Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2013/14986 K.2014/11236

Taraflar arasında görülen davada Bakırköy 1. Asliye Hukuk Mahkemesi’nce verilen 25/12/2012 tarih ve 2009/481-2012/525 sayılı kararın duruşmalı olarak incelenmesi davacı S.. T.. vekili ile davalılardan B.. B.. vekili ve birleşen davada davalı A. K. Madencilik ve Lunapark İşl. San. ve Tic. Ltd. Şti. vekili tarafından istenmiş olup, duruşma için belirlenen 10.06.2014 günü başkaca gelen olmadığı yoklama ile anlaşılıp hazır bulunan asıl davada davalılardan B.. B.. vekili Av. F.

T. dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacılar vekili, asıl davada davacı Reyhan'ın oğlu Serdar'ın, davalılardan Z.. K..'nın işlettiği trambolinde zıplarken boyun omurunun zedelendiğini, davacının yaralandığı aletin iftar çadırı organizasyonu çerçevesinde kurulduğunu, bu organizasyonun diğer davalı belediye tarafından düzenlendiğini, davalı sigorta şirketinin de trambolinin sigortacısı olduğunu ileri sürerek,

şimdilik davacı Reyhan için 1.000 TL, Serdar için 1.000 TL maddi, 1.000 TL tedavi gideri tazminatı ile davacı Reyhan için 15.000 TL, Serdar için 25.000 TL manevi tazminatın olay tarihinden itibaren yasal faiziyle birlikte davalılardan müteselsilen tahsilini talep ve dava etmiş, 19.09.2012 tarihli ıslah dilekçesi ile maddi tazminat talebini 734.613,48 TL'ye yükseltmiş, birleşen davada davalı A.-K. Lunapark İşletme Sanayi Ltd.

Şti.'nden davacı Reyhan için 1.000 TL maddi, 15.000 TL manevi, davacı Serdar için 2.000 TL maddi, 25.000 TL manevi tazminatın, 20.07.2007 tahinden itibaren temerrüt faiziyle birlikte tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalılar vekilleri, asıl ve birleşen davaların reddini istemiştir.

Mahkemece, toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna dayanılarak, davacı Serdar'ın davalılardan Alyak-Kavaklı Madencilik ve Lunapark Ltd.

Şti.'nin işletmecisi, davalı sigorta şirketinin sigortacısı olduğu lunaparktaki trambolinde oynarken boynu kırılmak suretiyle yaralandığı ve % 96 oranında iş gücü kaybına uğradığı, kendi kusuru da nazara alınmak suretiyle yapılan hesaplamada istenebilecek maddi tazminatın toplam 734,613,48 TL. olduğu, davacı Reyhan'ın maddi tazminat talebinin yerinde görülmediği, davalı sigorta şirketinin teminat limitinin 250.000 TL. olduğu, kazanın poliçe kapsamında kaldığı, davalı Z..

K.. hakkındaki davanın atiye terk edilip bu terkin davalı tarafından kabul edildiği gerekçesiyle anılan davalı hakkında bir hüküm kurulmasına yer olmadığına, birleşen dava ile birlikte davacı R.. M..'in maddi tazminat talebinin reddine, manevi tazminat talebinin kısmen kabulüne, takdiren 10.000 TL manevi tazminatın davalılardan Bahçelievler Belediyesi ve A. - K. Madencilik ve Lunapark Ltd.

Şti.'nden 20/09/2007 olay tarihinden itibaren faizi ile birlikte tahsiline, birleşen dosya ile birlikte davacı S. T. için 734.613,48 TL. maddi 20.000 TL. manevi tazminatın davalılardan (Anodolu Sigorta A.Ş.'nin sorumluluğunun poliçe limiti ve maddi tazminat talebi ile sınırlı, faizden sorumluluğunun da 10/07/2008 dava tarihinden itibaren olması kaydıyla) 20/09/2007 olay tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte müteselsilen tahsiline karar verilmiştir.

Kararı, davacı S.. T.. vekili ile davalılar B.. B.. vekili ve Alyak -Kavaklı Madencilik ve Lunapark Ltd. Şti. vekili temyiz etmiştir.

1- Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davalı Alyak-Kavaklı Madencilik ve Lunapark Ltd. Şti. vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddine karar verilmesi gerekmiştir.

2- Ancak asıl ve birleşen davalar, haksız fiilden kaynaklanan zararın, zarar sorumlusu bulunan davalılardan tazmini istemine ilişkindir.

Dava tarihi itibariyle yürürlükte bulunan TTK.'nın 3. maddesi uyarınca, bu Kanun'da tanzim olunan hususlarla bir ticarethane veya fabrika yahut ticari şekilde işletilen diğer bir müesseseyi ilgilendiren bütün muamele, fiil ve işler ticari iş olarak nitelendirilmiştir.

Diğer taraftan uygulamaya göre haksız fiillerde zarar görenin kişiliği önemli değildir. Zarar veren veya zarardan sorumlu olan tacir ise reeskont/avans faizi yürütülür. Çünkü zarar, zarar verenin veya zarardan sorumlu olanın ticari işletmesiyle ilgili bir ticari işten doğmuştur ve bu eylem kendisi yönünden ticari bir borçtur. TTK.'nın 3. maddesi ticari işletmenin ika ettiği her türlü fiilden (eylemden) söz etmiştir.

Aksine tacir olmayan kişinin bir ticari işletmesi bulunmadığından onun işletmesi ile ilgili bir haksız fiilinden söz edilemeyecektir. Ticari borcun para niteliğinde olması ve geç ödenmesi halinde ticari türden temerrüt faizi istenebileceği açıktır. Tacirin borcunun ticari olması için sözleşmeden doğması zorunluluğu getirilmediği gibi, karşı tarafın tacir olması şartı da yasada öngörülmüş değildir.

Haksız fiil tacir tarafından ticari işletmesiyle ilgili olarak meydana getirilmiş ise bu eylemden zarar gören tacir olmasa bile, TTK.'nın 3. maddesi uyarınca tacirden reeskont/avans oranında temerrüt faizi isteyebilecektir. (Y.H.G.K. 08.03.1995 tarih, E:1995/11-61 K:1995/141, 23.1.2002 gün, E:2002/4-12 K:2002/6, 03.04.2002 tarih E:2002/4-174 K:2002/259)

Dava konusu kazanın da davalı A.-K. Madencilik ve Lunapark Ltd. Şti. tarafından işletilen trambolinden düşülmesi suretiyle meydana geldiği ve olayda anılan davalının kusurunun bulunduğu, davacı tarafından sunulan asıl ve birleşen dava dilekçeleri ile ıslah dilekçesinde de ticari faiz talep edildiği sabit olduğuna göre, mahkemece davacı alacağına avans türünden temerrüt faizi yürütülmesi gerekirken, asıl davada yürütülen temerrüt faizinin infazda tereddüt yaratacak şekilde türünün belirtilmemesi, birleşen davada da davacı alacağına yasal faiz uygulanması doğru olmamış, kararın bu nedenle davacı S.. T.. yararına bozulması gerekmiştir.

3- Davalı B.. B.. vekilinin temyiz itirazlarının incelenmesine gelince; anılan davalıya, düzenlendiği iftar organizasyonunda gerekli denetimi yapmadığı, yağmur yağması sonucu kayganlaşan trambolinin işletilmesini engellemediği için dava yöneltilmiştir.

13.07.2005 tarihinde yürürlüğe giren 5393 sayılı Belediyeler Kanunu'nun 14/a maddesi uyarınca kültür ve sanat, turizm ve tanıtım, gençlik ve spor, sosyal hizmet ve yardım, ekonominin ve ticaretin geliştirilmesi hizmetlerini yapmak ve yaptırmak, belediyelerin görevleri arasında, 15/a maddesinde de belde sakinlerinin mahallî müşterek nitelikteki ihtiyaçlarını karşılamak amacıyla her türlü faaliyet ve girişimde bulunmak, belediyelerin yetki ve imtiyazları arasında sayılmıştır.

İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 2/1-b maddesi uyarınca, idari eylem ve işlemlerden dolayı kişisel hakları doğrudan muhtel olanlar tarafından açılan tam yargı davaları idari dava türlerindendir.

Dolayısıyla dava konusu iftar organizasyonu hizmeti de bir kamu hizmeti olup, bu hizmetinin ifası sırasında meydana gelen zararlardan dolayı belediyeye karşı açılacak davalar, özel hukuk hükümlerine tabi değildir. Hizmet kusurundan kaynaklanan zararlar nedeniyle açılacak tam yargı davalarının idari yargı yerinde görülmesi gereklidir.

Bu durumda mahkemece, davalı Belediye yönünden davanın görevsizlik nedeniyle reddi gerekirken, bu yön gözden kaçırılarak işin esası hakkında karar verilmesi doğru görülmemiş, kararın bu nedenle de davalı Belediye Başkanlığı yararına bozulması gerekmiştir.

4- Bozma neden ve şekline göre, davalı Belediye Başkanlığı vekilinin işin esasına ilişkin sair temyiz itirazlarının incelenmesine gerek görülmemiştir.