava dışı mal sahibinin taşınan malı davalı taşıyıcıdan ihtirazı kayıtsız teslim aldığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir. Ancak, gerek eksper raporu, gerekse mahkemece alınan bilirkişi raporunda somut olaydaki hasarın taşıma esnasında olduğu yönünde görüş bildirilmiş, esasen mahkemece de bu görüşe itibar edilerek hasarın taşıma sırasında olduğu kabul edilmiştir.

Mahkemenin davanın reddine gerekçe yaptığı CMR 30. maddesinde yer alan ihbar mükellefiyeti dava hakkını düşürmeyip, hasarın taşıma sırasında meydana gelip gelmediğine ilişkin bir karineye işaret etmektedir. Gönderilen mal teslim alınırken ihtirazı kayıt konulması halinde malın taşıma sırasında hasara uğradığı, ihtirazı kayıtsız teslim alınması halinde ise maldaki hasarın taşıma sırasında oluşmadığı yönünde bir karine oluşur. Bu karinenin aksinin ispatı mümkündür.

Somut olayda eksper ve mahkemece alınan bilirkişi raporunda hasarın, cihazın tespit civatasının kırılması ile yerinden kayması ve yolculuk sırasında kamyon içerisinde çarpması neticesi oluştuğu belirtildiğine ve mahkemece de bu görüşe itibar edildiğine göre, artık mahkemece, bu kabulden sonra, ihtirazı kayıtsız teslim alma nedeniyle davanın reddine karar verilmesi doğru görülmemiş hükmün bu nedenle bozulması gerekmiştir.