Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2013/16203 K.2014/16814

Taraflar arasında görülen davada Ankara 4. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi’nce verilen 29/05/2013 tarih ve 2011/299-2013/135 sayılı kararın duruşmalı olarak incelenmesi taraf vekilleri tarafından istenmiş olup, duruşma için belirlenen 04/11/2014 günü başkaca gelen olmadığı yoklama ile anlaşılıp hazır bulunan davacı vekili Av. Aytül Uzun dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkilinin lisans hakkı kendilerine ait olan NET CAD isimli bilgisayar yazılımının FSEK uyarınca eser sahibi olduğunu, davalıya ait işyerinde yapılan aramada lisans hakları davacıya ait olan programların korsan olarak kullanıldığı ve bilgisayarlarında yüklü olduğunun tespit edildiğini, davalının müvekkilinin çoğaltma hakkını ihlal ettiğini ileri sürerek, FSEK'nın 68/2 maddesi hükmünce şimdilik 10.000 TL'nin ticari temerrüt faizi ile tahsilini, ıslah dilekçesi ile de 43.312,00 TL'nin tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, davaya konusu tespit yapılan işyerinin ve bilgisayarların müvekkiline ait olmadığını, davacının haksız kazanç sağlamaya çalıştığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna göre, dava konusu bilgisayar programının 5846 sayılı Yasa kapsamında korunması gereken ilim ve edebiyat eseri olduğu,davacının dava konusu bilgisayar programı üzerinde mali hak sahibi bulunduğu, tespit edilen programının USB kit bertaraf edilerek lisanssız olarak kullanıldığı, davalının eyleminin FSEK'nın 22. maddesi hükmü uyarınca davacının çoğaltma hakkının ihlali mahiyetinde olduğu, rayiç bedelin 21.656,30 TL ve FSEK'nın 68. maddesi hükmü uyarınca istenebilecek 3 kat tazminat tutarının ise 64.968,90 TL olduğu, ancak programının yıllık olarak lisanslanmasının mümkün bulunduğu, bu nedenle rayiç bedelin 1/5’inin baz alınması gerektiği gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararı, taraf vekilleri temyiz etmiştir.

1-Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davalı vekilinin tüm temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.

2-Davacı vekilinin temyizine gelince; Dava, davacıya ait eserin davalı tarafça izinsiz kullanılması nedeniyle FSEK'nın 68. maddesine dayalı tazminat istemine ilişkin olup mahkemece, davacıya ait eser niteliğindeki programın davalı tarafça izinsiz olarak kullanıldığı kabul edilerek söz konusu programın yıllık lisans bedelinin 1/5’i üzerinden tespit edilen bedelin üç katı tazminata hükmedilmiştir.

5846 sayılı FSEK'nın 68/1. fıkrasına göre, eserin maddede belirtilen şekilde izinsiz kullanımı halinde hak sahibi, ya sözleşme yapılmış olması halinde isteyebileceği bedelin ya da bu kanun hükümleri uyarınca tespit edilecek rayiç bedelin en çok üç kat fazlasını isteyebilecektir.

Somut olayda, mahkemece hükme esas alınan bilirkişi kurulu raporunda, rayiç bedel dikkate alındığında davacı tarafça 21.656,30 TL tazminat istenebileceği, yıllık kiralama olması halinde ise bu miktarın 4.331,26 TL edeceği açıklanmış ve mahkemece de yıllık kiralama bedeli esas alınarak yazılı şekilde hüküm kurulmuştur.

Oysa, davacı tarafça, davalı statüsündeki müşterilere söz konusu programın yıllık kiralama gibi bir yöntemle kullandırılmadığı, yıllık lisanslama üzerinden yapılan hesaplamanın hakkaniyet ilkeleri ile bağdaşmadığı ileri sürülmüş olmasına rağmen mahkemece bu konuda yeterli bir değerlendirme de yapılmamıştır.

Bu durumda, mahkemece yukarıda yapılan açıklamalar doğrultusunda izinsiz olarak kullanıldığı kabul edilen eserin, FSEK'nın 68. maddesi uyarınca belirlenecek rayiç değerinin üç katına hükmedilmesi gerekirken yazılı şekilde yıllık lisans kiralama bedelinin rayiç değer olarak kabul edilip yazılı tazminata hükmedilmesi doğru olmamış, kararın bu nedenle davacı yararına bozulması gerekmiştir.