Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2013/17183 K.2013/22102

Çorlu 1. Asliye Hukuk Mahkemesi’nce verilen 12.04.2013 tarih ve 2013/55-2013/55 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

İhtiyati haciz talep eden alacaklı vekili, müvekkili ile dava dışı...arasında kredi sözleşmesi imzalandığını, borçlu hakkında kredi sözleşmesine istinaden ipotek ve rehin alınan taşınmaz ile taşınıra ilişkin ipoteğin ve rehnin paraya çevrilmesi yoluyla icra takibine geçildiğini, ancak karşı taraf müşterek borçlu ve müteselsil kefil olan borçlular aleyhine bu icra takibine yasa gereği gidilemediğini, kredi taksitlerinin ödenmemesi nedeniyle asıl borçlu ve müşterek borçlu müteselsil kefillere ihtarname gönderildiğini, buna rağmen borcun ödenmediğini ve karşı tarafın mallarını kaçırma ihtimalinin bulunduğunu ileri sürerek, borçluların menkul ve gayrimenkul malları ile üçüncü kişilerdeki hak ve alacaklarının ihtiyaten haczine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece, iddia ve tüm dosya kapsamına göre, talebin dayanağı olan kredi sözleşmesi'nde, karşı taraf ... ve ...'nın müşterek borçlu ve müteselsil kefilleri oldukları, dava dışı borçlu ...'nın, kredi sözleşmesine teminat olarak taşınmazını ipotek verdiği, borcun rehinle teminat altına alındığı, rehinle teminat altına alınmış borçlarda, ihtiyati haciz talep edilemeyeceği gerekçesiyle, talebin reddine karar verilmiştir.

Kararı, ihtiyati haciz talep eden alacaklı vekili temyiz etmiştir.

Dava, ihtiyati haciz istemine ilişkindir. Taraflar arasındaki uyuşmazlık, ihtiyati haciz kararı verilmesi koşullarının bulunup bulunmadığı noktasında toplanmaktadır. İhtiyati haciz talep eden alacaklı banka tarafından, dava dışı ...'ya kullandırılan ticari kredinin zamanında ödenmemesi üzerine bankaca, hesabın kat edilerek ödenmesi istenmiş, ödenmeyince kefiller yönünden işbu ihtiyati haciz isteminde bulunulmuştur.

İhtiyati haciz talep eden tarafından, dava dışı ...'ya kullandırılan ticari kredi için asıl borçludan ipotek ve taşınır rehni alınmış, ancak, aleyhlerine ihtiyati haciz istenen müşterek borçlu ve müteselsil kefillerden ipotek veya rehin alınmamıştır. İİK'nın 45. maddesi hükmüne göre, rehinle temin edilmiş bir alacağın borçlusu iflasa tabi şahıslardan olsa bile alacaklı yalnız rehnin paraya çevrilmesi yoluyla takip yapabilir.

Aynı Yasanın 257. maddesi uyarınca da ihtiyati hacze karar verilebilmesi için gerekli koşullardan biri de alacağın rehinle temin edilmemiş olmasıdır. Bahse konu yasal düzenlemeler, borçluya yöneliktir. Kefillerin sorumluluğu ise, 6098 sayılı TBK'nın 586. maddesinde hükme bağlanmıştır.

TBK'nın 586/1. maddesi uyarınca kefil, borçlu ile beraber müteselsil kefil ve müşterek müteselsil borçlu sıfatı ile veya bu gibi diğer bir sıfatla borcun ifasını üstlenmiş ise alacaklı asıl borçluya başvurmadan veya taşınmaz rehnini paraya çevirmeden önce kefil aleyhinde takip yapabilecektir.

Her ne kadar aynı Yasanın 586/2. maddesinde alacağın, teslime bağlı taşınır rehni veya alacak rehni ile güvenceye alınması halinde, rehnin paraya çevrilmesinden önce kefile başvurulamayacağı ancak, alacağın rehnin paraya çevrilmesi yoluyla tamamen karşılanamayacağının önceden hâkim tarafından belirlenmesi veya borçlunun iflas etmesi ya da konkordato mehli verilmesi hâllerinde, rehnin paraya çevrilmesinden önce de kefile başvurulabileceği belirtilmiş ise de, dosya kapsamı itibariyle taşınır rehninin teslimi meşrud bir rehin olup olmadığı ve miktarı anlaşılamamaktadır.

Bu durum karşısında, yukarıda değinilen yasal düzenlemeler çerçevesinde kefiller bakımından ihtiyati haciz koşullarının oluştuğu anlaşılmasına göre, istemin kabulüne karar verilmesi gerekirken, yanılgılı değerlendirme ile reddine karar verilmesi doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir.