Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2013/5711 K.2014/10821

Taraflar arasında görülen davada Yalova 2. Asliye Hukuk Mahkemesi’nce verilen 19.09.2012 tarih ve 2004/1114-2012/254 sayılı kararın duruşmalı olarak incelenmesi davacılar N.. T.., M.. T.., Ö.. T.. vekili, davacılar F.. Ö.., Z.. Ö.., S.. Ö.. vekili ile davalılar F.. K.. ve S.. B.. Başkanlığı vekili tarafından istenmiş olup, duruşma için belirlenen 06.06.2014 günü başkaca gelen olmadığı yoklama ile anlaşılıp hazır bulunan davalılardan S.. B.. ve F.. K.. vekili Av. M..

Y.. dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacılar N.. T.., M.. T.., Ö.. T.. vekili asıl davada, müvekkillerinden N.. T..’n eşi, Ö.. T.. ve M.. T..’nin babaları N.. T..’nin 17.10.2003 tarihinde davalı Yalova Belediyesi’ne ait olup, davalı S.. B.. tarafından işletilmekte olan davalı F.. K..’un sürücüsü olduğu otobüste yolcu olarak bulunmakta iken davalı F..

K..’un tam kusurlu olarak sebebiyet verdiği trafik kazası neticesinde hayatını kaybettiğini, müvekkillerinin murislerinin desteğinden yoksun kaldıklarını, maddi ve manevi zarara uğradıklarını ileri sürerek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile davacı N.. T.. için 20.000 TL maddi, 50.000 TL manevi, kızları M.. T.. ve Ö..

T.. için ayrı ayrı 10.000 TL maddi ve ayrı ayrı 30.000 TL manevi tazminatın faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep etmiştir.

Birleşen 2011/3 Esas sayılı dosyada davacı N.. T.. vekili, asıl davada talep edilen maddi tazminata ilaveten 150.000,00 TL maddi tazminatın faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep etmiştir.

Birleşen 2004/1155 Esas sayılı dosyada davacılar F.. Ö.., Z.. Ö.., S.. Ö.. vekili, asıl davaya konu otobüste yolcu olarak bulunan davacı F.. Ö..’in aynı olayda hayati tehlike geçirecek şekilde yaralandığını, tedavi masrafı yapmak zorunda kaldığını, uzunca süre çalışamadığını, kendisinin, anne ve babasının acı-elem duyduğunu ileri sürerek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile davacı F..

Ö.. için yol masrafı, hastane giderleri, tedavi giderleri, çalışılamayan günler için doğan kazanç kaybı, ekonomik ve sosyal geleceğinin sarsılması nedeniyle doğan zararlar için şimdilik 15.000 TL maddi, 25.000 TL manevi, anne babası olan davacılar Z.. Ö.. ve S.. Ö.. için ayrı ayrı 5.000 TL manevi tazminatın faizi ile birlikte tahsilini talep etmiş, ıslahla F.. Ö.. için 101.941,94 TL maddi tazminatın tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalı Y.. B.. vekili, müvekkilinin dava konusu otobüsün maliki olduğunu ancak belediye meclisi ve encümen kararı uyarınca davalı S.. B.. ile imzalanan sözleşmeyle 01.01.2003 tarihinden itibaren 1 yıllığına kiraya verildiğinden müvekkiline husumet yöneltilemeyeceğini savunmuştur. Davalı Subaşı Belediye Başkanlığı ve F.. K.. vekili, tüm kusurun müvekkiline verilmesinin doğru olmadığını, talep edilen tazminatların fahiş olduğunu, müvekkili belediyenin halka hizmet için kar amacı gütmeden hatır taşımacılığı yaptığını, davacıların almış oldukları SGK ödemelerinin tazminat hesabında dikkate alınması gerektiğini, davanın zamanaşımına uğradığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamına göre, davalı F.. K.. hakkında açılan ceza davasında bir kişinin ölümü birden fazla kişinin yaralanması nedeniyle mahkumiyetine dair verilen kararın Yargıtay incelemesinden de geçerek kesinleştiği, kazanın meydana gelmesinde davalı F.. K..’un 8/8 kusurlu olduğu, dava konusu araç Y.. B..'nca 01.01.2003 tarihli protokol ile 1 yıllığına davalı Subaşı Belediye Başkanlığı’na kiraya verildiğinden davalı Y..

B..nın sorumluluğunun söz konusu olmayacağı, davalı Subaşı Belediye Başkanlığı’nın işleten sıfatıyla sorumlu olduğu, davacı N.. T..’e dava konusu aracın Z.. sigortacısı tarafından ödenen tazminatın maddi tazminat hesabından düşülmesi gerektiği, davacılar Ö.. T.. ve M.. T.. olay tarihinde 23 yaşından büyük olup çalışarak kazanç sağlamaları nedeniyle destek tazminatı talep edemeyecekleri, Adli Tıp Kurumu’ndan alınan rapora göre davacı F..

Ö..’in %45 oranında meslekte kazanma gücünü kaybedecek şekilde yaralandığı, iyileşme sürecinin 9 aya kadar olacağı ve bu süre zarfında %100 malul sayılması gerektiğinin bildirildiği gerekçesiyle asıl ve birleşen davalarda davalı Y.. B.. aleyhine açılan maddi-manevi tazminat davalarının reddine, 2004/1114 Esas sayılı asıl davada davacılar M.. T.. ve Ö.. T..'nin davalı Subaşı Belediye Başkanlığı ve F..

K.. hakkında açmış oldukları maddi tazminat davalarının reddine, davacılardan N.. T.., M.. T.. ve Ö.. T..'nin davalılar Subaşı Belediye

Başkanlığı ile F.. K.. hakkında açmış oldukları manevi tazminat davalarının kısmen kabulüne, davacı N.. T.. için 10.000 TL, davacı M.. T.. ve Ö.. T.. için ayrı ayrı 8.000 TL manevi tazminatın faizi ile birlikte tahsiline, fazlaya ilişkin manevi tazminat taleplerinin reddine, davacı N.. T..’n 2004/1114 Esas sayılı dosyada maddi tazminat talebinin kabulü ile 20.000 TL maddi tazminatın ve davacı N..

T..’n birleşen 2011/3 Esas sayılı dosyadaki maddi tazminat talebinin kısmen kabulü ile 96.172,51 TL maddi tazminatın faizi ile birlikte davalılar Subaşı Belediye Başkanlığı ve F.. K..'tan müştereken ve müteselsilen tahsiline, fazlaya ilişkin maddi tazminat talebinin reddine, birleşen 2004/1155 Esas sayılı dosyada davacı F.. Ö..'in davalı Subaşı Belediye Başkanlığı ile F..

K.. hakkında açtığı maddi tazminat davalarının ıslah edilmiş hali ile kabulüne, 101.941,94 TL maddi tazminatın faizi ile birlikte davalılar Subaşı Belediye Başkanlığı F.. K..'tan müştereken ve müteselsilen tahsiline, davacı F.. Ö.., Z.. Ö.. ve S.. Ö..'in manevi tazminat davalarının kısmen kabulü ile F.. Ö.. için 5000 TL, Z.. Ö.. ve S.. Ö.. için ayrı ayrı 3.000 TL manevi tazminatın faizi ile birlikte davalı Subaşı Belediye Başkanlığı ile davalı F..

K..'tan müştereken ve müteselsilen tahsiline, fazlaya ilişkin manevi tazminat taleplerinin reddine karar verilmiştir.

Kararı, davacılar N.. T.., M.. T.., Ö.. T.. vekili, davacılar F.. Ö.., Z.. Ö.., S.. Ö.. vekili ile davalılar F.. K.. ve Subaşı Belediye Başkanlığı vekili temyiz etmiştir. 1-Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davacılar N.. T.., M.. T.., Ö.. T.. vekilinin, davalılar F.. K.. ve Subaşı Belediye Başkanlığı vekili ile davacılar Z.. Ö.. ve S.. Ö.. vekilinin tüm, davacı F.. Ö.. vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan ve yerinde görülmeyen diğer temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2-Ancak, davacı F.. Ö..’in açtığı dava, trafik kazasında yaralanma nedeniyle maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.

Davacı F..’un davalıların ilgilisi olduğu araçta yolcu olarak bulunduğu sırada meydana gelen kazada Adli Tıp Kurumu’ndan alınan rapora göre %45 oranında meslekte kazanma gücünü kaybedecek ve iyileşme süreci 9 aya kadar sürecek şekilde yaralanmasından dolayı 25.000,00 TL manevi tazminat talep edilmiş olup mahkemece, 5.000,00 TL manevi tazminata hükmedilmiştir.

22.06.1966 tarih ve 7/7 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı’nda etraflıca açıklandığı üzere, manevi tazminat ne bir ceza ne de gerçek anlamda bir tazminattır. Zarara uğrayan kişinin manevi ızdırabını bir nebze dindiren, ruhsal tahribatını onaran bir araçtır. Manevi tazminatın kapsamını takdir hakkı, kural olarak hakime aittir.

Hakim, manevi tazminatın tutarını belirlerken, hak ve adalete uygun davranmalı, hukuk biliminden yararlanmalı, toplumun sosyal, ekonomik ve moral yapısını ve özellikle de somut olayın koşullarını gözetmelidir. Takdir edilecek tutar, bir yandan manevi acıları gidermeli, kamuoyu ve sosyal vicdanda kabul görmeli, diğer yandan ise zarar gören açısından zenginleşme aracı olmamalıdır. O halde, olayın meydana geliş şekli, tarihi, davacı F..

Ö..’in yaşı, yaralanmasının ağırlığı ve buna dair Adli Tıp Kurumu raporu, tarafların özellikle de zarar görenin sair özellikleri dikkate alınarak davacı F.. Ö.. için daha makul miktarda manevi tazminata hükmedilmesi gerekirken yazılı şekilde düşük bir tazminata karar verilmesi doğru görülmemiş, bozmayı gerektirmiştir.