Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2013/17169 K.2014/9862

Taraflar arasında görülen davada ... 51. Asliye Ticaret Mahkemesi’nce bozmaya uyularak verilen 13/11/2012 tarih ve 2012/20-2012/238 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davalı vekili ve katılma yoluyla davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkili ile davalı arasında yapılan gemi inşa sözleşmeleri uyarınca davalının müvekkiline karşı Bakü, Taşkent ve Aşkaabat isimli gemilerin yapımını üstlendiğini, ancak sözkonusu gemilerin sözleşmelerde kararlaştırılan sürelerde inşa edilemediklerini, sonraki yıllarda akdedilen tamamlama sözleşmelerine rağmen de davalının gemileri tamamlayamadığını, bu nedenle inşa sözleşmelerinin tamamının 16.11.1999 tarihli protokol ile feshedilerek anılan gemilerin mevcut tüm malzemeleri ile birlikte natamam vaziyette müvekkiline tesliminin kararlaştırıldığını, ancak davalının protokol hükümlerini de gereği gibi yerine getirmediğini,

buna rağmen davalının gemiler üzerine ipotek tesis ettirdiğini, oysaki taraflar arasında geçerli bir gemi inşa sözleşmesinin bulunmadığını, bu nedenle davalı tarafın gemiler üzerine ipotek tesis etmesinin hukuka aykırı olduğunu ve ipoteklerin yasal süre olan 3 aylık hak düşürücü sürede tesis edilmediğini, ayrıca davalının ipotek tesisi istemine gerekçe olarak gösterdiği alacak iddialarına ilişkin olarak açtığı davalarda kanuni ipotek tesisi isteminde de bulunduğunu ancak mahkemece bu istemlerinin reddine karar verildiğini ve bu kararın kesinleştiğini,

davalı tarafından yaptırılan kanuni ipotek tescilinin yasal koşullarının mevcut olmadığını ileri sürerek; sözkonusu ipoteklerin iptali ile gemi sicilinden terkinine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, davacının müvekkili şirkete 3.596.500 USD borcunun olduğunu, kanuni ipotek tescil işleminin hukuka uygun olarak yapıldığı hususunda verilmiş mahkeme kararı bulunduğunu savunarak, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, Dairemiz bozma ilamına uyularak ve dosya kapsamına göre; davanın kabulüne, Türk Uluslararası Gemi Sicil Müdürlüğünün 365 sırasında kayıtlı M/V BAKÜ, 472 sırasında kayıtlı M/V AŞKAABAT, 572 sırasında kayıtlı M/V TAŞKET gemileri üzerinde davalı yararına tesis olunan kanuni ipotek tescil işlemlerinin iptali ile sicilden terkinine karar verilmiştir.

Kararı davalı vekili ve katılma yoluyla davacı vekili temyiz etmiştir.

1- Dosyadaki yazılara, mahkemece uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına, taraflar arasında ...1. Asliye Ticaret Mahkemesinde görülen alacak ve kanuni ipotek tesisi istemine ilişkin davanın kesinleşmiş bulunmasına, ... 3. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2002/620 Esas 2002/896 Karar sayılı dosyasıyla görülen davanın taraflarının ise davacı ile ... Gemi Sicil Memurluğu olmasına göre, davalı vekilinin tüm temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2- Ancak, dava davaya konu gemiler üzerine davalı tarafından konulan kanuni ipotek tescillerinin terkini istemine ilişkin olup ipoteğin terkini isteminde dava değeri ipotek tutarı kadardır. Bu nedenle harç ve davacı yararına takdir edilecek vekalet ücretinin ipotek tutarı üzerinden nispi olarak hesaplanması gerekirken maktu harç ve vekalet ücretine hükmedilmesi doğru olmayıp, kararın bu yönden bozulması gerekirse de yapılan yanlışlığın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden kararın anılan yönden düzeltilerek onanmasına karar vermek gerekmiştir.