Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2013/4682 K.2013/6450

Taraflar arasında görülen davada ... . Asliye Hukuk Mahkemesi’nce verilen 23.03.2012 tarih ve 2011/396-2012/92 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davalı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkili tarafından 25.11.2008 tarihli ... nolu çek teslim tutanağı ile keşidecisi ... Havacılık dizayn Uluslarar. Taş. Loj. Tr. Gd. Teks. Tur. Tic. San. İht. ve İhr. Ltd. Şti'ne ait 8000902 çek nolu 07.12.2008 keşide tarihli 14.750 TL'lik ... Bankası .../...

Şubesi'ne ait çekin tahsil edilmek üzere tahsil cirosu ile davalı banka şubesine teslim edildiğini, müvekkilinin hesabında yaptığı incelemede çek bedelinin hesabına geçmediğini ve tahsil için davalıya teslim edilen çekin süresinde muhatap bankaya dahi ibraz edilmediğini tespit ettiğini, davalıya teslim edilen çekin 07.12.2008 tanzim tarihli olduğunu tanzim tarihi itibari ile çekin hem süresinde muhatap bankaya ibraz edilmediğini hem de zamanaşımına uğradığını iddia ederek 14.750 TL tazminatın 07.12.2008 tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, Borçlar Kanunu'nun 66. maddesi uyarınca haksız fiilde zamanaşımının 1 yıl olduğunu, dava konusu çekin vade tarihinin 07/12/2008 tarihi olduğunu, bu nedenle zamanaşımından davanın reddini talep ettiklerini, müvekkili banka tarafından dava konusu çekin tahsil cirosu ile teslim alındığını, bu ilişkide müvekkili bankanın vekil hami konumunda olduğunu, vekil hamilin sorumluluğunun kendisine tevdi edilen çek bedelini tahsil ya da ibraz edip karşılıksız şerhini almak olduğunu, bankanın bu sorumluluğunu yerine getirdiğini, dava konusu çek ile ilgili olarak çek keşidecesi ...

Havacılık Dizayn Ltd. Şti. tarafından kayıp bildiriminde bulunulduğunu, bu nedenle işlem yapılamadığını, davacının bir tacir olduğunu basiretli bir tacir gibi işlerini takip etmekle yükümlü olduğunu, bu nedenle bankalarınca çekin zamanında tahsil edilmediği için zamanaşımına uğradığı iddiasına kabul etmediklerini, ayrıca davacıya 10.000,00 TL ödeme yapıldığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, dava konusu bononun tahsil cirosu ile bankaya verildiğine göre davalının vekil hamil durumunda olup, vekilin Borçlar Kanunu'nun 390/1-2. maddeleri uyarınca vekil edene karşı vekaleti iyi bir şekilde ifa ile mükellef olup, vekil ihmal ve dikkatsizliğinden doğan zararlardan dolayı sorumlu olduğu, dava konusu çekin keşide tarihide dikkate alındığında zaman aşımına uğradığı, ayrıca dava konusu çekin davacı tarafından keşideciden tahsil edilemediği gerekçesiyle davacının dava konusu çekten tahsil edilmeyen 4.750,00 TL'lik kısmına yönelik davasının kabulüne karar verilmiştir.

Karar, davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, tahsil cirosu ile davalı bankaya teslim edilen çekin süresi içinde muhatap bankaya ibraz edilmemesi nedeniyle zamanaşımına uğramasından dolayı tahsil edilemeyen çek bedelinin tazmini istemine ilişkindir. Davaya konu çek bedelinin bankadan istenebilmesi için öncelikle davacının bu yüzden bir zarara uğramış olması gerekir. Zarar oluşmadan davacının bankaya başvurması mümkün değildir. Bu nedenle davacının öncelikle çek keşidecisine başvurması, keşideci hakkında yapacağı takip veya açacağı davanın semeresiz kalması halinde zararının gerçekleşmiş olacağı ve ancak bu halde davalı banka hakkında dava hakkının doğmuş olacağı dikkate alınmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisisi doğru görülmemiş kararın davalı yararına bozulması gerekmiştir.